Αναζητάτε πατατάκια, μπισκότα, παγωτό ή κάποιο σάντουιτς όταν αντιμετωπίζετε μια πιεστική κατάσταση; Αν ναι, ίσως πρέπει να το ξανασκεφτείτε λένε ερευνητές του Πανεπιστημίου του Μπέρμιγχαμ στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Μια νέα μελέτη η οποία δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Frontiers in Nutrition, διαπίστωσε ότι η κατανάλωση τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά κατά την διάρκεια μιας στρεσογόνου περιόδου θα μπορούσε να έχει επιζήμιες επιπτώσεις στη λειτουργία του ενδοθηλίου.
Τι είναι το ενδοθήλιο
Πρόκειται για ένα ενιαίο στρώμα κυττάρων που καλύπτουν τα αιμοφόρα αγγεία. Όταν το ενδοθήλιο λειτουργεί φυσιολογικά, βοηθά την διαδικασία διαστολής και συστολής των αιμοφόρων αγγείων ενώ εμπλέκεται και στον τρόπο που τα υγρά κινούνται στο ανθρώπινο σώμα.
Η ενδοθηλιακή δυσλειτουργία μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εκδήλωσης καρδιαγγειακής νόσου, απόφραξης των αρτηριών και στην αύξηση της αρτηριακής πίεσης.
Σύμφωνα με τους μελετητές, διαπιστώθηκε ότι το στρες επιβραδύνει την ομαλή ενδοθηλιακή λειτουργία για διάστημα περίπου 15 έως 90 λεπτών μετά από ένα αγχωτικό περιστατικό όπως αυτό καταγράφηκε σε δείγμα υγιών, νεαρών ενηλίκων.
Ταυτόχρονα, οι επιστήμονες παρατήρησαν ότι σε τέτοιες καταστάσεις, οι άνθρωποι τείνουν να καταναλώνουν υπερβολικά λιπαρά και ζαχαρούχα τρόφιμα, σε μια προσπάθεια να εκτονώσουν το άγχος τους.
Η παρηγοριά στις ανθυγιεινές τροφές
Τα άτομα που βιώνουν ψυχοκοινωνικό στρες τείνουν προς μια ανθυγιεινή διατροφή καθώς το άγχος πυροδοτεί την απελευθέρωση υψηλών ποσοτήτων κορτιζόλης στον οργανισμό, επισημαίνουν οι ειδικοί.
Η υπερβολική έκκριση κορτιζόλης συνδέεται με αυξημένη όρεξη για τρόφιμα πλούσια σε θερμίδες, συνήθως δηλαδή υπερ-επεξεργασμένες τροφές με πολλά λιπαρά και ζάχαρη. Ωστόσο, ενώ η κατανάλωση αυτών των τροφών υψηλής ενέργειας μπορεί να ήταν χρήσιμη για τους προγόνους μας όταν απειλούνταν, στην εποχή μας σημειώνεται ως ένα αντανακλαστικό του οργανισμού όταν βιώνει ψυχικό ή συναισθηματικό στρες.
Τόσο η υψηλή κορτιζόλη όσο και τα ανθυγιεινά τρόφιμα μπορούν να οδηγήσουν σε αύξηση της κοιλιακής παχυσαρκίας η οποία συνδέεται άμεσα με το μεταβολικό σύνδρομο. Και το τελευταίο είναι επίσης συνδεδεμένο με μια σειρά προβλημάτων υγείας όπως οι καρδιαγγειακές παθήσεις και ο διαβήτης.
Πώς έγινε η μελέτη
Οι συγγραφείς της μελέτης αποφάσισαν να μελετήσουν περαιτέρω την πιθανή διασύνδεση ανάμεσα στις επιπτώσεις του στρες και της κατανάλωσης λιπαρών τροφών.
Χρησιμοποίησαν 21 υγιείς εθελοντές, άντρες και γυναίκες από τους οποίους ζήτησαν να λύσουν μια σειρά μαθηματικών προβλημάτων με αυξανόμενη δυσκολία και σε συγκεκριμένο χρόνο, αφού πρώτα είχαν καταναλώσει πρωινό αποτελούμενο από δύο κρουασάν βουτύρου.
Σκοπός του τεστ ήταν να προσομοιώσει το άγχος που μπορεί να νιώσει κάποιος κατά την διάρκεια μιας συνηθισμένης μέρας.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της δοκιμής, η κατανάλωση λιπαρών τροφών όταν αισθανόμαστε άγχος μπορεί να οδηγήσει σε μείωση της αγγειακής λειτουργίας κατά σχεδόν 2% σε αντίθεση με αντίστοιχη μείωση κατά 1,18% που παρατηρήθηκε όταν οι συμμετέχοντες κατανάλωναν γεύμα με χαμηλά λιπαρά ενώ υποβάλλονταν σε τεστ.
Οι συγγραφείς σημείωσαν ότι προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι ακόμη και μια μείωση της λειτουργίας κατά 1% μπορεί να προκαλέσει αύξηση κατά 13% στον κίνδυνο καρδιαγγειακής νόσου.
Οι ερευνητές επίσης ανακάλυψαν ότι η κατανάλωση λιπαρών τροφών είχε αρνητικές επιπτώσεις στην οξυγόνωση του προμετωπιαίου φλοιού, την περιοχή του εγκεφάλου που είναι υπεύθυνη για υψηλότερου επιπέδου γνωστικές διαδικασίες.
Η σύνδεση διατροφής και στρες
Σύμφωνα με την Αμερικανίδα Kelsey Costa, διαιτολόγο και σύμβουλο διατροφής, η μελέτη έδειξε ότι η κατανάλωση τροφών με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά σε περιόδους στρες μπορεί να καθυστερήσει την ικανότητα του σώματος να «διορθώνει» τις καθημερινές βλάβες στις οποίες υπόκειται. Η αιτία ίσως κρύβεται στα αυξημένα τριγλυκερίδια και στις τιμές της C-αντιδρώσας πρωτεΐνης που καταγράφονται μετά την κατανάλωση μιας πολύ λιπαρής τροφής.
«Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε άμεσο τραυματισμό του αγγειακού τοιχώματος ή να προκαλέσει έμμεσα δυσλειτουργία του ενδοθηλίου αυξάνοντας το οξειδωτικό στρες», εξηγεί η Costa.
Με αυτό το δεδομένο, ίσως πρέπει να αναθεωρήσουμε και την άποψη μας στην επιλογή του αγαπημένου μας comfort food. Φρούτα, λαχανικά, δημητριακά ολικής αλέσεως και τα όσπρια είναι τροφές άφθονες σε αντιοξειδωτικά και πολυφαινόλες, ουσίες γνωστές για την αντιφλεγμονώδη και αγγειοδιασταλτική δράση τους. Ροφήματα πλούσια σε πολυφαινόλες όπως το πράσινο τσάι και ο χυμός ροδιού μπορεί επίσης να βοηθήσουν, καταλήγουν οι ειδικοί.
