Η κρίση πανικού μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά, χωρίς προειδοποίηση, μετατρέποντας μέσα σε λίγα λεπτά μια φαινομενικά ήρεμη στιγμή σε εμπειρία έντονου φόβου και απόγνωσης. Για εκείνον που τη βιώνει, τα συμπτώματα μοιάζουν συχνά απειλητικά για τη ζωή: ταχυκαρδία, δυσκολία στην αναπνοή, ζάλη, αίσθημα απώλειας ελέγχου ή ακόμη και φόβος ότι πεθαίνει. Όμως εξίσου δύσκολη μπορεί να είναι και η θέση του ανθρώπου που βρίσκεται δίπλα του και δεν ξέρει πώς να αντιδράσει.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η σωστή στάση ενός συγγενή, φίλου ή συναδέλφου μπορεί να βοηθήσει σημαντικά ώστε η κρίση να περάσει πιο ομαλά και με λιγότερο φόβο.
Πώς να βοηθήσετε κάποιον εκείνη τη στιγμή
Οι ειδικοί εξηγούν ότι, αν και δεν υπάρχουν απόλυτοι κανόνες για το πώς πρέπει να αντιδράσουμε, υπάρχουν ορισμένες βασικές οδηγίες που μπορούν να βοηθήσουν ουσιαστικά.
-
Τα συμπτώματα της κρίσης πανικού
Είναι σημαντικό να γνωρίζετε πώς εκδηλώνεται μια κρίση πανικού ώστε να μην αιφνιδιαστείτε. Οι περισσότεροι άνθρωποι βιώνουν έντονο αίσθημα επικείμενης καταστροφής, σαν κάτι πολύ κακό να πρόκειται να συμβεί.
Συχνά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- ταχυκαρδία ή δυνατούς χτύπους της καρδιάς
- γρήγορη αναπνοή
- ναυτία
- ζάλη
- εφίδρωση
- αίσθημα αποσύνδεσης από το σώμα ή την πραγματικότητα
-
Μην θεωρείτε δεδομένο ότι πρόκειται για κρίση πανικού
Αν και πολλές φορές τα συμπτώματα μοιάζουν με εκείνα μιας κρίσης πανικού, ορισμένες σοβαρές ιατρικές καταστάσεις, όπως το έμφραγμα ή ένα αναπνευστικό πρόβλημα, μπορεί να εμφανίζονται παρόμοια. Αν υπάρχει η παραμικρή δεύτερη σκέψη, είναι προτιμότερο να ζητηθεί ιατρική βοήθεια.
-
Αναγνωρίστε και τα δικά σας συναισθήματα
Το να βλέπει κανείς έναν άνθρωπο σε τόσο μεγάλη ψυχική ένταση δεν είναι εύκολο. Φόβος, αμηχανία ή αίσθημα ανημποριάς είναι φυσιολογικές αντιδράσεις. Η επίγνωση των δικών σας συναισθημάτων μπορεί να σας βοηθήσει να παραμείνετε πιο συγκεντρωμένοι και υποστηρικτικοί.
-
Θυμηθείτε ότι ο πανικός δεν είναι επικίνδυνος
Παρότι η κρίση πανικού προκαλεί έντονα σωματικά συμπτώματα, συνήθως δεν αποτελεί από μόνη της απειλή για τη ζωή. Αυτό μπορεί να σας βοηθήσει να μεταδώσετε ηρεμία και ασφάλεια στο άτομο που υποφέρει.
-
Να θυμάστε ότι η κρίση θα περάσει
Το σώμα έχει την ικανότητα να επανέρχεται σταδιακά σε κατάσταση ηρεμίας. Οι περισσότερες κρίσεις πανικού κορυφώνονται μέσα σε περίπου δέκα λεπτά και στη συνέχεια υποχωρούν.
-
Μιλήστε με ήρεμο και σταθερό τόνο
Ο τρόπος που μιλάτε είναι εξίσου σημαντικός με τα λόγια που χρησιμοποιείτε. Ένας ήρεμος και καθησυχαστικός τόνος μπορεί να βοηθήσει το άτομο να αισθανθεί πιο ασφαλές.
-
Εξηγήστε του τι συμβαίνει
Αν είστε βέβαιοι ότι πρόκειται για κρίση πανικού, μπορείτε να πείτε ήρεμα:
«Αυτό που νιώθεις είναι κρίση πανικού»
«Θα περάσει»
«Είμαι εδώ μαζί σου»
Δεν χρειάζεται να επιμένετε αν αυτός ή αυτή που το βιώνει φοβάται ότι συμβαίνει κάτι πιο σοβαρό. Η παρουσία σας είναι συχνά πιο βοηθητική από τις εξηγήσεις.
-
Μην προσπαθείτε να σταματήσετε άμεσα τον πανικό
Η πίεση να «τελειώσει τώρα» η κρίση μπορεί να αυξήσει ακόμη περισσότερο το άγχος. Όσο περισσότερο κάποιος παλεύει να διώξει τον πανικό, τόσο πιο έντονος μπορεί να γίνει.
-
Μην λέτε «Ηρέμησε!»
Φράσεις όπως «χαλάρωσε» ή «μην αγχώνεσαι» συνήθως δεν βοηθούν. Ο άνθρωπος που βιώνει κρίση πανικού θέλει ήδη όσο τίποτα να ηρεμήσει. Αυτό που χρειάζεται περισσότερο είναι κατανόηση και σταθερή υποστήριξη.
-
Ξεχάστε τη χάρτινη σακούλα
Η παλιά συμβουλή για αναπνοή μέσα σε χάρτινη σακούλα δεν θεωρείται πλέον ασφαλής ή ιδιαίτερα αποτελεσματική. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί ακόμη και να επιδεινώσει την κατάσταση.
-
Βοηθήστε το άτομο να “γειωθεί”
Οι τεχνικές γείωσης μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά. Ενθαρρύνετε το άτομο να αισθανθεί τα πόδια του στο πάτωμα, να παρατηρήσει αντικείμενα γύρω του ή να συγκεντρωθεί στις αισθήσεις του.
-
Προτείνετε ήπια κίνηση
Σε κάποιους ανθρώπους βοηθά να σηκωθούν, να περπατήσουν λίγο ή να κουνήσουν τα χέρια και τα πόδια τους. Αν όμως δεν θέλουν, μην πιέζετε την κατάσταση.
-
Αγγίξτε το άτομο μόνο αν το επιθυμεί
Κάποιοι άνθρωποι νιώθουν ανακούφιση από μια αγκαλιά ή ένα άγγιγμα, ενώ άλλοι αισθάνονται μεγαλύτερη δυσφορία. Είναι σημαντικό να σεβαστείτε τις ανάγκες και τα όριά τους.
Πηγή: WebMD
