Στην προμετωπίδα του νομοσχεδίου βρίσκονται η διεύρυνση της «δεξαμενής» των προσωπικών γιατρών, η δυνατότητα εγγραφής του ανήλικου πληθυσμού ηλικίας έως 16 ετών σε προσωπικό παιδίατρο, η σύσταση πανεπιστημιακών κέντρων υγείας και η χορήγηση ειδικού κινήτρου για την προσέλκυση γιατρών που θα επιλέξουν να εκπαιδευτούν στις ειδικότητες της γενικής οικογενειακής ιατρικής και της εσωτερικής παθολογίας το 2025

Με το υπο συζήτηση νομοσχέδιο:

• Επανακαθορίζονται οι κατηγορίες των Προσωπικών Ιατρών. Στη δεξαμενή των προσωπικών γιατρών εντάσσονται οι αγροτικοί γιατροί, οι ειδικευόμενοι στην εσωτερική παθολογία και τη γενική ιατρική, αλλά και αμιγώς ιδιώτες γιατροί (δηλαδή εκτός σύμβασης με τον ΕΟΠΥΥ οι οποίοι ωστόσο θα αμείβονται από τον πολίτη που θα τους επιλέξει). Οι συμβεβλημένοι με τον ΕΟΠΥΥ προσωπικοί γιατροί διατηρούν το δικαίωμα να παρέχουν υπηρεσίες προσωπικού γιατρού και ως αμιγώς ιδιώτες, υπό την προϋπόθεση ότι δεν μεταβάλλουν τη σχέση που έχουν με τους ήδη εγγεγραμμένους ως συμβεβλημένοι.
• Εισάγονται κίνητρα για τους νέους γιατρούς προκειμένου να επιλέξουν τις ειδικότητες της γενικής οικογενειακής ιατρικής και της εσωτερικής παθολογίας. Κάθε γιατρός που υποβάλλει εντός του 2025 αίτηση για τις συγκεκριμένες ειδικότητες θα λάβει επιπλέον των προβλεπόμενων αποδοχών του και εφάπαξ ποσό 40.000 ευρώ (μεικτά). Προϋπόθεση για τη λήψη του ποσού αυτού είναι να μην αλλάξει ειδικότητα και να συμμετάσχει στις εξετάσεις για την απόκτηση τίτλου εντός ενός έτους από τη συμπλήρωση του απαιτούμενου χρόνου εκπαίδευσης.
• Όσοι πολίτες δεν πραγματοποιήσουν εγγραφή σε Προσωπικό Ιατρό της επιλογής τους έως την 01.06.2025, θα εγγράφονται από το σύστημα αυτομάτως σε Προσωπικό Ιατρό. Η εγγραφή θα γίνεται σε επίπεδο δήμου ή όμορων δήμων ώστε ο πολίτης να έχει πρόσβαση σε ιατρό κοντά στο μέρος όπου κατοικεί, μειώνοντας τα εμπόδια πρόσβασης.
• Καθιερώνεται σύστημα δεικτών απόδοσης των προσωπικών ιατρών, βάσει αντικειμενικών δεδομένων, όπως η συμμετοχή του εγγεγραμμένου πληθυσμού σε δράσεις πρόληψης κ.λπ.
• Προβλέπεται έκδοση υπουργικής απόφασης για τη διαδικασία για τη συνεχιζόμενη εκπαίδευση των προσωπικών ιατρών και την έκδοση κατευθυντήριων γραμμών και πρωτοκόλλων, στη βάση των διεθνών προτύπων, με τα οποία εξειδικεύονται τα καθήκοντα και οι υποχρεώσεις των προσωπικών ιατρών.
• Δρομολογείται η δωρεάν πρόσβαση παιδιών 0-16 ετών σε Προσωπικό Παιδίατρο.
• Ιδρύονται Πανεπιστημιακά Κέντρα Υγείας ένα σε κάθε Ιατρική Σχολή/Τμήμα της χώρας, με βασικό μέλημα την παροχή υπηρεσιών Πρόληψης και Προαγωγής Υγείας στους πολίτες, την εκπαίδευση ιατρών της ΠΦΥ, την έρευνα, την ανάπτυξη προγραμμάτων με στόχο την προαγωγή υγείας της κοινότητας και την παροχή υπηρεσιών τηλεϊατρικής.
• Προβλέπονται Σταθμοί Τηλεϊατρικής στα Πανεπιστημιακά Κέντρα Υγείας, προκειμένου να αντιμετωπίζονται περιπτώσεις Επείγουσας Ιατρικής και να είναι δυνατό να εξετάζονται πολίτες που ζουν σε απομακρυσμένες περιοχές.

