Καθώς οι επαγγελματίες του τομέα της υγείας και οι τοπικές αρχές στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό δίνουν μάχη με τον χρόνο προκειμένου να περιορίσουν την εξάπλωση του θανατηφόρου ιού Έμπολα, η ActionAid που βρίσκεται καθημερινά δίπλα στις κοινότητες στο Ιτούρι μεταφέρει μια ανησυχητική εικόνα: ο φόβος, οι μύθοι και η παραπληροφόρηση εξακολουθούν να επηρεάζουν βαθιά την καθημερινότητα των ανθρώπων και να παρεμποδίζουν τις προσπάθειες περιορισμού της ασθένειας.
Μέσα από μαρτυρίες κατοίκων και αξιολόγηση αναγκών που πραγματοποίησε η ActionAid της ΛΔΚ σε τρεις ζώνες υγείας στο Ιτούρι, καταγράφεται όχι μόνο η έλλειψη ενημέρωσης γύρω από τον ιό, αλλά και η έντονη ψυχολογική επιβάρυνση που βιώνουν οι κοινότητες λόγω του φόβου και της αβεβαιότητας. Μόνο το 34% των ερωτηθέντων μπόρεσε να προσδιορίσει σωστά τουλάχιστον τρεις τρόπους μετάδοσης του Έμπολα, ενώ το 64% πιστεύει ότι ο Έμπολα είναι πραγματικός και δεν συνδέεται με πνευματικές ή μυστικιστικές αιτίες. Ο φόβος, ο στιγματισμός και η παραπληροφόρηση συνεχίζουν να τροφοδοτούν επικίνδυνες συμπεριφορές και να καθυστερούν την αναζήτηση ιατρικής βοήθειας.
«Κάποιοι πιστεύουν ότι ο ιός είναι επινοημένος»
Ο Ngone Ngobba Jean Claude, κάτοικος της Λίτα, δήλωσε στην ActionAid: «Στην κοινότητα, οι άνθρωποι δεν μπορούν να πιστέψουν ότι υπάρχει ο ιός. Κάποιοι την αποκαλούν σατανική ασθένεια, ενώ άλλοι πιστεύουν ότι επινοήθηκε για να βγάλουν λεφτά. Άλλοι λένε ότι οι γιατροί λένε ψέματα, ενώ άλλοι πιστεύουν ότι η κατανάλωση δυνατών αλκοολούχων ποτών προσφέρει ανοσία».
Η Aime Lotsove, μια γυναίκα από τη Λίτα και μέλος της Ομάδας Γυναικών της ActionAid, δήλωσε: «Κυκλοφορούν πολλές φήμες εδώ για τις ασθένειες. Κάποιοι λένε ότι ο Έμπολα δεν υπάρχει, άλλοι λένε ότι ο Έμπολα είναι τεχνητός. Πιστεύω ότι αυτό που μπορούμε να κάνουμε για τον εαυτό μας είναι να αποτρέψουμε την εξάπλωση αυτής της ασθένειας στη γειτονιά μας, γιατί δεν είναι ακόμα εύκολο να βρεθεί θεραπεία, αλλά η πρόληψη είναι πάντα καλύτερη».
Ο Isaac, δάσκαλος στο Δημοτικό Σχολείο Νιάμα, δήλωσε: «Εδώ, ψυχολογικά, είμαστε πολύ επηρεασμένοι, πολύ ταραγμένοι, γιατί μόλις κάποιος έχει πονοκέφαλο, νομίζουμε ότι μπορεί να είναι από τον Έμπολα. Παντού νιώθουμε ανησυχία, τόσο μέσα στις οικογένειές μας, όσο και στην κοινότητα. Παντού κυριαρχεί ο φόβος».
Ταχεία και συντονισμένη αντίδραση
Η ActionAid πιστεύει ότι η αντιμετώπιση της τρέχουσας επιδημίας απαιτεί ταχεία και συντονισμένη αντίδραση, η οποία θα βασίζεται στην άμεση ανίχνευση των κρουσμάτων και στη συμμετοχή της κοινότητας, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι μύθοι και η παραπληροφόρηση που επικρατούν σε ορισμένα τμήματα των πληγεισών κοινοτήτων.
«Δεν καταπολεμούμε απλώς έναν θανατηφόρο ιό, αλλά και μύθους, φόβο και βαθιά ριζωμένη καχυποψία», δήλωσε ο Saani Yakubu, Διευθυντής της ActionAid στη ΛΔΚ. «Εργαζόμαστε σκληρά για να διοργανώσουμε ενημερωτικές συναντήσεις στις κοινότητες, με σκοπό να καταρρίψουμε πολλούς από τους μύθους και την παραπληροφόρηση. Οι συναντήσεις αυτές πραγματοποιούνται για να βοηθήσουν τους ανθρώπους να κατανοήσουν καλύτερα τους κινδύνους, να μειώσουν τους φόβους και να ενθαρρύνουν συμπεριφορές προστασίας σύμφωνα με τις παρεχόμενες οδηγίες».
