Η φετινή έξαρση της γρίπης καταγράφεται ως μία από τις πιο έντονες των τελευταίων ετών, με ένα νέο, ταχέως μεταδιδόμενο στέλεχος- τον υποκλάδο K- να κυριαρχεί. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, νέα επιστημονικά δεδομένα ρίχνουν φως στους μηχανισμούς μετάδοσης του ιού και στους τρόπους με τους οποίους μπορεί να περιοριστεί ο κίνδυνος μόλυνσης.
Επιστήμονες από τη Σχολή Δημόσιας Υγείας και τη Σχολή Μηχανικών του Πανεπιστημίου του Μέριλαντ, καθώς και από τη Σχολή Ιατρικής στη Βαλτιμόρη, επιδίωξαν να κατανοήσουν σε βάθος τον μηχανισμό μετάδοσης της γρίπης. Για τον σκοπό αυτό, τοποθέτησαν φοιτητές που είχαν ήδη νοσήσει από γρίπη σε ένα δωμάτιο ξενοδοχείου μαζί με υγιείς μεσήλικες εθελοντές. Παρά τη μακρά και στενή επαφή, κανένας από τους υγιείς συμμετέχοντες δεν νόσησε, σύμφωνα με το σχετικό δημοσίευμα της ιστοσελίδας Scitechdaily.com.
«Αυτή την εποχή του χρόνου φαίνεται ότι όλοι κολλάνε τον ιό της γρίπης. Κι όμως, η μελέτη μας δεν έδειξε καμία μετάδοση. Τι μας λέει αυτό για το πώς εξαπλώνεται η γρίπη και πώς μπορούμε να αποτρέψουμε τις επιδημίες;» δήλωσε ο Δρ. Ντόναλντ Μίλτον, καθηγητής στο Τμήμα Παγκόσμιας, Περιβαλλοντικής και Επαγγελματικής Υγείας της Σχολής Δημόσιας Υγείας (SPH) και ειδικός στην αεροβιολογία των λοιμωδών νοσημάτων.
H αερογενής μετάδοση σε πραγματικές συνθήκες
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό PLOS Pathogens, αποτελεί την πρώτη ελεγχόμενη κλινική δοκιμή που εξετάζει λεπτομερώς τη μετάδοση της γρίπης μέσω του αέρα μεταξύ ατόμων που είχαν μολυνθεί φυσικά και ατόμων που δεν είχαν νοσήσει. Σε αντίθεση με παλαιότερες έρευνες που βασίζονταν σε συμμετέχοντες οι οποίοι μολύνονταν στο εργαστήριο, η παρούσα δοκιμή επικεντρώθηκε σε πραγματικά περιστατικά. Ο Μίλτον και ο συνάδελφός του, Δρ. Τζιάνιου Λάι, ανέλυσαν τους λόγους για τους οποίους κανένας από τους εθελοντές δεν νόσησε.
«Τα δεδομένα μας δείχνουν βασικούς παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα μετάδοσης της γρίπης –και ο βήχας είναι ένας από τους σημαντικότερους», ανέφερε ο Δρ. Λάι, μεταδιδακτορικός ερευνητής που ηγήθηκε της ανάλυσης των δεδομένων και της συγγραφής της έκθεσης.
Παρότι οι μολυσμένοι φοιτητές έφεραν υψηλά επίπεδα του ιού στις ρινικές κοιλότητες, ο Λάι σημείωσε ότι έβηχαν ελάχιστα. Αυτό περιόρισε την ποσότητα του ιού που απελευθερωνόταν στον αέρα γύρω τους. Καθοριστικό ρόλο διαδραμάτισε και ο εξαερισμός.
«Ένας ακόμη σημαντικός παράγοντας είναι ο εξαερισμός και η κίνηση του αέρα. Ο αέρας στο δωμάτιο της μελέτης αναμιγνυόταν συνεχώς και γρήγορα από ένα καλοριφέρ και έναν αφυγραντήρα, με αποτέλεσμα οι μικρές ποσότητες ιού στον αέρα να αραιώνονται», εξήγησε ο Λάι.
Ένας επιπλέον παράγοντας ενδέχεται να ήταν η ηλικία. Ο Λάι ανέφερε ότι οι μεσήλικες τείνουν να είναι λιγότερο ευάλωτοι στη γρίπη σε σύγκριση με νεότερους ενήλικες, κάτι που πιθανόν μείωσε περαιτέρω τον κίνδυνο μόλυνσης.
