Τουλάχιστον 40 εκατομμύρια παιδιά ηλικίας 13–15 ετών παγκοσμίως χρησιμοποιούν προϊόντα καπνού, ενώ η χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων και θηκών νικοτίνης από νέους συνεχίζει να αυξάνεται. Ενόψει της Παγκόσμιας Ημέρας κατά του Καπνίσματος, την Κυριακή 31 Μαΐου, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καλεί τις κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο να προστατεύσουν τη νέα γενιά από το να εθιστεί στον καπνό και τα προϊόντα νικοτίνης.
Ο ΠΟΥ προειδοποιεί ότι οι εταιρείες καπνού και νικοτίνης σχεδιάζουν έτσι τα προϊόντα τους ώστε να είναι πιο ελκυστικά, πιο εύκολα στη χρήση και πιο δύσκολα στη διακοπή, ιδιαίτερα για εφήβους και νέους.
«Παρότι ο καπνός συνεχίζει να σκοτώνει εκατομμύρια ανθρώπους, οι μεγάλες καπνοβιομηχανίες επαναπροσδιορίζουν το επιχειρηματικό τους μοντέλο, συνεχίζοντας να αποκομίζουν κέρδη από τα θανατηφόρα τσιγάρα, ενώ ταυτόχρονα προωθούν επιθετικά αρωματισμένα ηλεκτρονικά τσιγάρα, σακουλάκια νικοτίνης και άλλα προϊόντα νικοτίνης με στόχο να εθίσουν τη νέα γενιά», δήλωσε ο Etienne Krug, Διευθυντής του Τμήματος Καθοριστικών Παραγόντων Υγείας, Προαγωγής και Πρόληψης του ΠΟΥ.
Εθιστική και επιβλαβής η νικοτίνη
Η νικοτίνη είναι ιδιαίτερα εθιστική και επιβλαβής, ειδικά σε υψηλές συγκεντρώσεις, ιδιαίτερα για παιδιά, εφήβους και νεαρούς ενήλικες, των οποίων ο εγκέφαλος εξακολουθεί να αναπτύσσεται.
Οι κυβερνήσεις μπορούν να προστατεύσουν τους πολίτες τους απαγορεύοντας τα αρωματισμένα προϊόντα, την διαφήμιση, την προώθηση και τις χορηγίες, καθιστώντας όλους τους εσωτερικούς δημόσιους χώρους πλήρως απαλλαγμένους από καπνό και άτμισμα και ενισχύοντας την εφαρμογή των νόμων.
Ο ΠΟΥ προειδοποίησε πρόσφατα ότι οι θήκες νικοτίνης, ένα από τα ταχύτερα αναπτυσσόμενα προϊόντα νικοτίνης στην αγορά, προωθούνται επιθετικά μέσω των διάφορων influencers στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, χρησιμοποιώντας το επιθετικό μάρκετινγκ και γεύσεις σχεδιασμένες να προσελκύουν τους νέους.
Η σχετική έκθεση για τις θήκες νικοτίνης διαπίστωσε ότι περίπου 160 χώρες εξακολουθούν να μην διαθέτουν ειδικούς κανονισμούς για τα προϊόντα αυτά, παρά τη ραγδαία αύξηση των πωλήσεων παγκοσμίως, αφήνοντας εκατομμύρια ανθρώπους απροστάτευτους. Η φωτεινή συσκευασία, οι γεύσεις που θυμίζουν καραμέλες και οι καμπάνιες μέσω influencers είναι οι ίδιες τακτικές που χρησιμοποιούνται και για άλλα προϊόντα νικοτίνης, με βασικό στόχο τη δημιουργία εθισμού σε αυτά τα επιβλαβή προϊόντα.
Το παράδειγμα του Ρίο Ντε Τζανέιρο
Οι κυβερνήσεις, τόσο σε εθνικό όσο και σε τοπικό επίπεδο, διαδραματίζουν βασικό ρόλο στη ρύθμιση αυτών των προϊόντων. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η πόλη του Ρίο Ντε Τζανέιρο στη Βραζιλία, η οποία έχει αναδειχθεί σε ηγετικό παράδειγμα τοπικής δράσης για την αντιμετώπιση της χρήσης νικοτίνης και την προστασία των νέων από τον εθισμό.
Η πόλη εντατικοποίησε τους ελέγχους κατά των πωλήσεων και της διαφήμισης ηλεκτρονικών τσιγάρων και πραγματοποίησε εκατοντάδες συντονισμένες επιθεωρήσεις για να διασφαλίσει τη συμμόρφωση με τις απαγορεύσεις και τους νόμους για χώρους χωρίς καπνό και άτμισμα. Παράλληλα, ξεκίνησε εκστρατείες ευαισθητοποίησης μεγάλης κλίμακας και ενίσχυσε τη νομοθεσία για τους χώρους χωρίς καπνό, ώστε να περιλαμβάνει ρητά όλα τα προϊόντα καπνού και νικοτίνης, συμπεριλαμβανομένων των ηλεκτρονικών τσιγάρων.
Στις 19 Μαΐου, ο ΠΟΥ βράβευσε ηγέτες από όλο τον κόσμο που λαμβάνουν τολμηρά μέτρα απέναντι στις ολοένα και πιο εξελιγμένες τακτικές της βιομηχανίας που στοχεύουν στην προσέλκυση των νέων. Ο ΠΟΥ αναγνωρίζει όλους τους βραβευθέντες των Βραβείων Παγκόσμιας Ημέρας κατά του Καπνίσματος 2026 για την εξαιρετική συμβολή τους στον έλεγχο του καπνού.
Η χρήση καπνού σκοτώνει περισσότερους από 7 εκατομμύρια ανθρώπους κάθε χρόνο. Παραμένει μία από τις κυριότερες αιτίες πρόωρου θανάτου που μπορούν να προληφθούν παγκοσμίως και συνδέεται με καρδιαγγειακές παθήσεις, αναπνευστικές ασθένειες και περισσότερους από 20 διαφορετικούς τύπους ή υποτύπους καρκίνου.
Ο ΠΟΥ ενθαρρύνει τα περισσότερα από 1 δισεκατομμύριο άτομα παγκοσμίως που χρησιμοποιούν καπνό, ηλεκτρονικά τσιγάρα και θήκες νικοτίνης να κάνουν το πρώτο βήμα προς τη διακοπή και να απελευθερωθούν από τον εθισμό στις 31 Μαΐου.
Πηγή: ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ
