Ωστόσο, το παραμύθι αυτό φαίνεται να κρύβει έναν δράκο τελικά, τουλάχιστον σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη που κατέληξε ότι η προτεινόμενη κατανάλωση μόνο χυμών φρούτων και λαχανικών για τρεις έως επτά ημέρες, όπως συστήνεται συνήθως, όχι μόνο δεν έχει ευεργετικά αποτελέσματα αλλά στην πραγματικότητα μπορεί να βλάψει την υγεία.

Αλλαγές στο μικροβίωμα

Μια τυπική σύσταση για εφαρμογή αυτής της αποκαλούμενης αποτοξίνωσης περιλαμβάνει την κατανάλωση αποκλειστικά χυμών από φρούτα και λαχανικά για ένα σύντομο χρονικό διάστημα, το οποίο συνήθως κυμαίνεται μεταξύ 3 και 7 ημερών.
Οι εναλλακτικές ποικίλλουν από μυριάδες συνταγές χυμών που μπορεί κάποιος να φτιάξει στο σπίτι χρησιμοποιώντας φρέσκα ή κατεψυγμένα φρούτα και λαχανικά μέχρι την δυνατότητα αγοράς έτοιμων χυμών που συνήθως φέρουν την αμφιλεγόμενη επισήμανση ότι μπορούν να βοηθήσουν στην αποτοξίνωση του οργανισμού.

Οι θιασώτες της θεωρίας αυτής ισχυρίζονται ότι η αποκλειστική διατροφή με χυμούς για ένα βραχύ διάστημα μπορεί να έχει πολλά οφέλη για την υγεία, όπως:

• Απομάκρυνση των τοξινών από το σώμα
• Βοήθεια στην απώλεια βάρους
• Ευεργετική μεταβολή του πληθυσμού βακτηρίων του εντέρου ενθαρρύνοντας εκείνα που σχετίζονται με την απώλεια βάρους

Ωστόσο, οι περισσότερες ενδείξεις για πιθανά οφέλη δεν είναι τεκμηριωμένες ενώ ταυτόχρονα υπάρχουν σοβαρές ενστάσεις των ειδικών για πιθανές βλάβες που μπορεί να προκληθούν από μια διατροφή που βασίζεται μόνο στην κατανάλωση χυμών.

Ο αμερικανικός Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) προειδοποιεί παράλληλα ότι ορισμένα προϊόντα αποτοξίνωσης μπορεί να περιέχουν παράνομα ή δυνητικά επιβλαβή συστατικά. Κάποια από αυτά, σύμφωνα με τον φορέα, διατίθενται στην αγορά με ψευδείς ισχυρισμούς υγείας και μπορεί να είναι επιβλαβή για άτομα που πάσχουν από συγκεκριμένα νοσήματα, όπως ο διαβήτης.

Οι γιατροί εξάλλου επισημαίνουν ότι διατροφή τέτοιου τύπου είναι απίθανο να παρέχει αρκετή ενέργεια ή θρεπτικά συστατικά και τελικά σπάνια οδηγεί σε μόνιμη απώλεια βάρους.

Η νέα μελέτη, η οποία δημοσιεύεται στο MDPI Nutrients, προχώρησε ένα βήμα παραπάνω σε σχέση με τις ήδη υπάρχουσες επιστημονικές ενστάσεις που είχαν διατυπωθεί στο παρελθόν, διαπιστώνοντας ότι ακόμα και 3 ημέρες τέτοιας διατροφής αρκούν για να επηρεάσουν δραματικά το μικροβίωμα του στόματος, προκαλώντας αύξηση των φλεγμονωδών βακτηρίων.

Πώς διεξήχθη η έρευνα

Στην αρχή της μελέτης που διήρκεσε 21 ημέρες, 14 συμμετέχοντες (με μέση ηλικία 22,7 ετών) υποβλήθηκαν σε διατροφή 3 ημερών, κατά τη διάρκεια της οποίας κατανάλωναν βιολογικά φρέσκα φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής αλέσεως και αυγά, με κατανάλωση τουλάχιστον 8 ποτηριών νερού την ημέρα. Οι συστάσεις των ερευνητών ήταν να αποφεύγονται καφεΐνη, αλκοόλ, ζάχαρη, επεξεργασμένα τρόφιμα, γαλακτοκομικά, κόκκινο κρέας και γλουτένη.

