Αέρια, φούσκωμα, καούρες, διάρροια ή δυσκοιλιότητα και ναυτία. Είναι οι πιο συνηθισμένες ενοχλήσεις που προκαλούνται από δυσλειτουργία του πεπτικού μας και σε αρκετές περιπτώσεις συνδέονται άμεσα με την κατανάλωση κάποιας τροφής.

Ποιοι είναι όμως οι συνήθεις ύποπτοι πίσω από αυτά τα συμπτώματα;

1. Γαλακτοκομικά Προϊόντα

Αρκετοί από εμάς τείνουν να εμφανίζουν αέρια, φούσκωμα και διάρροια μετά την κατανάλωση κάποιου γαλακτοκομικού προϊόντος.

Υπεύθυνη για αυτό, σύμφωνα με τους ειδικούς, συχνά είναι η δυσανεξία στη λακτόζη, ενός σακχάρου που βρίσκεται στο γάλα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα.

Σε ένα υγιές έντερο, το λεπτό έντερο παράγει ένα ένζυμο που ονομάζεται λακτάση την οποία και χρησιμοποιεί για να διασπάσει τη λακτόζη. Ωστόσο, μερικοί άνθρωποι δεν παράγουν αρκετή λακτάση, με αποτέλεσμα η λακτόζη να παραμένει στο έντερο αντί να απορροφάται από τον οργανισμό.
Κατόπιν, το σάκχαρο αυτό ταξιδεύει στο παχύ έντερο, δημιουργώντας αέρια, φούσκωμα ακόμα και διάρροια.

Καθώς τα γαλακτοκομικά αποτελούν πηγή πλούσια σε θρεπτικά συστατικά όπως το ασβέστιο και η βιταμίνη D, πολλοί ειδικοί συνιστούν να συμπεριλαμβάνονται στην διατροφή σε περιορισμένες ποσότητες έστω ακόμα και από εκείνους που παρουσιάζουν δυσανεξία στη λακτόζη.

Ο δείκτης για το ποια ποσότητα είναι ανεκτή από τον οργανισμό, αξιολογείται από τον καθένα βάση της παρατήρησης των συμπτωμάτων, εξηγούν. Μια μικρή μερίδα γάλακτος, περίπου ένα φλιτζάνι, το οποίο θα καταναλωθεί μαζί με άλλες τροφές, επιτρέπει να εντοπιστεί η αντοχή μας στις συγκεκριμένες τροφές.

Παράλληλα, υπάρχουν γαλακτοκομικά όπως το γιαούρτι και τα σκληρά τυριά τα οποία καθώς περιέχουν μικρότερη ποσότητα λακτόζης, γίνονται συνήθως καλύτερα ανεκτά από το έντερο.

Η κατανάλωση τους μπορεί να βοηθήσει στην ημερήσια πρόσληψη ασβεστίου και βιταμίνης D χωρίς την εμφάνιση συμπτωμάτων δυσανεξίας, αν και οι ποσότητες που θα πρέπει να καταναλώνονται καθημερινά είναι μάλλον μεγάλες, επισημαίνει ο Luis F. Lara, MD, Καθηγητής Ιατρικής και επικεφαλής του τμήματος πεπτικών παθήσεων στο University of Cincinnati College of Medicine στο Οχάιο.

2. Τηγανητά και τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά

Τα λίπη προκειμένου να χωνευτούν, παραμένουν περισσότερο χρόνο στο στομάχι και έτσι είναι πιο πιθανό να προκαλέσουν παλινδρόμηση οξέος, τις γνωστές μας καούρες.
Παράλληλα, η κατανάλωσή τους σε μεγάλες ποσότητες μπορεί να δημιουργήσει φούσκωμα και αέρια.
Οι ειδικοί συστήνουν την αντικατάσταση τους με με άπαχα κρέατα που έχουν ψηθεί ή βραστεί.
Μια ποικιλία ξηρών καρπών και σπόρων, φρούτα όπως το αβοκάντο, το ελαιόλαδο και κάποια ψάρια πλούσια σε Ωμέγα τρία, είναι εναλλακτικές προτάσεις για τις απαραίτητες ποσότητες λιπαρών που χρειάζεται το σώμα μας.

