Η υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη φέρνει εκ νέου στο προσκήνιο τη λειτουργία των ελεγκτικών μηχανισμών στον χώρο της Υγείας και την κατάργηση του Σώματος Επιθεωρητών Υπηρεσιών Υγείας και Πρόνοιας (ΣΕΥΥΠ) το 2019.

Οι συνθήκες θανάτου του καλλιτέχνη κατά τη διαδικασία της ιατρικής πράξης της πλασμαφαίρεσης στο ιατρείου του Κολωνακίου έφερε στο επίκεντρο τη συζήτηση γύρω από τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιούνται σήμερα οι έλεγχοι σε ιδιωτικά ιατρεία και κέντρα που παρέχουν ιατρικές υπηρεσίες, αλλά και τη δυνατότητα των αρμόδιων αρχών να εντοπίζουν πρακτικές που δεν συνάδουν με την άδεια λειτουργίας ή τις προβλεπόμενες προδιαγραφές.

Οι «Ράμπο της Υγείας»

Το ΣΕΥΥΠ είχε δημιουργηθεί το 2001, επί υπουργίας Αλέκου Παπαδόπουλου, ως εξειδικευμένος μηχανισμός ελέγχου για τις υπηρεσίες Υγείας και Πρόνοιας.

Οι επιθεωρητές του Σώματος είχαν αρμοδιότητα να πραγματοποιούν ελέγχους τόσο σε δημόσιες όσο και σε ιδιωτικές δομές, μεταξύ άλλων σε ιατρεία, κλινικές και φορείς παροχής υπηρεσιών Υγείας. Η δράση τους μπορούσε να ξεκινήσει είτε μετά από καταγγελία είτε αυτεπαγγέλτως.

Το Σώμα έγινε ευρύτερα γνωστό ως οι «Ράμπο της Υγείας», καθώς οι επιθεωρητές διέθεταν ειδική γνώση για το θεσμικό και λειτουργικό πλαίσιο της Υγείας και, ανάλογα με τα ευρήματα μιας έρευνας, τα πορίσματα μπορούσαν να διαβιβαστούν στις αρμόδιες διοικητικές ή δικαστικές αρχές.

Η συζήτηση για πιθανή συγχώνευση του ΣΕΥΥΠ με άλλους ελεγκτικούς μηχανισμούς είχε ανοίξει ήδη από το 2016 και στελέχη του χώρου είχαν εκφράσει ανησυχίες για πιθανή απώλεια της εξειδίκευσης.

Η κατάργηση του ΣΕΥΥΠ το 2019

Το καθεστώς άλλαξε τον Αύγουστο του 2019, με τον νόμο 4622/2019 για το «επιτελικό κράτος». Το αυτοτελές ΣΕΥΥΠ καταργήθηκε και οι αρμοδιότητες και το προσωπικό του εντάχθηκαν στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας, στο πλαίσιο της δημιουργίας ενός ενιαίου ελεγκτικού φορέα.

Η μεταρρύθμιση είχε ως στόχο τη συγκέντρωση των ελεγκτικών μηχανισμών, την καλύτερη αξιοποίηση του προσωπικού και τον περιορισμό των επικαλύψεων μεταξύ διαφορετικών υπηρεσιών.

Μετά την ενσωμάτωση, ένας αριθμός πρώην επιθεωρητών του ΣΕΥΥΠ αποχώρησε σταδιακά προς άλλες υπηρεσίες. Παράλληλα, σύμφωνα με πληροφορίες, περιορίστηκε ο αριθμός των ελέγχων στο χώρο της υγείας.

Ιατρικός Σύλλογος, Πολιτεία και εξειδεικευμένος έλεγχος

Μιλώντας στο MEGA, ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης αναγνώρισε κρατική ευθύνη ως προς την αδυναμία εντοπισμού των συγκεκριμένων προσώπων που, σύμφωνα με την τοποθέτησή του, παρείχαν τις επίμαχες υπηρεσίες.

«Στο συγκεκριμένο γεγονός υπάρχει κρατική ευθύνη υπό την έννοια ότι δεν μπορέσαμε να εντοπίσουμε αυτούς τους συγκεκριμένους απατεώνες ή και άλλους», ανέφερε.

Ο υπουργός υποστήριξε παράλληλα ότι ο Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών είχε πραγματοποιήσει τρεις ελέγχους, χωρίς να καταφέρει να εντοπίσει τις συγκεκριμένες παραβάσεις. Αναφερόμενος στον τρόπο με τον οποίο φέρεται να αντιδρούσε η γιατρός κατά τους ελέγχους, περιέγραψε περιστατικά κατά τα οποία, σύμφωνα με όσα είχε πληροφορηθεί, ο εξοπλισμός μεταφερόταν εκτός του χώρου του ιατρείου όταν έφταναν οι ελεγκτές.

Ο κ. Γεωργιάδης σημείωσε ότι στην περίπτωση αυτή δεν πρόκειται για ζήτημα συγκάλυψης, καθώς, όπως ανέφερε, επιβάλλονται πρόστιμα και αφαιρούνται άδειες όταν διαπιστώνονται παραβάσεις.Σημαντική παράμετρος της υπόθεσης είναι και η διαφορά ανάμεσα στους ελέγχους που πραγματοποιούν οι Ιατρικοί Σύλλογοι και στις αρμοδιότητες ενός εξειδικευμένου κρατικού ελεγκτικού μηχανισμού.

Ο υπουργός Υγείας ανέφερε ότι οι γιατροί του ΙΣΑ που πραγματοποιούν ελέγχους δεν διαθέτουν ευρείες δικαστικές αρμοδιότητες και υπογράμμισε ότι «δεν είναι οι άνθρωποι εκπαιδευμένοι ελεγκτές».

Σύμφωνα με τον ίδιο, ο βασικός κρατικός μηχανισμός ελέγχου είναι σήμερα η Εθνική Αρχή Διαφάνειας.

Ανοιχτό το ενδεχόμενο επανίδρυσης

Ο κ. Γεωργιάδης αναφέρθηκε και στην απόφαση του 2019 για την κατάργηση του ΣΕΥΥΠ και την ένταξή του στην Εθνική Αρχή Διαφάνειας. «Το ΣΕΥΠ καταργήθηκε το 2019 όταν εγώ δεν ήμουν υπουργός Υγείας, όλες οι πολιτικές κρίνονται στην πράξη, θα πω μόνο αυτό. Θα τα δούμε όλα αυτά από την αρχή», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επανίδρυσης ενός ειδικού μηχανισμού για την Υγεία, δηλώνοντας ότι δεν θα ήταν αντίθετος σε ένα ΣΕΥΠ «που είναι πιο εστιασμένο στην υγεία».