Σύμφωνα με παγκόσμιες εκτιμήσεις, περισσότεροι από ένας στους πέντε ανθρώπους ηλικίας άνω των 40 ετών έχουν μια μορφή χρόνιου πόνου στο γόνατο. Ωστόσο το γεγονός ότι ο πόνος στο γόνατο είναι συχνός, δεν σημαίνει ότι πρέπει να ζείτε με αυτόν. Ανεξάρτητα από την αιτία, η αντιμετώπιση του πόνου στο γόνατο είναι συχνά σχετικά απλή όταν γνωρίζετε τι πρέπει να κάνετε.

Ο πόνος στο γόνατο προκαλείται συχνά από τραύμα -όπως ο τραυματισμός κατά την άσκηση ενός αθλήματος ή κατά την εργασία, ιδίως αν πρόκειται για χειρωνακτική ή επίπονη εργασία. Οι ρήξεις μηνίσκου, δηλαδή η βλάβη του χόνδρου στο εσωτερικό του γόνατος, και η ρήξη του χιαστού συνδέσμου που συγκρατεί το γόνατο είναι μερικοί από τις πλέον συνηθισμένες βλάβες του γόνατος που συμβαίνουν λόγω τραυματισμού. Ενώ οι ρήξεις μηνίσκου μπορεί να επουλωθούν από μόνες τους, οι ρήξεις χιαστών συνδέσμων συνήθως απαιτούν χειρουργική επέμβαση.

Στους νέους, ο πόνος στο μπροστινό μέρος του γόνατος μπορεί να σχετίζεται με προβλήματα στον τένοντα στον οποίο κάθεται η επιγονατίδα ή με προβλήματα στη θέση της επιγονατίδας (που ονομάζεται σύνδρομο επιγονατιδομηριαίου πόνου).

Πολλοί νέοι άνθρωποι, ιδίως οι γυναίκες, έχουν πολύ ελαστικές αρθρώσεις (σ.σ.: μια κατάσταση γνωστή και ως υπερκινητικότητα), η οποία μπορεί να οδηγήσει σε πόνο στα σημεία όπου οι τένοντες συνδέονται με τις αρθρώσεις -συμπεριλαμβανομένου του γόνατος.

Μετά την ηλικία των 40 ή 50 ετών, η πιο κοινή αιτία του πόνου στο γόνατο είναι η οστεοαρθρίτιδα. Συνήθως, η οστεοαρθρίτιδα προκαλεί περίπου πέντε έως δέκα λεπτά πόνου και δυσκαμψίας κατά τις πρωινες ώρες. Ο πόνος αυτός μπορεί να επιδεινωθεί ανάλογα με το πόσο δραστήριοι είστε κατά τη διάρκεια της ημέρας. Ο χρόνιος πόνος στο γόνατο μπορεί επίσης να οδηγήσει σε απώλεια μυών, κυρίως στους μηρούς. Αυτό μπορεί να κάνει την κίνηση πιο δύσκολη και να οδηγήσει σε περαιτέρω προβλήματα στους τένοντες και τα γόνατα.

Κατά καιρούς, ο πόνος στο γόνατο μπορεί επίσης να προέρχεται και από άλλα σημεία του σώματος. Για παράδειγμα, η οστεοαρθρίτιδα του ισχίου ή η πίεση στα νεύρα του κάτω μέρους της πλάτης μπορεί επίσης να προκαλέσει πόνο στο γόνατο.

Σε σπάνιες περιπτώσεις, ένα πρησμένο και επώδυνο γόνατο μπορεί να συμβεί μετά από λοιμώξεις όπως η σαλμονέλα (που ονομάζεται αντιδραστική αρθρίτιδα) ή λοιμώξεις εντός της άρθρωσης του γόνατος (που ονομάζεται σηπτική αρθρίτιδα). Τα άτομα με φλεγμονώδη αρθρίτιδα όπως η ουρική αρθρίτιδα ή η ρευματοειδής αρθρίτιδα μπορεί να έχουν εξάρσεις που προκαλούν πόνο στο γόνατο.

Αντιμετώπιση του πόνου

Ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης του πόνου στο γόνατο εξαρτάται από την αιτία. Εάν έχετε υποστεί τραύμα ή το γόνατό σας πονάει πολύ και είναι πρησμένο, είναι σημαντικό να ζητήσετε τη συμβουλή ειδικού για να διασφαλίσετε ότι θα λάβετε τη σωστή θεραπεία.

Αν όμως αντιμετωπίζετε διαλείποντα ή χρόνιο πόνο στο γόνατο, δείτε τι μπορείτε να κάνετε:

1. Κρατηθείτε δυνατοί και δραστήριοι: Η ενδυνάμωση των μυών γύρω από το γόνατό σας θα μειώσει αισθητά τον πόνο και τη δυσκαμψία. Εάν τα γόνατά σας είναι αρκετά αδύναμα, ένας καλός τρόπος για να ενισχύσετε τη δύναμή σας είναι να περπατάτε γύρω από μια πισίνα. Καθώς δυναμώνετε, σκεφτείτε να χρησιμοποιήσετε ένα ποδήλατο γυμναστικής ή ένα cross trainer. Είναι φυσιολογικό να έχετε μερικούς επιπλέον πόνους όταν αρχίζετε να ασκείστε. Αυτό θα καταλαγιάσει καθώς τα πόδια σας θα δυναμώνουν.