3. Σταυρανθή λαχανικά

Τα σταυρανθή λαχανικά, όπως το μπρόκολο, το λάχανο, το ραπανάκι και τα χόρτα, είναι καλές πηγές φυτικών ινών γεγονός που τα καθιστά σημαντικό μέρος μιας υγιεινής διατροφής.

Ωστόσο, οι φυτικές ίνες μπορούν να προκαλέσουν πεπτικά προβλήματα όπως αέρια και φούσκωμα, ειδικά όταν καταναλώνονται σε υψηλές ποσότητες.

Όταν καταναλώνουμε σταυρανθή λαχανικά, οι φυτικές ίνες παραμένουν άθικτες καθώς περνούν από το στομάχι στο λεπτό και κατόπιν στο παχύ έντερο. Μόλις εισέλθουν στο κόλον, τα βακτήρια του εντέρου επεξεργάζονται τις φυτικές ίνες, δημιουργώντας αέρια.
Οι επιπτώσεις των συγκεκριμένων λαχανικών που ωστόσο παρέχουν οφέλη στο σώμα, μειώνονται αν δεν καταναλωθούν ωμά και οι διατροφολόγοι συνιστούν να τα τρώμε βραστά, σοτέ ή ψητά ώστε να διευκολυνθεί η διαδικασία της πέψης τους.

Εάν και πάλι προκαλούν πεπτικά προβλήματα, η εναλλακτική είναι κατανάλωση λαχανικών με χαμηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, όπως καρότα, μανιτάρια και μαγειρεμένα πράσινα φασόλια.

4. Υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα

Ως υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα (UPF) χαρακτηρίζονται εκείνα που η επεξεργασία τους, έχει αλλάξει ριζικά την φυσική τους μορφή.

Συνήθως περιέχουν υψηλές ποσότητες πρόσθετης ζάχαρης, αμύλου, λαδιού και λίπους για να γίνουν πιο εύγευστα. Συχνά αυτά τα τρόφιμα έχουν ενισχυθεί και με τεχνητές γεύσεις, χρώματα και συντηρητικά τα οποία παρατείνουν τη διάρκεια ζωής τους.
Χαρακτηριστικά τρόφιμα αυτής της κατηγορίας είναι το τζανκ φουντ, τα αλμυρά σνακ του εμπορίου, μπισκότα, κέικ, κατεψυγμένα γεύματα και αναψυκτικά.

Σύμφωνα με έρευνες, η μεγάλη κατανάλωση τροφών με αυτά τα χαρακτηριστικά σχετίζεται με μεγαλύτερες πιθανότητες εμφάνισης δυσκοιλιότητας καθώς περιέχουν ελάχιστες φυτικές ίνες και είναι φτωχά σε θρεπτικά συστατικά.

5. Όσπρια

Τα όσπρια, συμπεριλαμβανομένων των φασολιών και της φακής, τείνουν να προκαλούν συχνά μετεωρισμό και φούσκωμα. Η περιεκτικότητά τους σε φυτικές ίνες μπορεί να δυσκολέψει την πέψη, ενώ επιπλέον περιέχουν ολιγοσακχαρίτες της οικογένειας ραφινόζης (RFOs), ένα είδος υδατανθράκων που είναι επίσης δύσκολο να χωνευτούν.

Όσοι αντιμετωπίζουν νοσήματα του πεπτικού, όπως το σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου (IBS) ή η φλεγμονώδη νόσος του εντέρου (IBD) συνήθως ταλαιπωρούνται περισσότερο μετά την κατανάλωση οσπρίων.

