Οι κρουαζιέρες προωθούνται ως «πλωτοί παράδεισοι διακοπών», αλλά για τους ειδικούς απτελούν ένα είδος πλωτού πειράματος που παρέχει πληροφορίες χρήσιμες για την κατανόηση της δημόσιας υγείας.
Τα κρουαζιερόπλοια είναι προσεκτικά σχεδιασμένοι χώροι όπου πολλοί άνθρωποι ζουν, τρώνε, χαλαρώνουν και κινούνται στους ίδιους κοινόχρηστους χώρους για μέρες ολόκληρες. Δείχνουν πόσο εύκολα μπορεί να εξαπλωθεί μια ασθένεια όταν οι άνθρωποι συνωστίζονται σε ένα ενιαίο, αλληλοσυνδεόμενο περιβάλλον.
"Σκεφτείτε ένα κρουαζιερόπλοιο ως μια προσωρινή πόλη στη θάλασσα. Διαθέτει εστιατόρια, θέατρα, ανελκυστήρες, καμπίνες, κουζίνες, συστήματα ύδρευσης και εσωτερικούς χώρους συνάθροισης. Αυτό είναι εξαιρετικό για λόγους ευκολίας, αλλά σημαίνει επίσης ότι μόλις μια λοίμωξη εισέλθει στο πλοίο, μπορεί να μεταδοθεί σε όλο το πλοίο με τρόπους που είναι δύσκολο να σταματηθούν.", επισημαίνει στο σχετικό του άρθρο στο The Conversation o Vikram Niranjan, επίκουρος καθηγητής Δημόσιας Υγείας στη Σχολή Ιατρικής του Ινστιτούτου Έρευνας Υγείας του Πανεπιστημίου του Limerick.
Η κρουαζιέρα της Covid -19
Η επιδημία στο Diamond Princess είναι ίσως το πιο γνωστό παράδειγμα. Κατά τη διάρκεια της επιδημίας COVID του 2020, 619 επιβάτες και μέλη του πληρώματος βρέθηκαν θετικοί στη νόσο. Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι συνθήκες στο πλοίο διευκόλυναν την εξάπλωση του νέου κορονοϊού. Η μοντελοποίησή τους έδειξε ότι τα μέτρα δημόσιας υγείας, όπως η απομόνωση και η καραντίνα, απέτρεψαν πολλά περισσότερα κρούσματα, αλλά έδειξε επίσης ότι μια πιο έγκαιρη αντίδραση θα είχε περιορίσει περαιτέρω την επιδημία.
Ο νοροϊός (ο λεγόμενος «ιός του εμετού») είναι η λοίμωξη που συνδέεται στενότερα με τα κρουαζιερόπλοια. Σε μια ανασκόπηση προηγούμενων δημοσιευμένων μελετών, οι ερευνητές εντόπισαν 127 αναφορές για κρούσματα νοροϊού σε κρουαζιερόπλοια, με πολλά από αυτά να συνδέονται με μολυσμένα τρόφιμα, μολυσμένες επιφάνειες και μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο. Μια πιο πρόσφατη αναφορά από τις ΗΠΑ έδειξε επίσης ότι ο νοροϊός μπορεί να μεταδοθεί πολύ γρήγορα από άνθρωπο σε άνθρωπο σε ένα κρουαζιερόπλοιο.
Αυτό βοηθά να εξηγηθεί γιατί πλοία όπως το Celebrity Mercury, το Explorer of the Seas και το Carnival Triumph έχουν συνδεθεί με επιδημίες: ήταν απλώς περιβάλλοντα όπου το κοινό φαγητό, η στενή επαφή και η συχνή κίνηση στους κοινόχρηστους χώρους επέτρεψαν την ταχεία εξάπλωση της λοίμωξης.
Οι παράγοντες που κάνουν τα κρουαζιερόπλοια "φωλιές" επιδημιών
Η εστίαση παίζει μεγάλο ρόλο σε αυτόν τον κίνδυνο. Τα γεύματα σε μπουφέ, τα κοινόχρηστα μαχαιροπίρουνα και το γεγονός ότι πολλοί άνθρωποι αγγίζουν τις ίδιες επιφάνειες μπορούν να διευκολύνουν τη μετάδοση των ιών του στομάχου. Εάν κάποιος έχει μολυνθεί αλλά δεν αισθάνεται ακόμη άρρωστος, μπορεί να μολύνει τα τρόφιμα ή τις επιφάνειες πριν συνειδητοποιήσει ότι δεν είναι καλά.