Τα ευρήματα για την πρόληψη της γρίπης
Πολλοί ειδικοί θεωρούν ότι η αερογενής μετάδοση παίζει καθοριστικό ρόλο στη διάδοση της γρίπης. Ωστόσο, ο Μίλτον τόνισε ότι η αλλαγή των διεθνών κατευθυντήριων οδηγιών για τον έλεγχο των λοιμώξεων απαιτεί ισχυρές αποδείξεις από τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές, όπως αυτή. Η ερευνητική ομάδα συνεχίζει να διερευνά σε ποιον βαθμό η γρίπη μεταδίδεται μέσω της εισπνοής και υπό ποιες συνθήκες λαμβάνει χώρα η αερογενής μετάδοση.
Η απουσία μολύνσεων στη συγκεκριμένη μελέτη προσφέρει χρήσιμες ενδείξεις για το πώς οι άνθρωποι μπορούν να προστατευθούν καλύτερα κατά τη διάρκεια της περιόδου της γρίπης.
«Η στενή, πρόσωπο με πρόσωπο επαφή σε εσωτερικούς χώρους όπου ο αέρας δεν κινείται επαρκώς φαίνεται να είναι η πιο επικίνδυνη συνθήκη – και είναι κάτι που όλοι κάνουμε συχνά. Τα αποτελέσματά μας υποδηλώνουν ότι οι φορητοί καθαριστές αέρα, οι οποίοι ανακυκλώνουν και καθαρίζουν τον αέρα, θα μπορούσαν να βοηθήσουν σημαντικά. Όμως, αν βρίσκεστε πολύ κοντά σε κάποιον που βήχει, ο καλύτερος τρόπος προστασίας είναι η χρήση μάσκας, ειδικά τύπου N95», δήλωσε ο Μίλτον.
Τι έδειξε το πείραμα σε ξενοδοχείο
Το πείραμα πραγματοποιήθηκε σε έναν απομονωμένο όροφο ξενοδοχείου στην περιοχή της Βαλτιμόρης. Συμμετείχαν πέντε άτομα με επιβεβαιωμένα συμπτώματα γρίπης και 11 υγιείς εθελοντές, σε δύο ξεχωριστές ομάδες κατά τα έτη 2023 και 2024.
Κατά τη διάρκεια της δίμηνης μελέτης, οι συμμετέχοντες διέμεναν μαζί στον απομονωμένο όροφο και λάμβαναν μέρος σε καθημερινές δραστηριότητες που αντανακλούσαν πραγματικές κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Σε αυτές περιλαμβάνονταν χαλαρές συζητήσεις και ομαδικές δραστηριότητες, όπως γιόγκα, διατάσεις και χορός. Οι συμμετέχοντες που είχαν γρίπη μοιράζονταν με άλλα μέλη της ομάδας αντικείμενα, όπως στυλό, ταμπλέτες και μικρόφωνο.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της μελέτης, οι ερευνητές συνέλεξαν εκτενή δεδομένα, όπως καθημερινές αναφορές συμπτωμάτων, ρινικά επιχρίσματα, δείγματα σάλιου και αιματολογικές εξετάσεις για τη μέτρηση της ανοσολογικής απόκρισης. Παρακολούθησαν επίσης την έκθεση στον ιό στον αέρα γύρω από τους συμμετέχοντες, καθώς και στο γενικό περιβάλλον του δωματίου. Κάθε ημέρα συλλέγονταν δείγματα εκπνεόμενης αναπνοής με τη συσκευή Gesundheit II, η οποία αναπτύχθηκε από τον Μίλτον και τους συνεργάτες του στο Harvard T.H. Chan School of Public Health.
Η ανάπτυξη αποτελεσματικότερων στρατηγικών για τον περιορισμό των επιδημιών γρίπης παραμένει βασική προτεραιότητα για τη δημόσια υγεία, σύμφωνα με τον Μίλτον. Η γρίπη προκαλεί εκτεταμένη νοσηρότητα στις Ηνωμένες Πολιτείες και παγκοσμίως. Κάθε χρόνο, έως και 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο προσβάλλονται από εποχική γρίπη. Μόνο στις ΗΠΑ, η τρέχουσα περίοδος έχει ήδη καταγράψει τουλάχιστον 7,5 εκατομμύρια κρούσματα, με 81.000 νοσηλείες και περισσότερους από 3.000 θανάτους.
Πηγή: ERTNEWS
