Η απώλεια βάρους εξασφαλίζει την υγεία; Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι σε κάποιες συγκεκριμένες περιπτώσεις μπορεί να συμβαίνει και το αντίθετο.
Έρευνα του Πανεπιστημίου Anglia Ruskin έδειξε ότι η σημαντική απώλεια βάρους - μεγαλύτερη από 10 κιλά - μπορεί στην πραγματικότητα να αυξήσει τον κίνδυνο πρόωρου θανάτου σε παχύσαρκα άτομα με καρδιαγγειακή νόσο.
Η μελέτη αυτή βασίστηκε σε δεδομένα από περισσότερους από 8.000 συμμετέχοντες στην UK Biobank, μια ολοκληρωμένη πηγή ιατρικής έρευνας που περιλαμβάνει και γενετικά δεδομένα.
Αυτό αποτελεί ένα παράδοξο. Ενώ είναι γνωστό ότι τόσο η παχυσαρκία όσο και η καρδιαγγειακή νόσος αυξάνουν τον κίνδυνο πρόωρου θανάτου, στα παχύσαρκα άτομα με καρδιαγγειακή νόσο, η απώλεια βάρους - που αποσκοπεί στη βελτίωση της υγείας - μπορεί να έχει το αντίθετο αποτέλεσμα..
«Η σχέση μεταξύ σωματικού βάρους και ασθένειας είναι πολύπλοκη. Αν και η παχυσαρκία συμβάλλει στα καρδιαγγειακά προβλήματα, μελέτες έχουν επίσης δείξει αυξημένο κίνδυνο πρόωρου θανάτου σε άτομα με χρόνια καρδιακή ανεπάρκεια που είναι αδύνατα και σε άτομα με στεφανιαία νόσο των οποίων το βάρος κυμαίνεται.», επισημαίνει η Barbara Pierscionek, καθηγήτρια και αναπληρώτρια κοσμήτορας του τμηματος Έρευνας και Καινοτομίας στο Πανεπιστήμιο Anglia Ruskin
Τα ποσοστά παχυσαρκίας αυξάνονται, αλλά η απλή εστίαση στην απώλεια βάρους μπορεί να μην είναι η απάντηση, προσθέτει.
Πώς προσδιορίζεται το ιδανικό βάρος
Για να είναι αποτελεσματική η απώλεια βάρους, πρέπει να λάβουμε υπόψη μας τους ποικίλους παράγοντες που συμβάλλουν στην αύξηση του βάρους, οι οποίοι διαφέρουν από άτομο σε άτομο. Η γενετική παίζει σημαντικό ρόλο στην όρεξη και το μεταβολισμό και μπορεί επίσης να επηρεάσει παράγοντες του τρόπου ζωής, όπως η υπερκατανάλωση τροφής, η ανεπαρκής άσκηση και οι κακές διατροφικές επιλογές που οδηγούν στην παχυσαρκία.
«Στη μελέτη μας, οι συνάδελφοί μου και εγώ δεν μπορούσαμε να υπολογίσουμε όλους τους παράγοντες που κρύβονται πίσω από την παχυσαρκία των συμμετεχόντων ή τις μεθόδους που χρησιμοποιούσαν για να χάσουν βάρος. Αυτό σημαίνει ότι δεν μπορούμε να προσδιορίσουμε οριστικά ποιες στρατηγικές απώλειας βάρους - είτε όσον αφορά τη διάρκεια, τη διατροφή ή τη σωματική δραστηριότητα - ενέχουν τους μεγαλύτερους κινδύνους.», παραδέχεται η ερευνήτρια.
Η συμβατική προσέγγιση για το υγιές βάρος -με τη χρήση του δείκτη μάζας σώματος (ΔΜΣ)- μπορεί να μην ισχύει για όλους. Ο ΔΜΣ αναγνωρίζεται όλο και περισσότερο ότι έχει περιορισμούς. Ορισμένοι άνθρωποι μπορούν να αντέξουν μεγαλύτερο βάρος χωρίς δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία. Το πραγματικό ερώτημα δεν είναι πόσο γρήγορα πρέπει να χαθεί το βάρος, αλλά πόσο γρήγορα πρέπει να χαθεί για κάθε άτομο.
Δεδομένων των σημερινών στοιχείων, δεν μπορούμε να προσδιορίσουμε με ακρίβεια ένα εύρος ιδανικού βάρους που να είναι καθολικά ευεργετικό για την υγεία. Ωστόσο, αναδύονται ενδιαφέροντα πρότυπα από διάφορες χώρες.
Για παράδειγμα, η Τόνγκα έχει υψηλό ποσοστό παχυσαρκίας, ωστόσο παρουσιάζει σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά θανάτων που σχετίζονται με καρδιακές παθήσεις από πολλές ευρωπαϊκές χώρες όπου η παχυσαρκία είναι λιγότερο διαδεδομένη. Η Τόνγκα αναφέρει επίσης χαμηλότερα επίπεδα κατανάλωσης αλκοόλ και αυτοκτονιών σε σχέση με τα περισσότερα ευρωπαϊκά έθνη.
«Η υγεία περιλαμβάνει τόσο τη σωματική όσο και την ψυχική ευεξία. Η μετατόπιση της εστίασης στην ολιστική ευημερία και ευτυχία μπορεί να προσφέρει πιο διαρκή οφέλη για την υγεία. Η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας απαιτεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση, η οποία αντιμετωπίζει όλους τους υποκείμενους παράγοντες που συμβάλλουν στην κατάσταση.», καταλήγει η Pierscionek.