Αν πάσχετε από συναφές νόσημα, αποφύγετε ή περιορίστε την κατανάλωση οσπρίων, λένε οι ειδικοί.
Με δεδομένο ότι ενοχλήσεις παρουσιάζονται και σε ανθρώπους που δεν υποφέρουν από κάποιο πρόβλημα του γαστρεντερολογικού, οι διατροφολόγοι συμβουλεύουν τα όσπρια να μουλιάζουν σε νερό για αρκετές ώρες πριν μαγειρευτούν αφού έτσι μειώνετε η περιεκτικότητα τους σε ολιγοσακχαρίτες.

6. Τρόφιμα και ποτά με καφεΐνη

Η καφεΐνη, μπορεί να διεγείρει τη γαστρεντερική κινητικότητα κάνοντας το περιεχόμενο να κινείται πιο γρήγορα. Αυτή η διαδικασία μπορεί να προκαλέσει διάρροια, ειδικά εάν κάποιος καταναλώνει περισσότερα από δύο ή τρία φλιτζάνια καφέ ή τσάι καθημερινά.

Εάν έχετε παρατηρήσει αναστάτωση στο στομάχι ή το έντερο σας, στραφείτε σε ροφήματα χωρίς καφεΐνη, συμβουλεύουν οι γιατροί.

7. Πικάντικα τρόφιμα

Εάν είστε επιρρεπείς σε προβλήματα του πεπτικού, τα πικάντικα τρόφιμα μπορεί να επιδεινώσουν τα συμπτώματα. Αυτό οφείλεται στις επιδράσεις της καψαϊκίνης, μιας ένωσης που ξεγελά τους γευστικούς κάλυκες ώστε να πιστεύουν ότι η θερμοκρασία του σώματός έχει αυξηθεί.

Αυτό το μυρμήγκιασμα και το αίσθημα καψίματος που βιώνουμε γύρω από το στόμα μας όταν τρώμε πικάντικες τροφές περνά και στο πεπτικό σύστημα, προκαλώντας μια προσωρινή αύξηση του μεταβολικού ρυθμού που μπορεί να προκαλέσει πόνο στην κοιλιά και κράμπες.
Τα πικάντικα εδέσματα επίσης επιταχύνουν την πέψη, προκαλώντας ενίοτε διάρροια.

Αντί για καυτερά μπαχαρικά, χρησιμοποιήστε καλύτερα κάποια ηπιότερα όπως τζίντζερ, βασιλικό, δεντρολίβανο, μέντα και θυμάρι, συστήνουν οι διατροφολόγοι.

8. Φρούτα

Ενώ τα φρούτα είναι σημαντικό μέρος μιας υγιεινής διατροφής ορισμένα από αυτά προκαλούν προβλήματα σε άτομα με πεπτικές παθήσεις.

Όλα τα φρούτα περιέχουν φρουκτόζη, ένας είδος σακχάρου που μπορεί να χωνευτεί δύσκολα από άτομα που αντιμετωπίζουν νοσήματα και διαταραχές του γαστρεντερικού συστήματος.

Τα αποξηραμένα φρούτα, τα μήλα και τα αχλάδια έχουν υψηλότερα επίπεδα φρουκτόζης από άλλα φρούτα, όπως επίσης και ο χυμός φρούτων, τα καρπούζια και τα πυρηνόκαρπα όπως τα ροδάκινα.

Επιλέξτε φρούτα όπως οι μπανάνες, τα βατόμουρα, τα πεπόνια, τα σταφύλια, τα πορτοκάλια και τις φράουλες καθώς περιέχουν χαμηλότερη περιεκτικότητα σε φρουκτόζη και είναι λιγότερο πιθανό να προκαλέσουν επώδυνα συμπτώματα.

9. Δημητριακά

Αρκετοί αντιμετωπίζουν προβλήματα μετά την κατανάλωση δημητριακών που περιέχουν γλουτένη, μιας πρωτεΐνης που μεταξύ άλλων βρίσκεται στο σιτάρι, τη σίκαλη και το κριθάρι.

Σε άτομα που πάσχουν από κοιλιοκάκη, μια γνωστή αυτοάνοση διαταραχή, η κατανάλωση γλουτένης προκαλεί βλάβη στο λεπτό έντερο.

