Τα «likes» στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν αποτελούν μόνο δείκτη δημοφιλίας. Νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι μπορεί να λειτουργούν ως ισχυρό κίνητρο για τη μελλοντική διαδικτυακή δραστηριότητα, ιδιαίτερα στα άτομα με κατάθλιψη ή καταθλιπτικά συμπτώματα.

Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Psychiatry, διαπίστωσε ότι οι χρήστες με συμπτώματα κατάθλιψης είχαν μεγαλύτερη πιθανότητα να δημοσιεύσουν νέο περιεχόμενο την επόμενη ημέρα όταν οι προηγούμενες αναρτήσεις τους είχαν συγκεντρώσει περισσότερα «likes».

Το εύρημα έρχεται σε αντίθεση με παλαιότερες μελέτες, σύμφωνα με τις οποίες τα άτομα με κατάθλιψη εμφανίζουν μειωμένη ανταπόκριση σε θετικά ερεθίσματα και επιβραβεύσεις.

Ανάλυση περισσότερων από 17 εκατομμυρίων αναρτήσεων

Ο επικεφαλής της μελέτης, Dr. Dan-Mircea Mirea από το Πανεπιστήμιο Princeton, μαζί με τους συνεργάτες του, ανέλυσαν περισσότερες από 17 εκατομμύρια αναρτήσεις στο Twitter (σημερινό X) από 7.736 χρήστες.

Οι ερευνητές κατέγραψαν την καθημερινή δραστηριότητα κάθε χρήστη και συνέκριναν τον μέσο αριθμό «likes» που λάμβανε κάθε ανάρτηση με τη συχνότητα των δημοσιεύσεων την επόμενη ημέρα.

Για να διασφαλίσουν την αξιοπιστία των αποτελεσμάτων, χρησιμοποίησαν τρεις διαφορετικές ομάδες συμμετεχόντων:

• άτομα που είχαν αναφέρει δημόσια στο Twitter ότι είχαν διαγνωστεί με κατάθλιψη,
• χρήστες που αξιολόγησαν μόνοι τους πόσο συχνά ένιωθαν κατάθλιψη τις τελευταίες τέσσερις εβδομάδες,
• συμμετέχοντες που συμπλήρωσαν επιστημονικά επικυρωμένο ερωτηματολόγιο για τα συμπτώματα της κατάθλιψης.

Το γεγονός ότι τα ίδια ευρήματα επαναλήφθηκαν και στις τρεις ομάδες ενισχύει την αξιοπιστία των συμπερασμάτων.

Τα «likes» λειτουργούν ως ισχυρότερη επιβράβευση

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα άτομα με κατάθλιψη ή καταθλιπτικά συμπτώματα εμφάνιζαν σταθερά ισχυρότερη συμπεριφορική ανταπόκριση στα «likes» σε σχέση με τους υπόλοιπους χρήστες.

«Στην παρούσα μελέτη διαπιστώσαμε ότι τα άτομα με καταθλιπτική ψυχοπαθολογία είχαν μεγαλύτερη τάση να ενισχύονται συμπεριφορικά από τα "likes" στο Twitter», αναφέρουν οι συγγραφείς.

Ο ρόλος της αγχώδους κατάθλιψης

Η ερευνητική ομάδα εκτιμά ότι το εύρημα σχετίζεται με ένα συγκεκριμένο προφίλ συμπτωμάτων, γνωστό ως αγχώδης κατάθλιψη, το οποίο συνδυάζει στοιχεία κατάθλιψης, άγχους και απάθειας.

Σύμφωνα με την ανάλυση, τα άτομα που εμφάνιζαν αυτόν τον συνδυασμό συμπτωμάτων ήταν πιο πιθανό να επηρεάζονται από τη θετική ανατροφοδότηση των «likes» και να επιστρέφουν πιο γρήγορα στη δημοσίευση νέου περιεχομένου.

Αντίθετα, άλλα χαρακτηριστικά ψυχικής υγείας που εξετάστηκαν, όπως η ψυχαναγκαστικότητα και οι παρεισφρύουσες σκέψεις, δεν φάνηκε να συνδέονται με μεγαλύτερη επίδραση των «likes». Τα άτομα με αυτά τα χαρακτηριστικά δημοσίευαν συχνά με σταθερό ρυθμό, ανεξάρτητα από την ανταπόκριση που λάμβαναν.

Δεν αποδεικνύεται σχέση αιτίου-αποτελέσματος

Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι το μέγεθος της επίδρασης ήταν σχετικά μικρό και ότι η μελέτη δεν μπορεί να αποδείξει αν η κατάθλιψη οδηγεί σε μεγαλύτερη εξάρτηση από τα «likes» ή αν συμβαίνει το αντίστροφο.

Ωστόσο, πρόκειται για μία από τις πρώτες έρευνες που εξετάζουν τη σχέση μεταξύ κοινωνικών δικτύων και ψυχικής υγείας με βάση πραγματικά δεδομένα καθημερινής χρήσης και όχι εργαστηριακά πειράματα.

«Τα αποτελέσματά μας υπογραμμίζουν τη σημασία της μελέτης της πραγματικής ανθρώπινης συμπεριφοράς στην υπολογιστική ψυχιατρική και αναδεικνύουν έναν πιθανό ψυχολογικό μηχανισμό που συνδέει τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης με την ψυχική υγεία», καταλήγουν οι ερευνητές.

Πηγή: Medical Xpress