Εάν ο πόνος στο γόνατό σας προκαλείται από οστεοαρθρίτιδα, θα έχετε πιθανότατα μεγαλύτερο όφελος από ένα επιβλεπόμενο πρόγραμμα άσκησης προκειμένου να διασφαλίσετε ότι κάνετε ασκήσεις προσαρμοσμένες στις ανάγκες σας. Ορισμένες ασκήσεις που μπορεί να σας δοθούν για την ανάπτυξη δύναμης περιλαμβάνουν τα step ups (πατώντας σε ένα σκαλοπάτι ή κουτί και οδηγώντας το βάρος σας προς τα πάνω μέσω του υπερυψωμένου ποδιού) και τα squats σε καρέκλα (κάνοντας κάθισμα προς τα πίσω μέχρι ο γλουτός σας να ακουμπήσει την καρέκλα και αμέσως μετά να σηκωθείτε πάλι σε όρθια θέση). Είναι σημαντικό να συνεχίσετε τις ασκήσεις μακροπρόθεσμα, ώστε να διατηρήσετε τα οφέλη.

2. Προσέξτε το βάρος σας: Το υπερβολικό βάρος ή η παχυσαρκία μπορεί να επιβαρύνει επιπλέον τα γόνατα. Η απώλεια βάρους θα βοηθήσει στη μείωση αυτής της πίεσης και θα μειώσει επίσης τη φλεγμονή.

Οποιαδήποτε ποσότητα απώλειας βάρους μπορεί να βελτιώσει τα συμπτώματα της οστεοαρθρίτιδας του γόνατος. Συνιστάται όμως να χάσετε τουλάχιστον το 10% του σωματικού σας βάρους - και όσο περισσότερο σωματικό βάρος χάσετε, τόσο περισσότερα οφέλη θα δείτε.

Προς το παρόν, τα οφέλη της απώλειας βάρους στην υγεία των γονάτων έχουν διερευνηθεί μόνο σε άτομα με οστεοαρθρίτιδα.

3. Τροποποιήστε τις δραστηριότητές σας: Ορισμένοι άνθρωποι θεωρούν χρήσιμη τη βηματοδότηση των δραστηριοτήτων τους (όπως το να κάνετε ορισμένες εργασίες όταν ο πόνος στο γόνατό σας δεν είναι τόσο έντονος, ή να χωρίζετε τις δραστηριότητες που γνωρίζετε ότι μπορεί να προκαλέσουν πόνο), τη χρήση βοηθημάτων βάδισης ή τη χρήση παπουτσιών με σόλες που απορροφούν τους κραδασμούς (όπως τα καλά αθλητικά παπούτσια). Αλλά αυτές οι αλλαγές μπορεί να κάνουν μόνο μικρή διαφορά στη διαχείριση του πόνου στο γόνατο.

Εάν διαπιστώσετε ότι ο πόνος στο γόνατό σας επιδεινώνεται από τη φύση της εργασίας σας, μπορείτε να κάνετε κάποιες αλλαγές στον τρόπο που κάνετε συνήθως τα πράγματα και να βοηθήσετε στη μείωση του πόνου. Για παράδειγμα, αν κάθεστε πολύ στη δουλειά σας προσπαθήστε να σηκώνεστε και να κινείστε πιο συχνά. Αν όμως περνάτε πολύ χρόνο όρθιοι, βρείτε χρόνο να κάθεστε κάθε τόσο για να αποφορτίζετε τις αρθρώσεις σας.

Η πρόληψη του πόνου

Οι περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να διαχειριστούν με επιτυχία τον πόνο στο γόνατο μέσω της άσκησης και άλλων προσεγγίσεων αυτοδιαχείρισης (όπως η απώλεια βάρους ή οι διατάσεις), οπότε συνήθως δεν χρειάζεται χειρουργική επέμβαση. Εάν όμως ο πόνος στο γόνατό σας οφείλεται σε κάποιο πρόβλημα, όπως ρήξη συνδέσμου ή προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα, μπορεί να συστηθεί χειρουργική επέμβαση στο γόνατο.

Για τα άτομα με προχωρημένη οστεοαρθρίτιδα, επεμβάσεις όπως η ολική αντικατάσταση γόνατος μπορεί να οδηγήσουν σε μεγάλες βελτιώσεις στον πόνο, στην ικανότητα εκτέλεσης καθημερινών δραστηριοτήτων και στη συνολική ευεξία.

Οι γενικοί γιατροί μπορεί να συστήσουν παυσίπονα σε ορισμένες περιπτώσεις -για παράδειγμα εάν ο πόνος στο γόνατο σας εμποδίζει να ασκηθείτε. Ωστόσο, ορισμένα από αυτά τα φάρμακα μπορεί να έχουν σημαντικές παρενέργειες με μακροχρόνια χρήση. Για παράδειγμα, η ιβουπροφαίνη μπορεί να οδηγήσει σε έλκος στομάχου.

Αν ελπίζετε να προλάβετε τον πόνο στο γόνατο στο μέλλον, οι καλύτερες στρατηγικές περιλαμβάνουν τη σωματική δραστηριότητα και τη διατήρηση ενός υγιούς βάρους. Η διατήρηση των μυών των μηρών ισχυρών θα βοηθήσει επίσης στη στήριξη των γονάτων. Και, πολλές από αυτές τις ασκήσεις ενδυνάμωσης του γόνατος μπορούν να γίνουν στο σπίτι χωρίς εξοπλισμό -όπως η ανύψωση με ίσιο πόδι: καθίστε σε μια καρέκλα με την πλάτη σας ίσια και σηκώστε το πόδι σας ευθεία προς τα πάνω πριν το κατεβάσετε.

Πηγή: Theconversation