Οι ασθενείς στην ΕΕ θα πρέπει να έχουν πρόσβαση στα φάρμακα που χρειάζονται, όταν τα χρειάζονται. Δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια οι χώρες της ΕΕ έχουν αντιμετωπίσει σοβαρές ελλείψεις φαρμάκων, ιδίως σε βασικά φάρμακα όπως αντιβιοτικά, ινσουλίνη και παυσίπονα. οι οποίες επιδεινώθηκαν από παγκόσμια γεγονότα όπως η πανδημία COVID-19. Η Πράξη για τα κρίσιμα φάρμακα, που πρότεινε την Τετάρτη η Κομισιόν, αποσκοπεί στη στήριξη της παραγωγής και στη βελτίωση της διαθεσιμότητας κρίσιμων φαρμάκων στην ΕΕ.
{https://twitter.com/EU_Commission/status/1899482180902134241}
Κρίσιμα φάρμακα είναι εκείνα με περιορισμένες ή καθόλου εναλλακτικές λύσεις και για τα οποία η έλλειψη εφοδιασμού θα μπορούσε να προκαλέσει σοβαρή βλάβη στους ασθενείς. Πρόκειται για φάρμακα για τα οποία πρέπει πάντα να διασφαλίζεται η ασφάλεια του εφοδιασμού στην ΕΕ, για τη συνέχεια της περίθαλψης, την ποιοτική υγειονομική περίθαλψη και την προστασία της προστασίας της δημόσιας υγείας σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Οι ελλείψεις αυτών των φαρμάκων οφείλονται κυρίως σε προβλήματα στην φάση της παρασκευής, επισφάλεια στην εφοδιαστική αλυσίδα και στον παγκόσμιο ανταγωνισμό για εξασφάλιση πρώτων υλών. Η νέα πράξη αποσκοπεί στην αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων. Τα βασικά στοιχεία περιλαμβάνουν
- τη βελτίωση της παραγωγικής ικανότητας της ΕΕ για κρίσιμα φάρμακα μέσω στρατηγικών έργων
- χρήση των δημόσιων προμηθειών για την ενθάρρυνση αξιόπιστων αλυσίδων εφοδιασμού κρίσιμων φαρμάκων ή τη βελτίωση της πρόσβασης σε άλλα φάρμακα
- υποστήριξη της συνεργασίας μεταξύ των χωρών της ΕΕ για τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων, ώστε να διασφαλίζεται η δίκαιη πρόσβαση σε σημαντικά φάρμακα σε ολόκληρη την ΕΕ
- αναζήτηση διεθνών συμπράξεων για τη μείωση της εξάρτησης από έναν μόνο ή περιορισμένο αριθμό προμηθευτών
«Αγοράστε ευρωπαϊκά»
Η νέα πρόταση αποσκοπεί λοιπόν στην ενίσχυση των επενδύσεων για την παραγωγή βασικών φαρμάκων και βασικών συστατικών εντός της ΕΕ, μειώνοντας τις εξωτερικές εξαρτήσεις.
Ένα βασικό μέτρο είναι ένα είδος αρχής «Αγοράστε ευρωπαϊκά», η οποία εισάγει κριτήρια ανάθεσης δημόσιων συμβάσεων που δίνουν προτεραιότητα στην ασφάλεια του εφοδιασμού έναντι της τιμής και μόνο.
Στην πράξη, όταν διαπιστώνεται ευπάθεια στις αλυσίδες εφοδιασμού και εξάρτηση από μία μόνο τρίτη χώρα, οι αναθέτουσες αρχές της ΕΕ θα εφαρμόζουν, όπου αυτό δικαιολογείται, απαιτήσεις σύναψης συμβάσεων που ευνοούν τους προμηθευτές που παρασκευάζουν σημαντικό μέρος αυτών των κρίσιμων φαρμάκων εντός της ΕΕ.
Προς ένα κοινό σύστημα σύναψης συμβάσεων;
Η πρόταση εισάγει επίσης μια καινοτομία, μια κατηγορία φαρμάκων υπό στενή εξέταση: τα φάρμακα κοινού ενδιαφέροντος. Σε αυτά περιλαμβάνονται φάρμακα με μικρή διαθεσιμότητα και προσβασιμότητα σε τουλάχιστον τρία κράτη μέλη της ΕΕ, όπως αυτά που χρησιμοποιούνται για θεραπείες σπάνιων νόσων.
Για τα φάρμακα αυτά, η Επιτροπή προτείνει μηχανισμούς συντονισμένης προμήθειας με τα κράτη μέλη για την πρόληψη των ανισοτήτων και των κενών εφοδιασμού.
Αυτό θα μπορούσε να θεωρηθεί ως μια προσπάθεια να τεθεί σε εφαρμογή η πολυαναμενόμενη κοινή προμήθεια φαρμάκων σε επίπεδο ΕΕ, με τη συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που θα υποστηρίζει τα κράτη μέλη στη χρήση διαφόρων συνεργατικών εργαλείων προμήθειας για κρίσιμα φάρμακα και άλλα φάρμακα κοινού ενδιαφέροντος.
Επιπλέον, η πρόταση εισάγει την έννοια των στρατηγικών έργων, με στόχο την ενίσχυση της ικανότητας της ΕΕ να παρασκευάζει και να αναπτύσσει κρίσιμα φάρμακα.
Τα έργα αυτά, που βρίσκονται εντός της ΕΕ, θα επωφεληθούν από κίνητρα όπως η ταχεία αδειοδότηση, οι απλουστευμένες περιβαλλοντικές αξιολογήσεις, η διοικητική και επιστημονική υποστήριξη και η δυνητική χρηματοδότηση από την ΕΕ.
Πηγές: European Commission, euronews
