Η έκθεση σε κοινές χημικές ουσίες που υπάρχουν σε προϊόντα καθημερινής χρήσης ενδέχεται να επηρεάζει την ανάπτυξη του ανθρώπινου μαστού, προειδοποιούν επιστήμονες, σύμφωνα με νέα μελέτη που θα μπορούσε να συμβάλει στον έγκαιρο εντοπισμό ατόμων με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι ουσίες που χρησιμοποιούνται σε πλαστικά μπουκάλια νερού, κουτιά αναψυκτικών, προϊόντα ισιωτικής μαλλιών και παιχνίδια ενδέχεται να προκαλούν αλλαγές στον ιστό του μαστού, οι οποίες θα μπορούσαν να αυξήσουν την ευαισθησία του στην εμφάνιση καρκίνου αργότερα στη ζωή. Τα ευρήματα αφορούν τις δισφαινόλες, χημικές ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν μοριακές μεταβολές οι οποίες επιμένουν στους ιστούς.

«Εάν τα αποτελέσματα επιβεβαιωθούν από πρόσθετες μελέτες, θα μπορούσαν να αλλάξουν τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζουμε την πρόληψη του καρκίνου», σημείωσε η Charlotte Kuperwasser, μία από τις συγγραφείς της μελέτης, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό PNAS.

Μελέτη σε εργαστηριακά μοντέλα ανθρώπινου ιστού

Προηγούμενες έρευνες είχαν εξετάσει την πιθανή σύνδεση μεταξύ της έκθεσης σε χημικές ουσίες που διαταράσσουν την ορμονική λειτουργία και του κινδύνου καρκίνου του μαστού. Ωστόσο, βασίζονταν κυρίως σε πειράματα σε ζώα ή σε κύτταρα που αναπτύσσονταν στο εργαστήριο, χωρίς να αναπαράγουν πλήρως την πολυπλοκότητα του ανθρώπινου ιστού.

Για να ξεπεράσουν αυτόν τον περιορισμό, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν οργανοειδή, μικροσκοπικά εργαστηριακά μοντέλα που προσομοιώνουν χαρακτηριστικά πραγματικών ανθρώπινων οργάνων.

Πώς επηρέασαν οι δισφαινόλες τον ιστό του μαστού

Οι ερευνητές δημιούργησαν οργανοειδή μαστού από ιστό που δώρισαν 13 υγιείς νεαρές γυναίκες. Τα μοντέλα περιείχαν διαφορετικούς τύπους κυττάρων και αναπτύχθηκαν για περίπου τρεις εβδομάδες, ενώ εκτέθηκαν σε χημικές ουσίες που είναι γνωστό ότι επηρεάζουν τις ορμόνες και τον μεταβολισμό.

Οι αναλύσεις έδειξαν ότι οι ουσίες προκαλούσαν διαφορετικές μεταβολές στην ανάπτυξη του ιστού. Οι εντονότερες επιδράσεις παρατηρήθηκαν όταν οι δισφαινόλες συνδυάστηκαν, ακόμη και σε πολύ χαμηλές συγκεντρώσεις, αντίστοιχες με επίπεδα που έχουν ανιχνευθεί στο αίμα και στα ούρα ανθρώπων.

Στη συνέχεια, οι επιστήμονες συνέκριναν τις μοριακές μεταβολές με εκείνες που παρατηρούνται σε ιστούς ασθενών με καρκίνο του μαστού. Διαπίστωσαν ομοιότητες με το διηθητικό λοβιακό καρκίνωμα, μια μορφή καρκίνου που μπορεί να μην προκαλεί ψηλαφητό ογκίδιο και να είναι δύσκολο να εντοπιστεί με τη μαστογραφία.

Τι σημαίνουν τα ευρήματα για την πρόληψη

Οι ερευνητές τονίζουν ότι η μελέτη δεν αποδεικνύει πως οι συγκεκριμένες χημικές ουσίες προκαλούν καρκίνο. Δείχνει, ωστόσο, ότι η περιβαλλοντική έκθεση ενδέχεται να αφήνει επίμονες μοριακές μεταβολές στους υγιείς ιστούς, οι οποίες θα μπορούσαν να επηρεάσουν την ευαισθησία τους στη μελλοντική ανάπτυξη της νόσου.

Οι αλλαγές αυτές ενδέχεται να λειτουργούν ως ένα είδος «αποτυπώματος» προηγούμενης έκθεσης και, εφόσον επιβεβαιωθούν, να βοηθήσουν στον εντοπισμό ατόμων με αυξημένο κίνδυνο. Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι απαιτούνται μεγαλύτερες μελέτες, με περισσότερους και διαφορετικούς συμμετέχοντες, καθώς και εξέταση περισσότερων χημικών ουσιών και συνδυασμών τους.

Πηγή: Independent