Σοβαρές προκλήσεις και δομικές πιέσεις αντιμετωπίζει η φαρμακευτική αγορά, σε ένα διεθνές περιβάλλον που μεταβάλλεται ταχύτατα και δημιουργεί αβεβαιότητα τόσο στην εφοδιαστική αλυσίδα όσο και στη χάραξη πολιτικής σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Την εικόνα αυτή περιέγραψε ο Υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, κατά την παρέμβασή του στην Ημερίδα του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΟΦ) με τίτλο «Ο ρόλος του ΕΟΦ στη διαμόρφωση της φαρμακευτικής πολιτικής», που πραγματοποιήθηκε σήμερα, Τετάρτη 4 Φεβρουαρίου.
Ο Υπουργός έκανε λόγο για «ενδιαφέροντες καιρούς», επισημαίνοντας ότι οι διεθνείς εξελίξεις –και ειδικότερα οι νέες πολιτικές και εμπορικές συμφωνίες των Ηνωμένων Πολιτειών– ενδέχεται να προκαλέσουν αλυσιδωτές επιπτώσεις στην ευρωπαϊκή και κατ’ επέκταση στην ελληνική φαρμακευτική αγορά. Όπως ανέφερε, το τοπίο που διαμορφώνεται διαφέρει ουσιαστικά από εκείνο των προηγούμενων 15 ετών, με τον κίνδυνο αναταράξεων να είναι πλέον ορατός.
«Το περιβάλλον το οποίο ξημερώνει στην φαρμακευτική αγορά, έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον. Αυτό δεν είναι καλό, γιατί οι Κινέζοι που είναι σοφός λαός κι έχουνε μνήμη θεσμική χιλιάδων ετών, έχουνε μία παροιμία που λέει «σου εύχομαι να μην ζήσεις σε ενδιαφέροντες καιρούς». Εμείς είμαστε μια γενιά, πως να το πω, από ενδιαφέρον σε ενδιαφέρον πάμε. Δεν έχουμε μείνει και καθόλου να βαρεθούμε. Παρακολουθώ τη νέα πολιτική της κυβερνήσεως των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, τις συμφωνίες που κλείνει και τι αντανακλαστική επίπτωση θα μπορούσε να έχει όλο αυτό στην ευρωπαϊκή αλυσίδα προμήθειας φαρμάκων. Δεν το έχω αποκωδικοποιήσει πλήρως για να είμαι ειλικρινής, δηλαδή δεν μπορώ να σας πω μετά βεβαιότητας ότι έχω καταλάβει τι πρόκειται να γίνει. Σίγουρα πάντως μπαίνουμε σε μια περίοδο αναταράξεων και διαφορετικής αγοράς από αυτήν που είχαμε συνηθίσει τα προηγούμενα 15 χρόνια. Αυτό είναι το μόνο βέβαιο. Το πού θα καταλήξει αυτό θα το δούμε, πάντως να είστε έτοιμοι στον ΕΟΦ, γιατί το λέω; Γιατί κάθε αλλαγή στην παγκόσμια και πανευρωπαϊκή φαρμακευτική αγορά, με κάποιο τρόπο θα επηρεάσει τη δική σας δουλειά και το πως εμείς λειτουργούμε αναπόφευκτα», είπε χαρακτηριστικά.
Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε τον κρίσιμο ρόλο του ΕΟΦ, τονίζοντας ότι κάθε μεταβολή στην παγκόσμια και πανευρωπαϊκή αγορά φαρμάκου επηρεάζει άμεσα τη λειτουργία του Οργανισμού και τον τρόπο με τον οποίο το κράτος διαχειρίζεται την πρόσβαση, την ασφάλεια και τη διαθεσιμότητα των φαρμάκων. Παράλληλα, συνεχάρη τη διοίκηση του ΕΟΦ για τη μέχρι σήμερα συνεργασία, κάνοντας λόγο για βελτίωση της αποτελεσματικότητας, μείωση των χρόνων και ενίσχυση της διαφάνειας.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο χρόνιο πρόβλημα της υποστελέχωσης. Ο κ. Γεωργιάδης παραδέχθηκε ότι οι ανάγκες σε προσωπικό είναι υπαρκτές, ωστόσο επισήμανε ότι οι περιορισμοί στις προσλήψεις, λόγω του κανόνα «μία πρόσληψη για κάθε μία αποχώρηση» έως το 2032, δυσχεραίνουν σημαντικά την ενίσχυση οργανισμών όπως ο ΕΟΦ. Την ίδια στιγμή, η αυξημένη πίεση στο ΕΣΥ επιβάλλει την ιεράρχηση προτεραιοτήτων, με τους γιατρούς και τους νοσηλευτές να προηγούνται.
Αναφερόμενος στη φαρμακευτική δαπάνη, ο Υπουργός προειδοποίησε για τις υπερβάσεις σε επιμέρους τομείς, όπως ο ΙΦΕΤ, σημειώνοντας ότι η ανεξέλεγκτη αύξηση θέτει σε κίνδυνο τη συνολική ισορροπία του συστήματος και τελικά τους ίδιους τους ασθενείς. Όπως τόνισε, στόχος της πολιτικής ηγεσίας είναι ο έλεγχος της δαπάνης χωρίς να διακυβεύεται η πρόσβαση στη θεραπεία.
Παρά τις δυσκολίες, ο κ. Γεωργιάδης εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος για την επόμενη περίοδο, επισημαίνοντας ότι η ελληνική φαρμακοβιομηχανία συνεχίζει να αναπτύσσεται, ενώ το επενδυτικό clawback και η ενεργοποίηση της ΚΥΑ για τις κλινικές μελέτες δημιουργούν νέες προοπτικές. Παράλληλα, προανήγγειλε την επικείμενη δημόσια διαβούλευση για το Ταμείο Καινοτομίας σε δέκα μέρες και νέα μέτρα ενίσχυσης της έρευνας και της καινοτομίας.
Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι σε ένα περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, η συνεννόηση, η διαφάνεια και η καλοπιστία μεταξύ Πολιτείας, θεσμών και αγοράς αποτελούν βασική προϋπόθεση για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του φαρμακευτικού συστήματος και της προστασίας των ασθενών.
