Οι μαύρες ή σκούρες βιολέακίδες τους, αθέατες μέσα στο νερό για όσους δεν γνωρίζουν τα... κατατόπια, αποτελούν αιτία τραυματισμών που απαιτούν άμεση και σωστή αντιμετώπιση.

Τι είναι οι αχινοί και γιατί είναι επικίνδυνοι

Οι αχινοί είναι θαλάσσια ασπόνδυλα που ανήκουν στην οικογένεια των εχινόδερμων. Το σώμα τους καλύπτεται από πολυάριθμες σκληρές, μυτερές ακίδες, οι οποίες λειτουργούν ως μηχανιστική άμυνα ενάντια στους θηρευτές δυστυχώς και στους ανθρώπους.

Η επαφή με αχινό, συνήθως κατά το περπάτημα σε βραχώδεις ακτές ή ρηχά νερά, οδηγεί στη διάτρηση του δέρματος από τις ακίδες του. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ο έντονος πόνος, αλλά και η πιθανότητα φλεγμονής ή λοίμωξης, ιδίως αν τα θραύσματα παραμείνουν μέσα στο δέρμα.

Συμπτώματα τραυματισμού από αχινό

Τα συνηθέστερα συμπτώματα τραυματισμού από αχινό είναι τα εξής:

• Οξύς, διαξιφιστικός πόνος στο σημείο τραυματισμού
• Ερυθρότητα και τοπικό οίδημα
• Ορατά μαύρα στίγματα ή κομμάτια ακίδων μέσα στο δέρμα
• Δυσκολία στη βάδιση (αν ο τραυματισμός αφορά το πέλμα)
• Σε περίπτωση επιμόλυνσης: αυξημένος πόνος, πρήξιμο, ερυθρότητα και εκροή πύου
• Σε σπάνιες περιπτώσεις, εάν μεγάλο μέρος ακίδων παραμείνει ενσφηνωμένο ή εμφανιστεί αλλεργική αντίδραση, μπορεί να προκληθεί συστηματική φλεγμονώδης αντίδραση ή λεμφαγγειίτιδα.

Πρώτες βοήθειες και αντιμετώπιση

Η σωστή αντιμετώπιση του τραυματισμού από αχινό μειώνει τον κίνδυνο επιπλοκών και τη διάρκεια του πόνου.

• Βήμα 1: Πλύσιμο της περιοχής. Ξεπλύνετε καλά το σημείο με άφθονο καθαρό νερό και ήπιο σαπούνι. Αν υπάρχει δυνατότητα, χρησιμοποιήστε θαλασσινό νερό για αρχική απομάκρυνση άμμου ή υπολειμμάτων.
• Βήμα 2: Αφαίρεση των ακίδων. Αν οι ακίδες είναι εμφανείς και προεξέχουν, προσπαθήστε προσεκτικά να τις αφαιρέσετε με αποστειρωμένο τσιμπιδάκι. Μην πιέζετε το σημείο, καθώς οι ακίδες είναι εύθραυστες και μπορεί να σπάσουν πιο βαθιά.
• Βήμα 3: Μούλιασμα σε ζεστό νερό. Η εμβάπτιση του τραυματισμένου μέλους σε ζεστό νερό (όχι καυτό) για 30-60 λεπτά βοηθά στη διάλυση των ακίδων και ανακουφίζει τον πόνο. Το νερό μπορεί να περιέχει λίγη μαγειρική σόδα ή ξίδι, αν και τα δεδομένα για την αποτελεσματικότητά τους είναι περιορισμένα.
• Βήμα 4: Ιατρική εκτίμηση. Αν παραμείνουν ακίδες, εμφανιστούν σημάδια φλεγμονής ή ο πόνος είναι έντονος, είναι απαραίτητη η επίσκεψη σε γιατρό. Σε κάποιες περιπτώσεις απαιτείται μικροεπέμβαση για την αφαίρεση των θραυσμάτων.
• Βήμα 5: Πρόληψη επιμόλυνσης. Ο γιατρός μπορεί να προτείνει τοπική ή από του στόματος αντιβιοτική αγωγή, ιδίως αν υπάρχει υπόνοια λοίμωξης ή ο ασθενής ανήκει σε ευπαθή ομάδα (π.χ., διαβητικοί).

Πότε χρειάζεται άμεση ιατρική βοήθεια

Αναζητήστε άμεσα ιατρική φροντίδα εάν:

• Ο πόνος είναι αφόρητος ή επιδεινώνεται
• Υπάρχουν σημάδια λοίμωξης (ερυθρότητα, πρήξιμο, πύον, πυρετός)
• Οι ακίδες βρίσκονται σε δύσκολα σημεία (π.χ., κοντά σε αρθρώσεις ή κάτω από τα νύχια)
• Το θύμα είναι παιδί, ηλικιωμένος ή ανοσοκατεσταλμένος.
• Πρόληψη

Η καλύτερη άμυνα είναι η πρόληψη

• Φοράτε ειδικά θαλάσσια υποδήματα σε βραχώδεις περιοχές
• Αποφεύγετε να πατάτε σε σκιερές επιφάνειες ή σημεία με φύκια, όπου συχνάζουν οι αχινοί
• Επιλέγετε παραλίες με αμμώδη βυθό για μεγαλύτερη ασφάλεια

Οι τραυματισμοί από αχινούς είναι συχνοί αλλά αντιμετωπίσιμοι, αρκεί να υπάρχει σωστή ενημέρωση και ψυχραιμία. Με έγκαιρη φροντίδα, οι περισσότερες περιπτώσεις έχουν πλήρη αποκατάσταση. Η πρόληψη και η σωστή συμπεριφορά στη θάλασσα είναι το κλειδί για ασφαλείς καλοκαιρινές αποδράσεις.

Πηγή: SOS ΙΑΤΡΟΙ