Δεν προκύπτουν στοιχεία που να συνδέουν τη χρήση κινητών τηλεφώνων με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του εγκεφάλου, της κεφαλής ή του τραχήλου, σύμφωνα με νέα επιστημονική ανάλυση που βασίζεται σε ανασκοπήσεις ερευνών οι οποίες είχαν πραγματοποιηθεί κατόπιν ανάθεσης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ).

Η μελέτη δημοσιεύεται ενώ οι ανησυχίες για τις πιθανές επιπτώσεις της ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας στην υγεία παραμένουν έντονες, ιδιαίτερα μετά τη ραγδαία αύξηση της χρήσης κινητών τηλεφώνων τις τελευταίες δύο δεκαετίες.

Τι εξέτασαν οι επιστήμονες

Το 2019 ο ΠΟΥ ανέθεσε την εκπόνηση 13 συστηματικών ανασκοπήσεων σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις των ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων στην υγεία.

Επιστημονικές ομάδες αξιολόγησαν το σύνολο των διαθέσιμων δημοσιευμένων μελετών για διαφορετικά ζητήματα, όπως ο καρκίνος, η γονιμότητα, οι πονοκέφαλοι, οι εμβοές και άλλα συμπτώματα που κατά καιρούς έχουν αποδοθεί στην έκθεση σε ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία.

Αν και ο ΠΟΥ δεν έχει ακόμη δημοσιεύσει τη συνολική αξιολόγησή του, δύο από τους συγγραφείς της ανασκόπησης για τον καρκίνο του εγκεφάλου παρουσίασαν τα ευρήματα της δικής τους εργασίας, καθώς και τα βασικά συμπεράσματα των υπόλοιπων ανασκοπήσεων.

Καμία συσχέτιση με τη χρήση κινητού

Οι ερευνητές ανέλυσαν 63 μελέτες που δημοσιεύθηκαν από το 1994 έως το 2022 και δεν διαπίστωσαν καμία συσχέτιση μεταξύ της χρήσης κινητών τηλεφώνων και της εμφάνισης καρκίνου του εγκεφάλου ή άλλων μορφών καρκίνου στην περιοχή της κεφαλής και του τραχήλου.

Το ίδιο ίσχυε ανεξάρτητα από το πόσο συχνά χρησιμοποιούσε κάποιος το κινητό του ή αν το χρησιμοποιούσε για μεγάλο χρονικό διάστημα, ακόμη και για δέκα ή περισσότερα χρόνια.

Παράλληλα, η ίδια ανασκόπηση δεν βρήκε στοιχεία που να συνδέουν την έκθεση σε ραδιοφωνικές ή τηλεοπτικές εκπομπές με λευχαιμία στα παιδιά.

Οι περισσότερες ενδείξεις για άλλες επιπτώσεις είναι περιορισμένες

Οι υπόλοιπες ανασκοπήσεις επίσης δεν εντόπισαν αποδείξεις ότι η έκθεση σε κινητά τηλέφωνα ή άλλες συσκευές που εκπέμπουν ηλεκτρομαγνητικά κύματα επηρεάζει αρνητικά την υγεία.

Ωστόσο, οι συγγραφείς επισημαίνουν ότι για αρκετές πιθανές επιπτώσεις τα διαθέσιμα στοιχεία είναι περιορισμένα ή χαμηλής ποιότητας, γεγονός που δεν επιτρέπει ασφαλή συμπεράσματα.

Όπως εξηγούν, η διερεύνηση των επιδράσεων στην ανθρώπινη υγεία είναι ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως η διατροφή, η σωματική άσκηση, η γενετική προδιάθεση και οι κοινωνικοοικονομικές συνθήκες.

«Αν υπήρχε αυξημένος κίνδυνος, θα τον βλέπαμε»

Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι τα στοιχεία για τον καρκίνο του εγκεφάλου θεωρούνται τα πιο αξιόπιστα, καθώς η ποιότητα των διαθέσιμων μελετών αξιολογήθηκε ως η υψηλότερη δυνατή για μελέτες παρατήρησης.

Όπως σημειώνουν χαρακτηριστικά:

«Αν υπήρχε αυξημένος κίνδυνος καρκίνου του εγκεφάλου από την έκθεση στα κινητά τηλέφωνα, θα αναμενόταν να έχει καταγραφεί αύξηση της συχνότητας εμφάνισης της νόσου.»

Οι συγγραφείς επισημαίνουν ότι στην Αυστραλία τα ποσοστά όλων των μορφών καρκίνου του εγκεφάλου παραμένουν σταθερά από τη δεκαετία του 1980, δηλαδή πριν από την ευρεία χρήση των κινητών τηλεφώνων.

Οι φόβοι ξεκίνησαν από την εποχή του Ψυχρού Πολέμου

Σύμφωνα με τους δύο ερευνητές, οι ανησυχίες για τις επιπτώσεις της χαμηλής ενέργειας ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας έχουν τις ρίζες τους στην εποχή του Ψυχρού Πολέμου, όταν τεχνολογίες όπως οι φούρνοι μικροκυμάτων και οι τηλεοράσεις άρχισαν να μπαίνουν στα σπίτια.

Εξηγούν ότι, σε αντίθεση με τις ακτίνες Χ και άλλες μορφές υψηλής ενέργειας ακτινοβολίας που είναι γνωστό ότι μπορούν να προκαλέσουν καρκίνο, τα ραδιοκύματα που χρησιμοποιούν τα κινητά τηλέφωνα βρίσκονται στο χαμηλότερο ενεργειακό άκρο του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος.

Παρά το γεγονός ότι τα μικροκύματα μπορούν να προκαλέσουν θέρμανση των ιστών σε υψηλά επίπεδα έκθεσης, τα ισχύοντα πρότυπα ασφαλείας για τις ηλεκτρονικές συσκευές έχουν σχεδιαστεί ώστε να περιορίζουν την εκπομπή ακτινοβολίας σε επίπεδα που θεωρούνται ασφαλή.

«Η επιστήμη δεν μπορεί να αποδείξει την πλήρη απουσία κινδύνου»

Οι συγγραφείς τονίζουν ότι η έρευνα συνεχίζεται και ότι ένας από τους στόχους του ΠΟΥ είναι να εντοπίσει ποια επιστημονικά ερωτήματα παραμένουν ανοιχτά, ώστε να επικαιροποιούνται οι οδηγίες καθώς εξελίσσεται η τεχνολογία.

Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά:

«Καμία επιστήμη δεν μπορεί να "αποδείξει" την πλήρη απουσία οποιουδήποτε κινδύνου.»

Ωστόσο, καταλήγουν ότι τα μέχρι σήμερα στοιχεία είναι καθησυχαστικά.

«Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι δεν έχει βρεθεί σαφής συσχέτιση μεταξύ της χρήσης κινητών τηλεφώνων και οποιασδήποτε μορφής καρκίνου του εγκεφάλου, της κεφαλής ή του τραχήλου», σημειώνουν, εκφράζοντας την εκτίμηση ότι τα ισχύοντα όρια έκθεσης στην ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία είναι πιθανότατα ασφαλή.

Πηγή: The Conversation