Καθώς τα επεισόδια ακραίας ζέστης εντείνονται σε ολόκληρο τον κόσμο, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO), η UNICEF και το Ταμείο των Ηνωμένων Εθνών για τον Πληθυσμό (UNFPA) παρουσίασαν σήμερα το πρώτο σύνολο δεικτών προτεραιότητας, με στόχο να βοηθήσουν τις χώρες να παρακολουθούν τις επιπτώσεις της ζέστης στην υγεία των εγκύων, των νεογνών και των παιδιών.
Το νέο πλαίσιο αποσκοπεί στην ενίσχυση της ετοιμότητας, στη βελτίωση της παρακολούθησης και στην επιτάχυνση της ανταπόκρισης. Οι ενέργειες αυτές θα συμβάλουν στην προστασία ορισμένων από τις πληθυσμιακές ομάδες που είναι περισσότερο ευάλωτες στους κινδύνους για την υγεία που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή.
Τα τεκμήρια των μελετών
Μελέτες εξακολουθούν να τεκμηριώνουν ότι η έκθεση σε ακραία ζέστη μπορεί να βλάψει την υγεία από την εγκυμοσύνη έως την παιδική ηλικία, αυξάνοντας κατά 26% τις πιθανότητες πρόωρου τοκετού. Τα νεογνά εκτίθενται επίσης ολοένα και περισσότερο στη ζέστη, καθώς τα βρέφη ηλικίας κάτω του ενός έτους βίωσαν το 2024 κατά 389% περισσότερες ημέρες καύσωνα σε σύγκριση με την περίοδο αναφοράς 1986-2005. Σε παγκόσμιο επίπεδο, εκτιμάται ότι 1,5 δισεκατομμύριο παιδιά εκτίθενται σε καύσωνες, οι οποίοι γίνονται συχνότεροι, διαρκούν περισσότερο ή είναι εντονότεροι.
«Καθώς ο πλανήτης μας συνεχίζει να θερμαίνεται, δημιουργούνται νέοι κίνδυνοι για την υγεία. Οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες γυναίκες, τα νεογνά και τα παιδιά είναι μεταξύ των ομάδων που έχουν τις λιγότερες δυνατότητες να προστατευθούν από αυτούς», δήλωσε ο Μπρους Γκόρντον, αναπληρωτής διευθυντής του Τμήματος Περιβάλλοντος, Κλιματικής Αλλαγής, Ενιαίας Υγείας και Μετανάστευσης του ΠΟΥ.
«Τα συστήματα υγείας χρειάζονται δεδομένα για να αναγνωρίσουν αυτή την πραγματικότητα και να αναλάβουν δράση, από την προστασία των ανθρώπων κατά τη διάρκεια των καυσώνων έως την ενσωμάτωση της αξιολόγησης των κλιματικών κινδύνων στις καθημερινές υπηρεσίες υγείας», πρόσθεσε.
Οι συστάσεις
Η νέα έκθεση συνιστά στις χώρες να παρακολουθούν τους πρόωρους τοκετούς, τις θνησιγένειες, το χαμηλό βάρος γέννησης, την υπέρταση κατά την εγκυμοσύνη, τους θανάτους παιδιών και τις επισκέψεις σε δομές υγείας κατά τη διάρκεια επεισοδίων ακραίας ζέστης. Η παρακολούθηση της σχολικής φοίτησης μπορεί επίσης να συμβάλει στην ανάδειξη των επιπτώσεων της ζέστης στην καθημερινότητα των παιδιών.
«Η ζέστη επηρεάζει ήδη τους πιο ευάλωτους πληθυσμούς μας, συμπεριλαμβανομένων των εγκύων, των νεογνών και των παιδιών. Ωστόσο, όσα δεν καταγράφουν τα συστήματα υγείας δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά», δήλωσε η δρ Πασκάλ Αλοτέι, διευθύντρια του Τμήματος Σεξουαλικής, Αναπαραγωγικής, Μητρικής, Παιδικής και Εφηβικής Υγείας και Γήρανσης του ΠΟΥ.
«Παρακολουθώντας δείκτες όπως οι πρόωροι τοκετοί, οι θάνατοι και οι ασθένειες των παιδιών, καθώς και οι επισκέψεις σε δομές υγείας, σε συνδυασμό με τα δεδομένα έκθεσης στη ζέστη, οι χώρες μπορούν να εντοπίζουν πιθανές επιπτώσεις και να λαμβάνουν μέτρα για την προστασία των γυναικών και των παιδιών», πρόσθεσε.
Τα δεδομένα που συλλέγονται συστηματικά από τις υπηρεσίες υγείας, σε συνδυασμό με στοιχεία για την έκθεση στη ζέστη, όπως η θερμοκρασία του αέρα, μπορούν να συμβάλουν στον εντοπισμό πιθανών ενδείξεων επιπτώσεων που σχετίζονται με τη ζέστη. Με τον τρόπο αυτό, οι χώρες μπορούν να εντοπίζουν ασυνήθιστες μεταβολές κατά τη διάρκεια περιόδων ακραίων θερμοκρασιών, να διεξάγουν περαιτέρω έρευνες και να παρεμβαίνουν αναλόγως.
Οι πληροφορίες αυτές μπορούν να βοηθήσουν τις υγειονομικές αρχές να προετοιμάζουν τις δομές υγείας για την αυξημένη ζήτηση υπηρεσιών, να ενισχύουν τις προειδοποιήσεις προς τις εγκύους και τις οικογένειες, να εντοπίζουν τις κοινότητες που διατρέχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο και να βελτιώνουν τον σχεδιασμό για την προστασία της υγείας από τη ζέστη.
Νέοι δείκτες προτεραιότητας
Καθώς η ακραία ζέστη εξελίσσεται ταχύτατα σε ένα συνηθισμένο χαρακτηριστικό ενός ολοένα θερμότερου πλανήτη, ο ΠΟΥ καλεί τις χώρες να ενισχύσουν την ικανότητά τους να παρακολουθούν και να αντιμετωπίζουν τις επιπτώσεις της στην υγεία. Η αξιοποίηση των νέων δεικτών προτεραιότητας που περιλαμβάνονται στην έκθεση μπορεί να βοηθήσει τις κυβερνήσεις να εντοπίζουν αποτελεσματικότερα τους κινδύνους, να στοχεύουν τις παρεμβάσεις τους και να προστατεύουν τις εγκύους, τα νεογνά και τα παιδιά από βλάβες που μπορούν να προληφθούν.
Ο ΠΟΥ καλεί επίσης όλες τις χώρες να αναπτύξουν και να εφαρμόσουν σχέδια δράσης για την προστασία της υγείας από τη ζέστη, προσαρμοσμένα στις ιδιαίτερες συνθήκες κάθε χώρας και στις ανάγκες των ευάλωτων πληθυσμιακών ομάδων. Τα σχέδια αυτά θα πρέπει να ενισχύουν τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης και να διασφαλίζουν την έγκαιρη λήψη μέτρων όταν εμφανίζονται κίνδυνοι από την ακραία ζέστη.
Πηγή: ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ
