Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συνιστά στα παιδιά, στις έγκυες γυναίκες και σε άτομα κάτω των 40 ετών να λαμβάνουν ιώδιο, γνωστό και ως ιωδιούχο κάλιο, για την προστασία του θυρεοειδούς από την έκθεση στην ακτινοβολία μετά από ένα πυρηνικό ατύχημα. Λαμβάνοντας ιωδιούχο κάλιο, εμποδίζεται η δυνατότητα του θυρεοειδή αδένα να απορροφήσει ραδιενεργό ιώδιο, το οποίο μπορεί να προκαλέσει καρκίνο.
Τα χάπια αυτά όπως σας έχει ενημερώσει το news4health.gr στην ουσία προστατεύουν τον θυρεοειδή αδένα από την εμφάνιση καρκίνου λόγω έκθεσης σε ραδιενεργό ακτινοβολία. Στις κατηγορίες υψίστου κινδύνου συμπεριλαμβάνονται τα παιδιά, οι γυναίκες που βρίσκονται σε περίοδο θηλασμού και γενικότερα ο πληθυσμός κάτω των 45 ετών. Σε αυτές τις κατηγορίες ο κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου του θυρεοειδούς είναι μεγάλος.
Άλλες θεραπείες σύμφωνα με το CDC που έχουν χορηγηθεί σε αντίστοιχες περιπτώσεις είναι το Prussian blue (κυανό της Πρωσίας) που παγιδεύει το ραδιενεργό καίσιο και θάλλιο στα έντερα για να τα εμποδίσει να απορροφηθούν από τον οργανισμό. Επίσης, χορηγείται η DTPA (πενταοξική διαιθυλενοτριαμίνη) και η φιλγραστίμη. Σε κάθε περίπτωση η απόσταση και ο τρόπος έκθεσης σε ένα πυρηνικό ατύχημα παίζει ρόλο στην λήψη των χαπιών αυτών ή όχι.
Τα σενάρια ατυχημάτων που περιλαμβάνονται στον οδηγό με τίτλο «Προσέγγιση HERCA-WENRA για τον καλύτερο διασυνοριακό συντονισμό των ενεργειών προστασίας κατά την πρώιμη φάση ενός πυρηνικού ατυχήματος» που εκδόθηκε το 2014 αποτελούν μια έγκυρη βάση αναφοράς. Σε αυτά τα σενάρια, η προφυλακτική χορήγηση ιωδίου θα μπορούσε να συστήνεται σε απόσταση έως και τα 20 km ή και έως περίπου 100 km από το πυρηνικό εργοστάσιο, ανάλογα με τη σοβαρότητα του ατυχήματος». Αυτόματα αυτό σημαίνει ότι η Ελλάδα δεν χρειάζεται να προμηθευτεί χάπια ιωδίου.
Όπως επισημαίνεται: «Η HERCA και η WENRA θα συνεχίσουν να συμβάλουν σε μια συντονισμένη επιχείρηση απόκρισης σε περίπτωση ραδιολογικής έκτακτης ανάγκης σε ευρωπαϊκό επίπεδο και να παράσχουν υποστήριξη στην ουκρανική ρυθμιστική αρχή, σε συνεργασία με την ENSREG (European Nuclear Safety Regulators Group) και τον IAEA».
Καθησυχαστική η ΕΕΑΕ: Φυσιολογικά τα ποσοστά ραδιενέργειας
Στην αρχική ανακοίνωση που βγήκε στις 8 Μαρτίου αναφέρουν: « Είναι γεγονός ότι η ασφάλεια των πυρηνικών εγκαταστάσεων στην Ουκρανία απειλείται εν μέσω του πολέμου. Η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ) παρακολουθεί ενεργά και αδιάλειπτα την κατάσταση στην Ουκρανία όσον αφορά την πυρηνική ασφάλεια. Μέχρι σήμερα, με βάση τα πλέον αξιόπιστα διαθέσιμα δεδομένα, η κατάσταση της ραδιενέργειας περιβάλλοντος στην Ουκρανία καθώς και σε όλες τις γειτονικές της χώρες αναφέρεται φυσιολογική.
