Καθώς η Ευρώπη γιορτάζει την Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Εμβολιασμού (EIW) 2026, το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC) ανακοινώνει καλά νέα σχετικά με τον εμβολιασμό κατά του HPV σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση και τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΕ/ΕΟΧ).
Σύμφωνα με τη νέα έκθεση του ECDC, όλες οι χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ συνιστούν πλέον τον εμβολιασμό κατά του HPV για έφηβες και εφήβους στο πλαίσιο των προγραμμάτων εμβολιασμού τους, σηματοδοτώντας ένα σημαντικό βήμα προόδου στις προσπάθειες πρόληψης του καρκίνου στην Ευρώπη.
Η πρόοδος αυτή μεταφράζεται ήδη σε υψηλή συμμετοχή στον εμβολιασμό σε αρκετές χώρες. Η έκθεση δείχνει ότι τρεις χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ ( Ισλανδία, Πορτογαλία, Νορβηγία) έχουν επιτύχει τον στόχο της Σύστασης του Συμβουλίου της ΕΕ του 2024 για κάλυψη εμβολιασμού κατά του HPV 90% μεταξύ των κοριτσιών έως την ηλικία των 15 ετών.
Δεκαπέντε χρόνια μετά την εισαγωγή των προγραμμάτων εμβολιασμού κατά του HPV στην Ευρώπη, ένα αυξανόμενο σώμα στοιχείων επιβεβαιώνει ότι ο εμβολιασμός κατά του HPV είναι εξαιρετικά αποτελεσματικός στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Μελετές μεγάλης κλίμακας από ευρωπαϊκές χώρες (π.χ. Σουηδία, Κάτω Χώρες, Δανία), καθώς και από άλλα μέρη του κόσμου, έδειξαν σημαντική μείωση των λοιμώξεων από HPV και των προκαρκινικών αλλοιώσεων, μαζί με μείωση των ποσοστών καρκίνου του τραχήλου της μήτρας μεταξύ των γυναικών που έχουν εμβολιαστεί.
Από το 2020, οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν αναφερθεί σε μειωμένη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου του τραχήλου της μήτρας μεταξύ των εμβολιασμένων γυναικών. Μελέτες από τη Σουηδία, τη Δανία και το Ηνωμένο Βασίλειο δείχνουν ότι η έγκαιρη χορήγηση του εμβολίου αυξάνει το πλήρες προστατευτικό του δυναμικό. Μια σουηδική μελέτη έδειξε ότι ο εμβολιασμός κοριτσιών πριν από τα 17α γενέθλιά τους μείωσε τη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου του τραχήλου της μήτρας κατά 88%. Σε μια επιπλέον εξαετή παρακολούθηση, η σουηδική μελέτη έδειξε μια διαρκή μείωση του κινδύνου καρκίνου του τραχήλου της μήτρας και μια μείωση της συχνότητας εμφάνισης διηθητικού καρκίνου του τραχήλου της μήτρας σε επίπεδο πληθυσμού μετά τον εμβολιασμό κατά του HPV.*
«Η εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας στην ΕΕ/ΕΟΧ γίνεται ένας εφικτός στόχος, χάρη στα προγράμματα εμβολιασμού κατά του HPV. Η πρόοδος που παρατηρούμε σε όλη την Ευρώπη αποδεικνύει τι μπορεί να επιτευχθεί όταν οι χώρες επενδύουν με συνέπεια σε αποτελεσματικές στρατηγικές ανοσοποίησης», δηλώνει ο Bruno Ciancio, Προϊστάμενος της Μονάδας Άμεσα Μεταδιδόμενων Νοσημάτων και Νοσημάτων που Προλαμβάνονται με Εμβολιασμό. «Παρακολουθούμε στενά αυτή την πρόοδο και υποστηρίζουμε ενεργά τις χώρες ώστε να επιταχύνουν την κάλυψη και να προχωρήσουν ταχύτερα προς την εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.»
Η έκθεση του ECDC έδειξε ότι τα προγράμματα εμβολιασμού και ο σχεδιασμός του συστήματος υγείας αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για την επίτευξη υψηλών επιπέδων κάλυψης εμβολιασμού κατά του HPV. Για παράδειγμα, στοιχεία από όλη την Ευρώπη έδειξαν ότι τα προγράμματα εμβολιασμού στα σχολεία είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικά και τείνουν να επιτυγχάνουν υψηλότερα επίπεδα κάλυψης τόσο στα κορίτσια όσο και στα αγόρια.
Νέος πίνακας με δεδομένα ανά χώρα
Για να υποστηρίξει την παρακολούθηση και τη λήψη μέτρων, το ECDC εγκαινιάζει σήμερα ένα νέο πίνακα ελέγχου που παρουσιάζει την κάλυψη εμβολιασμού για τον HPV και για άλλες λοιμώξεις που προλαμβάνονται με εμβόλιο, όπως τα εμβόλια κατά της ηπατίτιδας Β, της ιλαράς και της ερυθράς. Ο πίνακας ελέγχου παρέχει μια διαφανή, ενημερωμένη επισκόπηση της απόδοσης των προγραμμάτων εμβολιασμού σε όλη την Ευρώπη και θα υποστηρίξει τη λήψη αποφάσεων βάσει τεκμηρίων για την ενίσχυση των προσπαθειών εμβολιασμού.
Ο εμβολιασμός απαιτεί συνεχείς προσπάθειες χρόνο με το χρόνο για τη διατήρηση της προστασίας σε όλες τις γενιές και την πρόληψη της αύξησης του αριθμού των αμβλυωμένων ατόμων, συμπεριλαμβανομένων των ομάδων που δεν εξυπηρετούνται επαρκώς από τους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης.
Όταν επιτυγχάνεται και διατηρείται υψηλή κάλυψη εμβολιασμού, ο εμβολιασμός κατά του HPV έχει τη δυνατότητα να εξαλείψει τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας ως πρόβλημα δημόσιας υγείας. Παρά την πρόοδο που έχουν σημειώσει τα εμβόλια στη μείωση των λοιμώξεων από τον HPV που οδηγούν σε καρκίνο, τα προγράμματα προληπτικού ελέγχου είναι απαραίτητα για να συνεχίσουν να συμπληρώνουν τον εμβολιασμό, λόγω του κινδύνου μόλυνσης από τύπους του ιού που δεν καλύπτονται από τα εμβόλια.
Η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Εμβολιασμού μας υπενθυμίζει ότι η κάλυψη των κενών μέσω συλλογικών προσπαθειών, δέσμευσης και επενδύσεων είναι απαραίτητη, όχι μόνο για την πρόληψη των λοιμώξεων σήμερα, αλλά και για τη μείωση του βάρους του καρκίνου και την προστασία της υγείας των μελλοντικών γενεών.
