Αύξηση του λειτουργικού κόστους των νοσοκομείων μικρότερης δυναμικής καταγράφει μελέτη του ΙΟΒΕ για το πρώτο έτος της πανδημίας. Ειδικότερα, το 2020 τα νοσοκομεία έως 100 κλίνες είχαν κόστος λειτουργίας 141 χιλιάδες ευρώ ανά κλίνη. Αντιστοίχως, η εν λόγω κατηγορία νοσοκομείων κατέγραψε την ίδα χρονιά το υψηλότερο κόστος ανά νοσηλευθέντα με 5,3 χιλιάδες ευρώ.
Μάλιστα, τα μεγαλύτερα νοσοκομεία εμφανίζουν χαμηλότερα κόστη ανά ημέρα νοσηλείας, τα περισσότερα έτη που εξετάστηκαν.
Το παραπάνω είναι το βασικό συμπέρασμα της «Ανάλυσης των οικονομικών μεγεθών των δημόσιων νοσοκομείων της Ελλάδας», που διεξήγαγε το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), με στοιχεία που παρασχέθηκαν στους ερευνητές από το ΒΙ Health, του Υπ. Υγείας, στο σύστημα που διαχειρίζεται τα εν λόγω δεδομένων.
«Το μέγεθος των νοσοκομείων επηρεάζει και τις επιδόσεις τους λόγω της ύπαρξης οικονομιών κλίμακας», εξηγεί το ΙΟΒΕ. Προκειμένου να παραχθεί σαφέστερη εικόνα για την πορεία των μεγεθών, νοσοκομεία δυναμικότητας έως 100 κλίνες κατηγοριοποιήθηκαν ως μικρά, από 101 έως 250 κλίνες ως μικρομεσαία, από 251 έως 400 κλίνες ως μεσαία, και άνω των 400 κλινών ως μεγάλα.
Η ανάλυση επεξεργάστηκε ένα δείγμα 828 συνολικά οικονομικών καταστάσεων, για την περίοδο 2012-2020, που καταρτίζονται από περίπου 90 νοσοκομεία. Βάσει αυτών, το λειτουργικό κόστος ανά κλίνη μειώθηκε συνολικά την περίοδο 2012-2020 στις περισσότερες κατηγορίες νοσοκομείων.
«Ειδικότερα, ο δείκτης κινήθηκε σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα το 2020 από ό,τι το 2012 στα μεγάλα, τα μεσαία και μικρομεσαία νοσοκομεία (όπου καταγράφεται η μεγαλύτερη μείωση κατά 40.500 ευρώ), ενώ στα μικρά ο δείκτης σημείωσε οριακή αύξηση την ίδια περίοδο», αναφέρει η ανάλυση, συμπληρώνοντας πως ως αποτέλεσμα αυτών των τάσεων, το 2020, «με διαφορά το υψηλότερο λειτουργικό κόστος ανά κλίνη καταγράφηκε στα μικρά νοσοκομεία, με 141.583 ευρώ ανά κλίνη».
Στον αντίποδα η μεγαλύτερη μείωση του δείκτη την περίοδο 2012-2020, κατά 40,5 χιλιάδες ευρώ καταγράφεται στα μικρομεσαία νοσοκομεία.
Συνολικά, το λειτουργικό κόστος ανά κλίνη μειώθηκε την περίοδο 2012-2020 στις περισσότερες κατηγορίες. Αλλά, ο δείκτης βρίσκεται σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα το 2020 από ό,τι το 2012 στα μεγάλα, τα μεσαία και μικρομεσαία νοσοκομεία.
Κόστος ανά νοσηλευθέντα
Αλλά και στην εξέταση του λειτουργικού κόστους ανά νοσηλευθέντα, στα μικρά νοσοκομεία εντοπίζεται σημαντική αύξηση στον δείκτη το διάστημα 2012-2020. Γενικά, όμως, παρουσίασε έντονες διακυμάνσεις στις περισσότερες κατηγορίες, καταγράφοντας χαμηλότερη τιμή το 2020 σε σύγκριση με το 2012 στα μεγάλα, μεσαία και μικρομεσαία νοσοκομεία.