Αναφορικά με τις πιθανές συνέπειες στη χώρα μας, στην απευκταία περίπτωση ραδιολογικού ή πυρηνικού συμβάντος στην Ουκρανία, τονίζεται ότι, λόγω της μεγάλης απόστασης, δεν μπορεί να προκληθεί μια κατάσταση κινδύνου στην Ελλάδα που θα απαιτούσε επείγοντα μέτρα προστασίας της ζωής ή της υγείας από την ακτινοβολία.
Χρειάζεται έλεγχος μόνο σε τρόφιμα και ζωοτροφές
Υπενθυμίζεται ότι η ΕΕΑΕ, υπό τον συντονισμό της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, έχει εκπονήσει πρόσφατα νέο, πλήρως αναθεωρημένο εθνικό σχέδιο έκτακτης ανάγκης εξαιτίας σοβαρού ατυχήματος σε πυρηνική εγκατάσταση εκτός συνόρων. Σύμφωνα με τα πλέον σύγχρονα επιστημονικά δεδομένα, βάσει των οποίων το σχέδιο αυτό αναπτύχθηκε, τα πιθανά μέτρα απόκρισης για την περίπτωση της χώρας μας περιλαμβάνουν εκτεταμένο πρόγραμμα ελέγχων σε τρόφιμα και ζωοτροφές και, κατά μέγιστο, ενδεχόμενο περιορισμό στην κατανάλωση συγκεκριμένων τοπικά παραγόμενων ειδών. Σε καμία περίπτωση δεν προβλέπεται να καταστούν αναγκαία πιο δραστικά μέτρα, όπως η εκκένωση πληθυσμού ή η χορήγηση χαπιών ιωδίου.
Ειδικά ως προς το τελευταίο, η ΕΕΑΕ δηλώνει ρητά και κατηγορηματικά ότι σε καμία περίπτωση δεν θα καταστεί αναγκαία η χορήγηση χαπιών σταθερού ιωδίου στην Ελλάδα και δεν συντρέχει κανένας απολύτως λόγος να προμηθεύεστε δισκία ιωδίου «προληπτικά» και «για κάθε περίπτωση». Σημειώνεται, ότι οι ταμπλέτες αυτές είναι φαρμακευτικό σκεύασμα του οποίου η αυθαίρετη λήψη χωρίς ιατρική αιτιολόγηση μπορεί να έχει σοβαρές παρενέργειες. Η χορήγηση ιωδίου σε περίπτωση πυρηνικού ατυχήματος αφορά μόνο τον άμεσα επηρεαζόμενο πληθυσμό, κοντά στην περιοχή του ατυχήματος, όπου η προβλεπόμενη δόση ραδιενέργειας στον θυρεοειδή αδένα είναι πάνω από κάποια καθορισμένα επίπεδα. Το συγκεκριμένο μέτρο προστασίας δεν αφορά με κανέναν τρόπο περιοχές που βρίσκονται εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά, όπως η χώρα μας.
Ο ΠΦΣ προειδοποιεί: Τα χάπια ιωδίου στην Ελλάδα δεν προστατεύουν από τη ραδιενέργεια
Σύμφωνα με την ανακοίνωσή του, τα σκευάσματα ιωδίου που κυκλοφορούν στην Ελλάδα ως συμπληρώματα διατροφής έχουν χαμηλότερη περιεκτικότητα σε ιώδιο, έως και 500 φορές μικρότερη, από τις δόσεις εκείνες τις οποίες αναφέρει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ότι πρέπει να χορηγηθούν σε περίπτωση ραδιενεργού ατυχήματος. Ως εκ τούτου «είναι ακατάλληλα για τη σχετική ένδειξη» προειδοποιεί ο ΠΦΣ.