Τα στοιχεία του ΟΟΣΑ

Σύμφωνα με τα δεδομένα του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), στην Ελλάδα μόνο το 6% του συνόλου των ιατρών είναι ειδικευμένοι στις ειδικότητες της γενικής/οικογενειακής ιατρικής ή εσωτερικής παθολογίας, ειδικότητες οι οποίες συγκροτούν τον θεσμό του προσωπικού ιατρού, καθόσον αφορά στον ενήλικο πληθυσμό, σε αντίθεση με τον μέσο όρο των ευρωπαϊκών χωρών που είναι 20%. Σημαντικό μειονέκτημα του θεσμού είναι ότι η πλειονότητα των υφιστάμενων σήμερα ιατρών στις ειδικότητες της γενικής/οικογενειακής ιατρικής και της εσωτερικής παθολογίας δεν επιθυμεί να ενταχθεί στον θεσμό του προσωπικού ιατρού, λόγω του ότι τα οικονομικά κίνητρα είναι χαμηλότερα σε σχέση με τις εναλλακτικές που τους παρέχονται στον ιδιωτικό τομέα. Όλα αυτά έχουν ως αποτέλεσμα η μεταρρύθμιση του προσωπικού ιατρού να έχει μείνει ανεφάρμοστη σε ποσοστό περίπου 55% του συνόλου των ληπτών υπηρεσιών υγείας, όπως καταγράφεται στην αιτιολογική έκθεση του σχεδίου νόμου.

Στο νομοσχέδιο προβλέπεται σύστημα αξιολόγησης των προσωπικών ιατρών, το οποίο βασίζεται σε ποιοτικούς και ποσοτικούς δείκτες απόδοσης και συνοδεύεται με τη δυνατότητα επιβολής κυρώσεων. Οι ποιοτικοί και ποσοτικοί δείκτες σχετίζονται με τα καθήκοντα των προσωπικών ιατρών και αφορούν, ενδεικτικά, στην πρόληψη και προαγωγή της υγείας των εγγεγραμμένων ληπτών υπηρεσιών υγείας (όπως καταγραφή δεδομένων και παροχή συμβουλών για την κατάσταση της υγείας του λήπτη υπηρεσιών υγείας και συμμετοχή του λήπτη υπηρεσιών υγείας σε δράσεις πρόληψης), στη διαχείριση των χρόνιων νοσημάτων (όπως καταγραφή δεδομένων αναφορικά με την αρτηριακή πίεση και το άσθμα), στον εγγραμματισμό υγείας των εγγεγραμμένων ληπτών υπηρεσιών υγείας και στη σχέση ιατρού - ασθενούς.

«Δεν έχουμε μαγικές λύσεις»

«Αυτό το νομοσχέδιο είναι το πρώτο βήμα αναμόρφωσης της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (ΠΦΥ). Ούτε εγώ προσωπικά ούτε συνολικά η ηγεσία του υπουργείου Υγείας είμαστε μάγοι. Είμαστε άνθρωποι που επιχειρούμε μέσα σε μια δύσκολη πραγματικότητα να φέρουμε λύσεις και αυτές τις λύσεις τις εφαρμόζουμε σταδιακά. Δεν έχουμε μαγικές λύσεις. Όποιος έχει μαγικές λύσεις, ας φέρει ένα νομοσχέδιο που θα λύνει όλα τα προβλήματα. Εγώ δεν έχω τέτοιες ικανότητες…», ανέφερε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη, σχολιάζοντας τις επικρίσεις της αντιπολίτευσης ότι δεν αποδίδει η κυβερνητική πολιτική.

Η κυρία Αγαπηδάκη αναφέρθηκε σε όσα έχουν ήδη υλοποιηθεί για την ενίσχυση των ΤΟΜΥ και ενημέρωσε τους βουλευτές ότι το επόμενο διάστημα θα ακολουθήσει μια νέα νομοθετική παρέμβαση για τις Κινητές Ομάδες Υγείας, τις ΚΟΜΥ. «Επιπλέον των προγραμμάτων προληπτικών εξετάσεων-η χώρα έχει το πρώτο πρόγραμμα οργανωμένο πρόληψης, στην ιστορία της, για τα κυριότερα χρόνια νοσήματα- και της ενίσχυσης που έχουμε κάνει στην πρωτοβάθμια σε εξοπλισμό, σε υποδομές και σε προσλήψεις, θα φέρουμε και τις ΚΟΜΥ», είπε και εξήγησε ότι η επικείμενη νομοθετική παρέμβαση θα επιχειρήσει να δώσει ανάσα για τις ορεινές και νησιωτικές περιοχές, όπου υπάρχει γερασμένος πληθυσμός και πληθυσμός με κοινωνικές και υγειονομικές ανάγκες και με το μοντέλο των Κινητών Ομάδων της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας θα επιχειρηθεί ολιστική φροντίδα. «Θα μπορούν να επισκέπτονται τους ανθρώπους κατ΄οίκον, να τους παρέχουν ιατρικές υπηρεσίες αλλά και κοινωνικές υπηρεσίες», είπε η αναπληρώτρια υπουργός και διευκρίνισε: «Μπορεί για παράδειγμα, κάποιος να είναι μόνος του σε ένα χωριό, τα παιδιά του να είναι σε άλλη χώρα, σε άλλη πόλη, να δικαιούται ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα και να μην έχει κάποιον να του κάνει τα χαρτιά».