Στην επόμενη φάση της έρευνας οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε 3 ομάδες, καθεμία από τις οποίες ακολούθησε μια δίαιτα παρέμβασης για 3 ημέρες:

• Η ομάδα 1 ακολούθησε μια «νηστεία χυμού», με 800-900 Kcal ανά ημέρα καταναλώνοντας μόνο χυμούς φρούτων και λαχανικών ψυχρής έκθλιψης.
• Η ομάδα 2 ακολούθησε μια κανονική διατροφή χωρίς περιορισμούς ενέργειας, στην οποία όμως συμπεριλαμβάνονταν και χυμοί ψυχρής έκθλιψης.
• Η ομάδα 3 ακολούθησε μια φυτικής βάσης διατροφή, με επίσης θερμιδικό περιορισμό στις 800-900 Kcal ημερησίως.

Οι ερευνητές κατά την διάρκεια της μελέτης, συνέλλεγαν σε τακτικά διαστήματα δείγματα σάλιου και στοματικό επίχρισμα, καθώς και δείγματα κοπράνων ώστε να μελετήσουν το είδος και τον αριθμό των βακτηρίων.

Αξιολογώντας τα αποτελέσματα

Αυτό που διαπιστώθηκε ήταν ότι στα δείγματα όσων διατρέφονταν μόνο με χυμούς, εντοπίστηκαν σημαντικές αλλαγές στη μικροχλωρίδα του στόματος, με αύξηση στα λεγόμενα πρωτεοβακτήρια, τα οποία σχετίζονται με πολλές φλεγμονώδεις ασθένειες, συμπεριλαμβανομένων αυτών του εντέρου. Ταυτόχρονα, καταγράφηκε μείωση σε άλλα βακτήρια που το σώμα χρησιμοποιεί για τη ζύμωση των διαιτητικών ινών.

Παρόμοιες αλλά πολύ μικρότερης έκτασης αλλαγές παρατηρήθηκαν και στους συμμετέχοντες των άλλων δύο ομάδων.

Οι ερευνητές δεν εντόπισαν σημαντική αλλαγή στη μικροχλωρίδα του εντέρου σε καμία από τις ομάδες που ακολουθούσαν τις διαφορετικές δίαιτες, όμως κατέγραψαν αύξηση σε μικροοργανισμούς που συνδέονται με προφλεγμονώδη δραστηριότητα ου σώματος, στην ομάδα που κατανάλωνε μόνο χυμούς.

Οι επιπτώσεις στην υγεία

Οι συγγραφείς της μελέτης εκτιμούν ότι αυτές οι μεταβολές στα βακτήρια μπορεί να σχετιστούν με αύξηση του κινδύνου για ανάπτυξη φλεγμονών, οι οποίες με την σειρά τους συνδέονται με σοβαρές παθήσεις όπως κάποια είδη καρκίνου ή καρδιαγγειακά νοσήματα.

Σε κάθε περίπτωση, περιοριστικές διατροφικές προτάσεις σαν αυτή δεν πρέπει να θεωρούνται ως μια μαγική λύση, λένε ειδικοί της διατροφής.

Η βρετανίδα διαιτολόγος-διατροφολόγος Megan Mehnert επιπλέον προειδοποιεί ότι για άτομα με διατροφικές διαταραχές που «μπορεί να είναι ευάλωτα σε περιοριστικές δίαιτες, μια διατροφή που δεν καλύπτει τις ενεργειακές τους ανάγκες, είναι χαμηλή σε πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, φυτικές ίνες, λιπαρά και γαλακτοκομικά, θα μπορούσε να θέσει σε περαιτέρω κίνδυνο την υγεία τους και να αυξήσει την φοβία για το φαγητό».

«Γενικά δεν υπάρχει γρήγορη λύση για τη βελτίωση της υγείας και για τους περισσότερους από εμάς, το συκώτι και τα νεφρά μας κάνουν καλή δουλειά στην αποτοξίνωση του σώματος. Οι χυμοί φρούτων και λαχανικών μπορούν να αποτελούν μέρος μιας υγιεινής ισορροπημένης διατροφής. Η υπηρεσία Δημόσιας Υγείας του Ηνωμένου Βασιλείου συνιστά ένα μικρό ποτήρι χυμού φρούτων των 150 ml ανά ημέρα αλλά όχι περισσότερο καθώς οι χυμοί είναι πλούσιοι σε ζάχαρη», καταλήγει η ίδια

Πηγές: medicalnewstoday.com, MDPI Nutrients