Οι στατίνες μπορεί να μειώνουν τον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας κατά 15%, ενώ όσο νωρίτερα στη ζωή ξεκινά η λήψη τους, τόσο μεγαλύτερες φαίνεται να είναι οι πιθανότητες αποφυγής της νόσου, σύμφωνα με τα ευρήματα μελέτης που διεξήχθη στη Δανία.
Ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν με άνοια παγκοσμίως αναμένεται σχεδόν να τριπλασιαστεί, φτάνοντας τα 153 εκατομμύρια έως το 2050. Ωστόσο, οι ειδικοί εκτιμούν ότι σχεδόν οι μισές περιπτώσεις άνοιας θα μπορούσαν να προληφθούν ή να καθυστερήσουν.
Νέα έρευνα, η οποία παρουσιάστηκε στο μεγαλύτερο συνέδριο καρδιολογίας στον κόσμο στο Μόναχο, δείχνει ότι τα φάρμακα που μειώνουν τη χοληστερόλη μπορεί να μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης άνοιας. Στη μεγαλύτερη μελέτη του είδους, ερευνητές παρακολούθησαν περισσότερουςαπό 132.000 ασθενείς με διαβήτη τύπου 2στη Δανία, από το 2006 έως το 2021.
Όπως διαπίστωσαν, όσοι ξεκίνησαν να λαμβάνουν στατίνες κατά τη διάρκεια της περιόδου της μελέτης είχαν 10% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν άνοια. Για εκείνους που είχαν ξεκίνησαν τη θεραπεία νωρίτερα όμως, η μείωση του κινδύνου έφτασε το 15%. Τα αποτελέσματα ήταν παρόμοια σε γυναίκες και άνδρες.
Τα ευρήματα παρουσιάστηκαν χθες, Κυριακή, στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Καρδιολογίας (ESC) και δημοσιεύθηκαν ταυτόχρονα στο περιοδικό The Lancet Regional Health – Europe.
Η καθηγήτρια Isabel Goncalves, μέλος της επιτροπής επικοινωνίας της ESC, η οποία δεν συμμετείχε στην έρευνα χαρακτήρισε σημαντικά τα ευρήματα.«Επειδή οι στατίνες είναι ευρέως διαθέσιμες και οικονομικά προσιτές, τα ευρήματα είναι δυνητικά σημαντικά», επεσήμανε.
Πώς δρουν οι στατίνες
Οι στατίνες είναι ήδη από τα πιο ευρέως χρησιμοποιούμενα φάρμακα στον κόσμο. Μειώνουν τα επίπεδα της λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (LDL) στο αίμα, η οποία μπορεί να οδηγήσει στη δημιουργία αθηρωματικής πλάκας στις αρτηρίες και να αυξήσει τον κίνδυνο εμφράγματος, εγκεφαλικού επεισοδίου και καρδιαγγειακής νόσου.
Φαίνεται ωστόσο, ότι μακροπρόθεσμα μπορούν να προσφέρουν προστασία και στον εγκέφαλο. Οι ειδικοί θεωρούν ότι αυτό μπορεί να συμβαίνει επειδή υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις πως τα υψηλά επίπεδα LDL χοληστερόλης μπορούν να αυξήσουν τον κίνδυνο άνοιας, προκαλώντας σκλήρυνση ή στένωση των αιμοφόρων αγγείων που τροφοδοτούν τον εγκέφαλο. Η LDL χοληστερόλη (LDL-C) συμβάλλει στον σχηματισμό αθηρωματικής πλάκας και οι διαταραχές που προκαλούνται στην παροχή αίματος προς τον εγκέφαλο μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο άνοιας.
Η χοληστερόλη ως παράγοντας κινδύνου για άνοια
Προηγούμενη έρευνα που είχε δημοσιευτεί στο The Lancet για την άνοια είχε δείξει ότι η αντιμετώπιση 14 παραγόντων κινδύνου, οι οποίοι μπορούν να αλλάξουν ή να περιοριστούν, από την παιδική ηλικία και σε όλη τη διάρκεια της ζωής, θα μπορούσε να προλάβει ή να καθυστερήσει σχεδόν τις μισές περιπτώσεις άνοιας (45%).