Παράλληλα η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας ανέφερε ότι η πρωτοβάθμια φροντίδα θα ενισχυθεί και με τη βελτίωση των δεξιοτήτων των επαγγελματιών υγείας δεδομένου ότι έχει προγραμματιστεί, στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης και σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια, η εκπαίδευση 10.000 επαγγελματιών της πρωτοβάθμιας στις νέες δεξιότητες που έχουν να κάνουν με τις αλλαγές συμπεριφορών υγείας.

«Το νομοσχέδιο αυτό έχει πολλά θετικά στοιχεία», είπε η κυρία Αγαπηδάκη και δήλωσε ότι το υπουργείο είναι ανοιχτό αν υπάρχουν προτάσεις σε θετική κατεύθυνση, μέχρι το νομοσχέδιο να εισαχθεί στην ολομέλεια, να τις συζητήσει.

Τα τεστ για τον καρκίνο του παχέος εντέρου

Προηγουμένως, η αναπληρώτρια υπουργός σχολίασε την κριτική για τα τεστ ανίχνευσης του κινδύνου για τον καρκίνο του παχέος εντέρου. «Έχουν λεχθεί συκοφαντικά και παραπλανητικά πράγματα. Πρέπει να σας ενημερώσω ότι έχουν προγραμματιστεί τα πρώτα χειρουργεία ανθρώπων οι οποίοι είχαν θετικό τεστ, έκαναν κολονοσκόπηση και διαγνώστηκαν με καρκίνο του παχέος εντέρου. Αυτά που χαρακτηρίζετε εδώ κάποιοι "καραγκιοζιλίκια", οι συγγενείς αυτών των ανθρώπων ή και οι ίδιοι οι ασθενείς, φαντάζομαι ότι θα έχουν διαφορετική άποψη…», είπε η κ. Αγαπηδάκη και πρόσθεσε ότι η συντριπτική πλειονότητα των ευρωπαϊκών χωρών χρησιμοποιεί αυτά τα τεστ, γιατί έχει βρεθεί από τις έρευνες, πως όταν χρησιμοποιούνται αυτά τα τεστ, ευαισθητοποιείται ο κόσμος και αν βρεθεί παράγοντας κινδύνου, ο πολίτης πάει να κάνει την κολονοσκόπηση, που δεν είναι πρόθυμος να την κάνει διαφορετικά. «Το τεστ έχει πολλαπλή χρησιμότητα. Ουδέποτε το υπουργείο Υγείας είπε ότι το τεστ ανιχνεύει κακοήθεια. Ανιχνεύει τον παράγοντα κινδύνου. Περιμένω υπεύθυνη στάση από τα κόμματα. Δεν θα επιτρέψω να χαθεί καμία ζωή από ανθρώπους που δεν καταλαβαίνουν τι σημαίνει δημόσια υγεία, τι σημαίνει πρόληψη και πόσο σημαντικό είναι αυτό που κάνει το υπουργείο Υγείας», είπε η αναπληρώτρια υπουργός και ζήτησε από τα κόμματα να κατανοήσουν ότι «υπάρχουν ζητήματα που πρέπει να βρίσκονται πάνω από την πολιτική αντιπαράθεση».

Στη συνδρομή των τεστ στην πρόληψη για τον καρκίνο του παχέος εντέρου, είχαν αναφερθεί και την είχαν αμφισβητήσει και η Ελληνική Λύση και η «Νίκη», διότι, όπως είπαν, και υπάρχουν πολλά ψευδή θετικά τεστ αλλά το χειρότερο, γιατί πολλά τεστ δεν εντοπίζουν τους παράγοντες κινδύνου και καθησυχάζουν τους πολίτες που χάνουν χρόνο για τη διάγνωση. Ο ειδικός αγορητής της «Νίκης» Νίκος Παπαδόπουλος χαρακτήρισε «αστείο» και «τελείως άχρηστο» το πρόγραμμα και πρόσθεσε ότι «στους 100 ανθρώπους που θα κάνουν το self test, θα χτυπήσει κόκκινο μόνο στους οκτώ και οι 92 ασθενείς θα μείνουν αδιάγνωστοι ακόμα και αν βρίσκονται σε προκαρκινική κατάσταση».