Ο σχεδιασμός του πλοίου επιδεινώνει το πρόβλημα. Οι άνθρωποι περνούν χρόνο μαζί σε τραπεζαρίες, μπαρ, ανελκυστήρες, διαδρόμους, θέατρα και χώρους σπα. Τα μέλη του πληρώματος επίσης ζουν και εργάζονται στο ίδιο περιβάλλον, συχνά σε κοινόχρηστα καταλύματα, οπότε η ασθένεια μπορεί να μεταδοθεί στο πλοίο από επιβάτη σε επιβάτη ή μεταξύ επιβατών και πληρώματος.
Ο εξαερισμός παίζει επίσης κρίσιμο ρόλο. Τα κρουαζιερόπλοια δεν είναι κλειστά κουτιά, αλλά βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε εσωτερικούς χώρους όπου οι άνθρωποι περνούν μαζί μεγάλες περιόδους. Μελέτες σχετικά με την ποιότητα του αέρα στα κρουαζιερόπλοια έχουν δείξει ότι η ασθένεια μπορεί να εξαπλωθεί πιο εύκολα σε πολυσύχναστους, κλειστούς χώρους, όπως καμπίνες, εστιατόρια και χώρους διασκέδασης, εάν το σύστημα εξαερισμού δεν είναι επαρκές. Παράγοντες όπως η επαρκής κυκλοφορία φρέσκου αέρα, τα ειδικά φίλτρα και η τεχνολογία καθαρισμού του αέρα παίζουν όλοι ρόλο στη διατήρηση της ασφάλειας των επιβατών.
Η νόσος των λεγεωνάριων (μια σοβαρή πνευμονική νόσος που προκαλείται από βακτήρια) παρουσιάζει ένα διαφορετικό είδος κινδύνου. Συνήθως δεν μεταδίδεται άμεσα από το ένα άτομο στο άλλο. Αντίθετα, οι άνθρωποι μπορούν να μολυνθούν εισπνέοντας μικροσκοπικά σταγονίδια από μολυσμένα συστήματα ύδρευσης, υδρομασάζ ή ντους.
Μια γνωστή επιδημία μεταξύ επιβατών κρουαζιερόπλοιου συνδέθηκε με ένα υδρομασάζ, ενώ πρόσφατες αναφορές από τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ έχουν περιγράψει άλλες επιδημίες της νόσου των λεγεωνάριων που σχετίζονται με κρουαζιέρες και συνδέονται με τα συστήματα ύδρευσης των πλοίων.
Η ηλικία επίσης παίζει ρόλο. Οι κρουαζιέρες είναι ιδιαίτερα δημοφιλείς στους ηλικιωμένους, και πολλοί επιβάτες έχουν χρόνιες παθήσεις που κάνουν τις λοιμώξεις πιο σοβαρές. Μια γαστρεντερική λοίμωξη σε κρουαζιέρα μπορεί να οδηγήσει σε αφυδάτωση, ενώ μια αναπνευστική λοίμωξη μπορεί να οδηγήσει σε πνευμονία ή νοσηλεία.
Τα κρουαζιερόπλοια διαθέτουν ιατρικές εγκαταστάσεις, αλλά αυτές είναι περιορισμένες σε σύγκριση με τα νοσοκομεία στην ξηρά. Έχουν σχεδιαστεί για να παρέχουν πρώτες βοήθειες, βασική θεραπεία και βραχυπρόθεσμη φροντίδα, όχι για να διαχειριστούν μια ταχέως εξελισσόμενη επιδημία μεγάλης κλίμακας. Γι' αυτό η υγεία στις κρουαζιέρες εξαρτάται τόσο πολύ από την έγκαιρη αναφορά, τον γρήγορο απομόνωση και τις αυστηρές πρακτικές καθαρισμού.
Πώς να περιορίσετε τον κίνδυνο
Ο Vikram Niranjan, ως επιδημιολόγος, έχει δει πολλές συρροές κρουσμάτων σε νοσοκομεία, σχολεία ακόμα και σε πτήσεις.
Με αυτήν την εμπειρία τονίζει ότι για τους ταξιδιώτες, η καλύτερη προστασία ξεκινά πριν την επιβίβαση. "Είναι λογικό να ελέγξετε αν η εταιρεία κρουαζιέρας διαθέτει σαφείς πολιτικές αναφοράς ασθενειών, καθαρισμού και απομόνωσης. Βεβαιωθείτε ότι τα εμβόλιά σας είναι ενημερωμένα. Και για τους ηλικιωμένους, τις έγκυες γυναίκες και όσους έχουν προβλήματα υγείας, συμβουλευτείτε τον οικογενειακό σας γιατρό πριν ταξιδέψετε. Επίσης, βεβαιωθείτε ότι η ταξιδιωτική σας ασφάλιση καλύπτει διακοπές λόγω ασθένειας.", καταλήγει.
