Δεκάδες χιλιάδες τηλεφωνήματα πολιτών που έχουν ανάγκη ψυχολογικής στήριξης, ακόμη και αιτήματα διαχείρισης άγχους και κατάθλιψης έχει δεχθεί από την έναρξη της λειτουργίας της η Τηλεφωνική Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης 10306 για τις επιπτώσεις της Covid-19. Η πενταψήφια τηλεφωνική γραμμή 10306 τέθηκε σε λειτουργία το Σάββατο 4 Απριλίου 2020 στις 8:00 π.μ. και λειτουργεί έως σήμερα. Δυστυχώς, ο αριθμός των κλήσεων είναι ενδεικτικός των ψυχολογικών προβλημάτων που έχει προκαλέσει στους πολίτες η πανδημία του κορονοϊου, με την ανησυχία για την οικονομία και το αύριο να κυριαρχεί στο δεύτερο κύμα της πανδημίας.
Παρουσιάζοντας την επέκταση σε 24ωρη βάση και την ενίσχυση της λειτουργίας της γραμής τον περασμένο Οκτώβριο η αρμόδια Υφυπουργός Υγείας, Ζωή Ράπτη, είχε υπογραμμίζει πως πρόκειται για μία από τις κύριες παρεμβάσεις σε εθνικό επίπεδο για την ψυχοκοινωνική υποστήριξη του πληθυσμού ακριβώς την περίοδο της πανδημίας.
Κατάθλιψη στο 30%
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του News4Health, η Γραμμή συνολικά έχει απαντήσει σε 64.162 κλήσεις! Εξ αυτών οι 25.164 κλήσεις αφορούν την περίοδο 4/4/2020 έως 10/5/2020, οι 17.008 κλήσεις αφορούν την περίοδο από τις 11/5/2020 έως 3/9/2020 και οι υπόλοιπες 21.990 την περίοδο έως και 6/11.
Οι κλήσεις προς την Γραμμή συνολικά, δηλαδή όσες απαντήθηκαν και όσες δεν έφθασαν σε λειτουργό, αλλά και όσες δεν προχώρησαν σε επιλογή, για όλη την περίοδο λειτουργίας της τηλεφωνικής γραμής έως και 5/11/2020 ανέρχονται σε 101.210.
Σε ότι αφορά τα αιτήματα προς την Γραμμή αυτά ποικίλλουν.
Την αρχική περίοδο κυριαρχούσε στα αιτήματα ο φόβος:
- σε ποσοστό 90% ο φόβος για τον ιό,
- 85,7% ο φόβος για την καραντίνα και
- 44,5% για την οικονομία
Aκολουθούν αιτήματα σχετιζόμενα με τη λύπη (58,2%), τον αιφνιδιασμό (43%) και το θυμό (42,8%).
Τα ποσοστά του φόβου είχαν φθήνουσα πορεία την περίοδο μετά και διαμορφώθηκαν στα τέλη Μαϊου σε 54,6% ο φόβος για τον ιό, 72,8% ο φόβος για την καραντίνα και 30% για την οικονομία. Η μείωση του φόβου για την οικονομία ήταν πρόσκαιρη γιατί τον Μάιο καταβλήθηκαν πολλά οικονομικά επιδόματα και ενισχύσεις.
Μετά το Μάιο κυριαρχούν πλέον τα αρνητικά αισθήματα για την οικονομία, την ανεργία και για το αύριο και έχουν υποβιβασθεί πολύ τα αιτήματα με φόβο τον ιό και την ασθένεια.
Κλινικά σήμερα σε ποσοστό 30% παρατηρείται κάποια μορφής κατάθλιψης και σε 28% αυξημένο άγχος, ενώ σε ποσοστό 10% οι καλούντες πάσχουν από κάποια ψυχική διαταραχή.
Η Γραμμή πλέον απαντάει κυρίως σε κλήσεις που εκφράζουν:
- άγχος για το αύριο σε οικονομικό και προσωπικό επίπεδο (60%),
- φόβο για τον κορονοϊο (48%)
- και αίσθημα απομόνωσης (42%).
- Αυξανόμενος είναι ο θυμός και εκφράζεται λύπη για τους αυξανόμενους θανάτους.
Παράλληλα, η γραμμή υποστήριξε και πληγέντες από τον σεισμό στην Σάμο και τις πλημύρες στην Εύβοια.