Ειδικότερα, το 2020, το υψηλότερο κόστος ανά νοσηλευθέντα εντοπίζεται στα μικρά νοσοκομεία, με 5,3 χιλιάδες ευρώ, που είναι και το υψηλότερο για όλα τα νοσοκομεία την περίοδο 2012-2020. Ακολουθούν, με περίπου 2,3 χιλιάδες ευρώ ανά νοσηλευθέντα, τα μικρομεσαία.
Το χαμηλότερο κόστος ανά νοσηλευθέντα το 2020 καταγράφεται στα μεσαία με 1,8 χιλιάδες.
«Η κατάταξη δεν διαφοροποιείται το 2019 αμέσως πριν την πανδημία, όταν το υψηλότερο κόστος ανά νοσηλευθέντα σημείωσαν και πάλι τα μικρά, με €3,7 χιλ. και το χαμηλότερο τα μεσαία με €1,7 χιλ.», σημειώνει η μελέτη.
Στο λειτουργικό κόστος ανά ημέρα νοσηλείας, ο δείκτης καταγράφει υψηλότερη τιμή το 2020 σε σύγκριση με το 2012 σε όλες τις κατηγορίες. Ο ΙΟΒΕ εκτιμά πως αυτό το αποτέλεσμα ενδεχομένως εξηγείται με τον περιορισμό στην παραμονή στα νοσοκομείο που επέβαλαν οι συνθήκες πανδημίας.
Αλλά και πάλι, η μεγαλύτερη αύξηση την περίοδο 2012-2020 παρατηρείται στα μικρά νοσοκομεία (σε €1,8 χιλ. ανά ημέρα το 2020, από €883 το 2012).
Οι υγειονομικές περιφέρειες με τα μεγαλύτερα κόστη
Σε όρους λειτουργικού κόστους ανά ημέρα νοσηλείας, σημαντική αύξηση για το 2020 παρατηρείται σε όλες τις ΥΠΕ, με μεγαλύτερη την αύξηση στην 4η Υγειονομική Περιφέρεια (Μακεδονίας και Θράκης), κατά € 396 ανά ημέρα, όπως σημειώνεται στην ανάλυση.
Έτσι, η υψηλότερη τιμή την εξεταζόμενη περίοδο παρατηρείται το 2020, λόγω της πανδημίας Covid-19 και της ανάπτυξης επιπλέον κλινών ΜΕΘ με πολλαπλάσιο κόστος λειτουργίας από τις απλές κλίνες.
Πριν την πανδημία, υψηλότερο κόστος ανά ημέρα νοσηλείας το 2019 σε σύγκριση με το 2012 καταγράφεται σε 4 από τις 7 υγειονομικές περιφέρειες (ΥΠΕ), με μεγαλύτερη τη διαφορά στην 6η ΥΠΕ (Πελοποννήσου, Ιονίων Νήσων, Ηπείρου και Δυτικής Ελλάδας), κατά € 454 ανά ημέρα.
Από τις 3 ΥΠΕ με μείωση του λειτουργικού κόστους ανά ημέρα συνολικά την περίοδο 2012-2019, η μεγαλύτερη αρνητική μεταβολή παρατηρείται στην 5η ΥΠΕ (Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας), κατά € 102 ανά ημέρα.
Συγκρίνοντας το επίπεδο του δείκτη μεταξύ των ΥΠΕ της χώρας, τη μεγαλύτερη τιμή (€1,2 χιλ.) παρουσιάζουν η 6η ΥΠΕ (Πελοποννήσου, Ιονίων Νήσων, Ηπείρου και Δυτικής Ελλάδας) και η 4η ΥΠΕ (Μακεδονίας και Θράκης). Αντίθετα, το χαμηλότερο λειτουργικό κόστος ανά ημέρα νοσηλείας καταγράφεται στην 3η ΥΠΕ (Μακεδονίας), με €754 ανά ημέρα.
