Οι καταναλωτές συχνά πληρώνουν περισσότερα για προϊόντα χωρίς γλουτένη, ωστόσο τα προϊόντα αυτά συνήθως παρέχουν λιγότερες πρωτεΐνες και περισσότερη ζάχαρη και θερμίδες σε σύγκριση με τα εναλλακτικά προϊόντα που περιέχουν γλουτένη. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της νέας μου μελέτης, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Plant Foods for Human Nutrition.
Η μελέτη αυτή συνέκρινε τα προϊόντα χωρίς γλουτένη με τα αντίστοιχα προϊόντα που περιέχουν γλουτένη και τα ευρήματα έδειξαν ότι πολλά από τα υποτιθέμενα οφέλη των προϊόντων χωρίς γλουτένη - όπως ο έλεγχος του βάρους και η διαχείριση του διαβήτη - είναι υπερβολικά.
Επί του παρόντος, πολλά προϊόντα χωρίς γλουτένη στερούνται φυτικών ινών, πρωτεϊνών και βασικών θρεπτικών συστατικών. Οι κατασκευαστές συχνά προσθέτουν συμπληρώματα για να τα αντισταθμίσουν, αλλά η ενσωμάτωση φυτικών ινών κατά την επεξεργασία μπορεί να εμποδίσει την πέψη των πρωτεϊνών.
Επιπλέον, τα προϊόντα χωρίς γλουτένη περιέχουν γενικά υψηλότερα επίπεδα σακχάρων σε σύγκριση με άλλα προϊόντα που περιέχουν γλουτένη. Η μακροχρόνια τήρηση μιας δίαιτας χωρίς γλουτένη έχει συσχετιστεί με αυξημένο δείκτη μάζας σώματος ή ΔΜΣ και διατροφικές ελλείψεις.
Τα προϊόντα χωρίς γλουτένη - που ορίζονται στις ΗΠΑ ως εκείνα που περιέχουν λιγότερα ή ίσα με 20 μέρη ανά εκατομμύριο γλουτένης - στερούνται σε μεγάλο βαθμό το σιτάρι, τη σίκαλη, το κριθάρι και μερικές φορές τη βρώμη, όλα πλούσιες πηγές αραβινοξυλάνης, ενός κρίσιμου μη αμυλούχου πολυσακχαρίτη. Η αραβινοξυλάνη παρέχει διάφορα οφέλη για την υγεία, συμπεριλαμβανομένης της προώθησης των ωφέλιμων βακτηρίων του εντέρου, της ενίσχυσης της πέψης, της ρύθμισης των επιπέδων σακχάρου στο αίμα και της υποστήριξης ενός ισορροπημένου εντερικού μικροβιώματος.
Ανάγκη για ενημέρωση του κοινού
Από την άλλη πλευρά, το ψωμί χωρίς γλουτένη με σπόρους περιέχει σημαντικά περισσότερες φυτικές ίνες - 38,24 γραμμάρια ανά 100 γραμμάρια - από τα αντίστοιχα που περιέχουν γλουτένη. Αυτό πιθανώς οφείλεται στις προσπάθειες των κατασκευαστών να αντιμετωπίσουν την έλλειψη φυτικών ινών με τη χρήση συστατικών όπως τα ψευδοδημητριακά, όπως τα υδροκολλοειδή αμάρανθου και κινόα - δηλαδή υδατοδιαλυτά μακρομόρια που χρησιμοποιούνται σε αρτοσκευάσματα χωρίς γλουτένη που παρασκευάζονται με αλεύρι κινόα.
Αυτές οι βελτιώσεις, ωστόσο, διαφέρουν ανάλογα με τον κατασκευαστή και την περιοχή. Για παράδειγμα, τα προϊόντα χωρίς γλουτένη στην Ισπανία τείνουν να έχουν χαμηλότερη περιεκτικότητα σε φυτικές ίνεςαπό τα αντίστοιχα προϊόντα που περιέχουν γλουτένη.
Ο όρος «δίαιτα χωρίς γλουτένη» έχει γίνει ένα σύνθημα, όπως και η λέξη «βιολογικά», και αποτελεί πλέον μέρος της καθημερινής ζωής πολλών ανθρώπων, συχνά χωρίς πλήρη κατανόηση των πραγματικών αποτελεσμάτων της. Ενώ η δίαιτα χωρίς γλουτένη αποτελεί ιατρική αναγκαιότητα για τους ανθρώπους που είναι ευαίσθητοι στη γλουτένη, μια κατάσταση που ονομάζεται κοιλιοκάκη, ή για όσους έχουν αλλεργία στο σιτάρι, άλλοι υιοθετούν μια δίαιτα χωρίς γλουτένη λόγω των δήθεν πλεονεκτημάτων για την υγεία ή επειδή είναι μια τάση.
Η επένδυση στην έρευνα και την ανάπτυξη είναι απαραίτητη για τη δημιουργία πιο ισορροπημένων από διατροφική άποψη προϊόντων χωρίς γλουτένη, χρησιμοποιώντας τοπικά διαθέσιμα συστατικά. Αυτό θα απαιτήσει πειράματα σίτισης σε ανθρώπους με διαφορετικές συνθέσεις προϊόντων χωρίς γλουτένη για να διασφαλιστεί ότι τα προϊόντα αυτά καλύπτουν τις διατροφικές ανάγκες χωρίς ανεπιθύμητες ενέργειες.
Η εκπαίδευση του κοινού είναι επίσης σημαντική για την ενημέρωση των ανθρώπων σχετικά με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα που σχετίζονται με τη διατροφή χωρίς γλουτένη.