«Η γραμμή 10306 λειτουργεί ως ένας δωρεάν δίαυλος επικοινωνίας, που ενημερώνει ανώνυμα και εμπιστευτικά τους πολίτες που αναζητούν ψυχολογική, κοινωνική, αλλά και συμβουλευτική υποστήριξη, ενώ στελεχώνεται από καταρτισμένους και έμπειρους επαγγελματίες ψυχικής Υγείας», όπως είχε υπογραμμίσει η Υφυπουργός.
Σύμφωνα με την κ. Ράπτη, «η επικοινωνία με τους ειδικούς μπορεί να ενισχύσει την ελπίδα και το αίσθημα ασφάλειας, να μειώσει το φόβο και το άγχος και να αποτελέσει μια διέξοδο στη μοναξιά και στο αίσθημα απομόνωσης που τυχόν αισθάνονται οι συμπολίτες μας κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Ταυτόχρονα, μπορούν να πραγματοποιούνται παραπομπές σε εξειδικευμένες υπηρεσίες ψυχικής Υγείας μετά την αρχική διαχείριση των σχετικών κλήσεων».
Οι Υπηρεσίες της Γραμμής
Η Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης 10306 είναι μια ανοιχτή Γραμμή επικοινωνίας, η οποία παρέχει ανώνυμα και εμπιστευτικά ενημέρωση για τις ψυχοκοινωνικές συνέπειες του Covid 19, ψυχιατρική, ψυχολογική και κοινωνική υποστήριξη. Η Γραμμή προσφέρει ένα παράθυρο διαλόγου, συμβουλών και ελπίδας και δίνει τη δυνατότητα σε άτομα που αντιμετωπίζουν κάποιο θέμα ψυχικής υγείας, όπως παθολογικό άγχος, παθολογικό φόβο ή πανικό να μιλήσουν, να στηριχθούν και να έλθουν πιο κοντά στη λύση του προβλήματος μέσω των παρακάτω επιλογών υποστήριξης για τους καλούντες:
- Παροχή ψυχολογικής στήριξης καθημερινά όλο το εικοσιτετράωρο. Η υπηρεσία αυτή εξυπηρετείται κατά μέσο όρο από 50 ψυχολόγους σε 4 βάρδιες.
- Παροχή κοινωνικής στήριξης καθημερινά από 09.00 έως 21.00. Η υπηρεσία αυτή εξυπηρετείται κατά μέσο όρο από 20 κοινωνικούς λειτουργούς σε 2 βάρδιες.
- Παροχή ψυχολογικής στήριξης παιδιών και οικογενειών καθημερινά όλο το εικοσιτετράωρο. Η υπηρεσία αυτή εξυπηρετείται κατά μέσο όρο από 20 ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς του Χαμόγελου του Παιδιού με εκτροπή στο νούμερο του τηλεφωνικού κέντρου του στο 1056.
Στη Γραμμή κατά μέσο όρο απασχολούνται σήμερα 14 ψυχολόγοι με πρόσληψη αποκλειστικά για την Γραμμή, 45 στελέχη κέντρων ημέρας και κινητών μονάδων των φορέων της Ομοσπονδίας ΑΡΓΩ, 12 συνεργάτες ψυχολόγοι και 2 ψυχίατροι του Αιγινητείου, 8 στελέχη του Χαμόγελου του Παιδιού και 20 εθελοντές. Αυξανόμενοι βάσει των αναγκών. Ενώ την αρχική περίοδο απασχολήθηκαν ημερησίως κατά μέσο όρο 70 στελέχη κέντρων ημέρας και κινητών μονάδων των φορέων της Ομοσπονδίας ΑΡΓΩ, 16 συνεργάτες του Αιγινητείου, 20 στελέχη του Χαμόγελου του Παιδιού και 30 εθελοντές.
Η γραμμή λειτουργεί σε συνεργασία με την Α’ Ψυχιατρική Κλινική του Πανεπιστημίου Αθηνών (Αιγινήτειο Νοσοκομείο), την Ομοσπονδία Φορέων Ψυχοκοινωνικής Αποκατάστασης και Ψυχικής Υγείας «ΑΡΓΩ» και το Χαμόγελο του Παιδιού.
Η επιτυχής λειτουργία της Γραμμής προκάλεσε το ενδιαφέρον του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος να το εντάξει στις χρηματοδοτούμενες δράσεις του στο πλαίσιο του σχετικού προγράμματος του για τον Κορονοϊο και ήδη μετά από υποβολή σχετικής πρότασης εγκρίθηκε ένα ετήσιο πρόγραμμα συνολικού προϋπολογισμού 1 εκατ. ευρώ. Την ευθύνη υλοποίησης, μετά από σχετική απαίτηση του Ιδρύματος, έχει αποκλειστικά το Πανεπιστήμιο Αθηνών.
