Με αφορμή την Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Εμβολιασμών, η Δρ Andrea Ammon, διευθύντρια του ECDC επισημαίνει πως «είναι αποκαρδιωτικό να βλέπουμε ότι παρά τις δεκαετίες καλά τεκμηριωμένης ασφάλειας και αποτελεσματικότητας των εμβολίων, οι χώρες στην ΕΕ/ΕΟΧ και παγκοσμίως εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν επιδημίες διαφόρων ασθενειών που μπορούν να προληφθούν με εμβολιασμό. Η επίτευξη και η διατήρηση υψηλού ποσοστού εμβολιασμού, η επιτήρηση των ασθενειών και οι δράσεις άμεσης αντίδρασης για τον έλεγχο των εστιών παραμένουν οι βασικές δράσεις κατά των ασθενειών αυτών. Εμβόλια έχουν προστατεύσει πολλές γενιές και πρέπει να διασφαλίσουμε ότι αυτό θα συνεχίσει να συμβαίνει».
Το φαινόμενο οξύνθηκε -όπως όλα δείχνουν- από τα μειωμένα επίπεδα εμβολιασμού κατά τη διάρκεια της πανδημίας του κορονοϊού SARS-CoV-2. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο αριθμός των κρουσμάτων ιλαράς άρχισε να αυξάνεται το 2023 και η τάση αυτή συνεχίστηκε σε αρκετά κράτη μέλη της ΕΕ. Από τον Μάρτιο του 2023 έως τα τέλη Φεβρουαρίου του 2024, έχουν αναφερθεί τουλάχιστον 5770 κρούσματα ιλαράς, συμπεριλαμβανομένων τουλάχιστον 5 θανάτων.
Ο υψηλότερος κίνδυνος αφορά τα βρέφη ηλικίας κάτω του ενός έτους, καθώς είναι πολύ μικρά για να εμβολιαστούν και επομένως θα πρέπει να προστατεύονται από την ανοσία της κοινότητας. Η ιλαρά εξαπλώνεται πολύ εύκολα, επομένως, η υψηλή εμβολιαστική κάλυψη, τουλάχιστον 95% του πληθυσμού που εμβολιάζεται με δύο δόσεις εμβολίου που περιέχει ιλαρά, είναι απαραίτητη για τη διακοπή της μετάδοσης.
Από τα μέσα του 2023 έχει αναφερθεί αύξηση των κρουσμάτων κοκκύτη σε αρκετές χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ, με προκαταρκτικά στοιχεία που δείχνουν υπερδεκαπλασιασμό των κρουσμάτων το 2023 και το 2024 σε σύγκριση με το 2022 και το 2021. Τα νεογέννητα και τα βρέφη, τα οποία είναι πολύ μικρά για να εμβολιαστούν πλήρως, διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσου και θανάτου. Για την καλύτερη δυνατή προστασία τους, είναι σημαντικό να διασφαλιστεί ότι όλα τα συνιστώμενα εμβόλια που περιέχουν κοκκύτη χορηγούνται εγκαίρως. Ο εμβολιασμός κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης μπορεί επίσης να προστατεύσει τα μικρά βρέφη.
Καθώς συνεχίζουν να εκδηλώνονται κρούσματα ασθενειών που προλαμβάνονται με εμβολιασμό στις χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ, είναι απαραίτητο να καταβάλλονται συνεχείς προσπάθειες για τον εντοπισμό των κενών ανοσίας στον πληθυσμό, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που μπορεί να έχουν παραλείψει ή καθυστερήσει τον εμβολιασμό τους. Οι χώρες της ΕΕ/ΕΟΧ συνιστούν εμβολιασμούς και αναμνηστικές δόσεις σε διάφορα στάδια της ζωής. Ως εκ τούτου, όλοι θα πρέπει να ελέγχουν τους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης για να βεβαιωθούν ότι είναι ενημερωμένοι με τα συνιστώμενα εμβόλια.
Για όλες τις ασθένειες που μπορούν να προληφθούν με εμβόλια απαιτούνται επιπρόσθετες προσπάθειες ώστε να διασφαλιστεί ότι κανείς δεν θα μείνει πίσω, ιδίως τα μέλη των ευάλωτων και υποεξυπηρετούμενων πληθυσμών, όπως οι πρόσφυγες, οι μετανάστες, οι αιτούντες άσυλο και άλλες ομάδες.
Η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Εμβολιασμού αποτελεί μια σημαντική ευκαιρία προκειμένου να υπογραμμιστεί η σημασία του εμβολιασμού για τη συνολική υγεία και ευεξία σε όλα τα στάδια της ζωής. Είναι επίσης μια ευκαιρία να τονιστεί ότι τα εμβόλια αποτελούν ένα από τα πιο αξιοσημείωτα επιτεύγματα της επιστήμης και της δημόσιας υγείας κατά τον 20ό αιώνα.
Το ECDC παραμένει προσηλωμένο στη στήριξη και ενίσχυση των εθνικών προγραμμάτων εμβολιασμού, θέτοντας ως προτεραιότητα τις αρχές της ποιότητας, της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας των εμβολίων και εξασφαλίζοντας έγκαιρη και δίκαιη πρόσβαση για όλους.