«Ο εντοπισμός και η αντιμετώπιση των υψηλών επιπέδων LDL-C από τη μέση ηλικία είναι ένας από τους παράγοντες κινδύνου που έχουν επισημανθεί», δήλωσε ο Dr Tummas Ternhamar από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Κοπεγχάγης, ο οποίος παρουσίασε τα αποτελέσματα της νέας έρευνας στο συνέδριο.
Ο Ternhamar, ωστόσο, ανέφερε ότι τα νέα ευρήματα ενισχύουν την ιδέα ότι στο μέλλον μπορεί να προσφέρονται στατίνες σε όλους, ως μέρος μιας δέσμης μέτρων για τη μείωση του κινδύνου άνοιας, όπως η σωματική δραστηριότητα και η υγιεινή διατροφή.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους στο Μόναχο, δήλωσε: «Η μελέτη μας υποστηρίζει την ιδέα ότι ο κίνδυνος άνοιας αντιμετωπίζεται καλύτερα όταν στοχεύουμε σε πολλούς παράγοντες ταυτόχρονα και ότι η χοληστερόλη μπορεί να ανήκει σε αυτή τη λίστα. Η επιτροπή για την άνοια του The Lancet ήδη υιοθετεί αυτή την πολυπαραγοντική προσέγγιση, συνιστώντας τον εντοπισμό και τη θεραπεία της υψηλής LDL χοληστερόλης από τη μέση ηλικία. Αυτό που προσθέτουν τα ευρήματά μας είναι ότι ο χρόνος έχει σημασία και σε αυτό το επίπεδο – η έγκαιρη παρέμβαση φαίνεται καλύτερη από την καθυστερημένη».
Τι έδειξε η 15ετής παρακολούθηση
Από τους 132.585 ασθενείς που παρακολούθησαν ο Ternhamar και οι συνεργάτες του, το 2,7% εμφάνισε τελικά άνοια. Σε σύγκριση με όσους δεν ξεκίνησαν θεραπεία με στατίνες, η πρώιμη έναρξη θεραπείας συνδέθηκε με 15% χαμηλότερο σχετικό κίνδυνο άνοιας σε διάστημα 10 ετών. Η καθυστερημένη έναρξη θεραπείας με στατίνες συνδέθηκε με 10% χαμηλότερο κίνδυνο.
Οι ειδικοί διερευνούν ακριβώς τον μηχανισμό μέσω του οποίου οι στατίνες μπορεί να μειώνουν τον κίνδυνο άνοιας. «Οι στατίνες μειώνουν αποτελεσματικά την LDL χοληστερόλη και προστατεύουν από την αθηροσκλήρωση και τις αθηροσκληρωτικές καρδιαγγειακές παθήσεις. Αυτό μπορεί με τη σειρά του να προστατεύει από την αθηροσκλήρωση των αγγείων του εγκεφάλου, το ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο, τη μειωμένη ροή αίματος και τη βλάβη του εγκεφαλικού ιστού, προσφέροντας μια πιθανή εξήγηση για τα ευρήματά μας», ανέφερεTernhamar.
Ανάγκη για περαιτέρω έρευνα
Η δρ. Honorine Lebraud, του Alzheimer’s ResearchUK, η οποία δεν συμμετείχε στην έρευνα, δήλωσε στη Guardian: «Αυτή η μελέτη παρατήρησης προσθέτει στα αυξανόμενα στοιχεία που συνδέουν την καρδιαγγειακή υγεία με την υγεία του εγκεφάλου. Ενισχύει το γεγονός ότι ό,τι είναι καλό για την για την καρδιά είναι καλό και για τον εγκέφαλο».
Ωστόσο, η ίδια τόνισε ότι χρειάζεται περισσότερη έρευνα προκειμένου να αποδειχθεί άμεση σχέση μεταξύ των στατινών και της μειωμένης πιθανότητας εμφάνισης άνοιας.
Πηγή: Guardian