Προβλήματα αντιμετωπίζουν και όσοι δεν πάσχουν μεν από το συγκεκριμένο αυτοάνοσο ωστόσο έχουν δυσανεξία στη γλουτένη εμφανίζοντας κοιλιακό άλγος, φούσκωμα ή αέρια, κόπωση, διάρροια ή δυσκοιλιότητα, πονοκέφαλο, ναυτία και έμετο μετά την κατανάλωση τροφών που την περιέχουν.

Η αιτία αυτών των συμπτωμάτων είναι ασαφής. Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι ο ένοχος μπορεί να είναι οι υδατάνθρακες που υπάρχουν στο σιτάρι και όχι η γλουτένη.

Σε κάθε περίπτωση, αν τρόφιμα με γλουτένη σας κάνουν να αισθάνεστε άσχημα, επιλέξτε σκευάσματα με την επισήμανση "χωρίς γλουτένη" στην ετικέτα.
Τροφές που δεν περιέχουν την ουσία είναι επίσης ο φαγόπυρος, το καλαμπόκι και αλεύρια όπως αυτά που φτιάχνονται από ρύζι, σόγια, καλαμπόκι, πατάτα και φασόλια.

10. Αναψυκτικά

Πολλά από αυτά περιέχουν σιρόπι καλαμποκιού υψηλής περιεκτικότητας σε φρουκτόζη, αλλά και διοξείδιο του άνθρακα που σε ορισμένους προκαλεί αέρια και φούσκωμα.

Ταυτόχρονα τεχνητά γλυκαντικά όπως η ασπαρτάμη και η σουκραλόζη που εντοπίζονται σε πολλά αναψυκτικά διαίτης μπορούν να προκαλέσουν γαστρεντερολογικά προβλήματα.

Αντί για αναψυκτικά, δοκιμάστε ανθρακούχο νερό εφόσον...οι χαριτωμένες φυσαλίδες δεν σας ενοχλούν ή περιοριστείτε στο επιτραπέζιο νερό δοκιμάζοντας να το αρωματίσετε με φυσικό τρόπο, χρησιμοποιώντας λεμόνι, μέντα ή βασιλικό.

11. Αλκοόλ

Το αλκοόλ μπορεί να προκαλέσει πολλά πεπτικά προβλήματα, ειδικά αν η ημερήσια κατανάλωση του ξεπερνά τα δύο ποτά.
Η διάρροια είναι ένα κοινό σύμπτωμα της υπερβολικής κατανάλωσης του καθώς το αλκοόλ αντλεί νερό στο έντερο και αναπτύσσει έτσι καθαρτική δράση.

Το αλκοόλ επιταχύνει επίσης τις συσπάσεις των μυών στο πεπτικό σύστημα, οδηγώντας σε κράμπες στην κοιλιά και φουσκώματα.

Μη αλκοολούχα ποτά, μπορεί να ανακόψουν τέτοια συμπτώματα χωρίς επίπτωση στην κοινωνική σας ζωή, προτείνουν οι επιστήμονες.

Πότε πρέπει να ζητήσουμε ιατρική συμβουλή

Όταν τα συμπτώματα του εντέρου παρεμποδίζουν την καθημερινή ρουτίνα, υπάρχει ακούσια απώλεια βάρους ή αλλαγές στην γενική κατάσταση του οργανισμού, είναι η στιγμή για ιατρική συμβουλή.

Συμπτώματα που μπορεί να υποδηλώνουν σοβαρότερο πρόβλημα από μια απλή δυσπεψία είναι επίσης:

• Ξαφνικός ή έντονος κοιλιακός πόνος
• Επίμονη διάρροια
• Λιγότερες από τρεις κενώσεις την εβδομάδα για ικανό διάστημα
• Καούρες περισσότερες από δύο φορές την εβδομάδα
• Ασυνήθιστα αέρια ή φουσκωμένη κοιλιά
• Αίμα στα κόπρανα

Πηγή: Everydayhealth.com