Στο μείζον πρόβλημα των ελλείψεων φαρμάκων και στις αιτίες αυτού κάνει λόγο ο Πανελλήνιος Σύλλογος Φαραμακοποθηκάριων ο οποίος όπως ανάφερε σε επίσημη ανακοίνωση του, «το πρόβλημα των ελλείψεων φαρμάκων είναι πανευρωπαϊκό λόγω των προβλημάτων στην εφοδιαστική αλυσίδα».
Αν και η κατάσταση στη φαρμακευτική αγορά φαίνεται «σταδιακά να ομαλοποιείται» όπως αναφέρουν οι φαρμακοποιοί κυρίως στα «αντιπυρετικά (παρακεταμόλη) και αντιβηχικά φάρμακα», δεν παρατηρείται ιδιαίτερη βελτίωση στα παιδιατρικά αντιβιοτικά σιρόπια τα οποία συνεχίζουν να βρίσκονται σε έλλειψη
Μια μικρή «ανάσα» στους ασθενείς που αναζητούν τα φάρμακα τους από φαρμακείο σε φαρμακείο φαίνεται να δίνει η λίστα που ανήρτησε ο ΕΟΦ με τα αντίστοιχα ελληνικά γενόσημα σε αυτή την θεραπευτική κατηγορία.
Που οφείλονται οι ελλείψεις φαρμάκων
Σύμφωνα με τον Πανελλήνιο Σύλλογο Φαραμακοποθηκάριων η αιτία της έλλειψης φαρμάκων από την ελληνική αγορά αποτελεί ο υποεφοδιασμός της αγοράς από συγκεκριμένες εταιρίες που παρατηρείται την τελευταία 5ετία.
Συγκεκριμένα, οι εκπρόσωποι του Πανελληνίου Συλλόγου Φαρμακαποθηκάριων έδωσαν στη δημοσιότητα έγγραφα με τις καταγγελίες που έχουν αποστείλει στον ΕΟΦ με κοινοποίηση στον υπουργό Υγείας, για εννιά φαρμακευτικές εταιρίες που «υποεφοδιάζουν συστηματικά την αγορά, δημιουργώντας ελλείψεις και θέτοντας σε κίνδυνο την δημόσια υγεία», ζητώντας λόγω αυτού «την άμεση διερεύνηση από τον ΕΟΦ και την διενέργεια όλων των αναγκαίων πράξεων προκειμένου να πάψει αυτή η επικίνδυνη πρακτική και να τιμωρηθούν οι εφαρμόζοντες αυτήν».
Οι Φαρμακαποθηκάριοι κάνοντας λόγω για τις «παράλληλες εξαγωγές» φαρμάκων, ανέφεραν πως «δεν είναι ο κύριος λόγος των ελλείψεων, καθώς το φαινόμενο των ελλείψεων είναι πολυπαραγοντικό» και πως είναι νόμιμη διαδικασία και πραγματοποιείται αποκλειστικά και μόνο μετά την κάλυψη της εσωτερικής αγοράς και σε κάθε περίπτωση αφορούν μόνο προϊόντα των οποίων η εξαγωγή επιτρέπεται από τον ΕΟΦ.
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασαν οι νόμιμες εξαγωγές το 2021 ήταν 400 εκατ., μειωμένες κατά 66,6% σε σχέση με τις εξαγωγές προ 15ετίας.
Το σχέδιο της ΕΕ για τις ελλείψεις φαρμάκων
Από την άλλη η Ευρωπαία επίτροπος για θέματα Υγείας, Στέλλα Κυριακίδου, απαντώντας στην επιστολή του Υπουργού Υγείας Θάνου Πλεύρη, σχετικά με τις ελλείψεις φαρμάκων, απαρίθμησε τις ενέργειες της ΕΕ στην κατεύθυνση της επίλυσης του προβλήματος των ελλείψεων πρώτων υλών και φαρμάκων και δεσμεύτηκε στην κατεύθυνση της υλοποίησης όλων των ενεργειών που απαιτούνται προκειμένου οι ευρωπαίοι πολίτες να μη στερούνται το αγαθό του φαρμάκου.
Ειδικότερα όπως ανέφερε η ίδια χαρακτηριστικά στην επιστολή της:
«Στόχος μας είναι να διασφαλίσουμε την πρόσβαση στα φάρμακα για όλους τους ασθενείς που έχουν ανάγκη και να αποφύγουμε οποιαδήποτε διαταραχή της αγοράς των φαρμάκων στην ΕΕ.
Οι ελλείψεις φαρμάκων αποτελούν μακροχρόνια πρόκληση στην ΕΕ αλλά και παγκοσμίως.
Ατενίζοντας το μέλλον για να προσπαθήσουμε να κάνουμε τα πράγματα καλύτερα, η Φαρμακευτική Στρατηγική μας για την Ευρώπη με την επικείμενη μεταρρύθμιση της φαρμακευτικής νομοθεσίας είναι η απάντησή μας για τη βελτίωση της προσφοράς φαρμάκων στην ΕΕ και την αποφυγή ελλείψεων.
Για την ενημέρωση των κατάλληλων μέτρων πολιτικής, έχουμε πραγματοποιήσει εκτεταμένη εργασία σε αυτό το θέμα.
Αυτό περιλαμβάνει τη μελέτη της Ε. Επιτροπής για τις ελλείψεις και ένα Έγγραφο Εργασίας που δημοσιεύτηκε για την ασφάλεια του εφοδιασμού, το οποίο είναι αποτέλεσμα διαρθρωμένου διαλόγου με τη βιομηχανία, τα Κράτη Μέλη, συμπεριλαμβανομένων των εθνικών αρμόδιων αρχών, τους επαγγελματίες υγείας, την ακαδημαϊκή κοινότητα και τους εκπροσώπους ασθενών, για την καλύτερη κατανόηση της λειτουργίας των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού και για την προετοιμασία λήψης πιθανών ενεργειών για τη βελτίωση της ανθεκτικότητάς τους.
Τα πορίσματα του δομημένου διαλόγου θα επικαιροποιήσουν περαιτέρω τη μεταρρύθμιση της φαρμακευτικής νομοθεσίας και ενδέχεται να καλύψουν τον καλύτερο συντονισμό για την παρακολούθηση, διαχείριση και αποφυγή ελλείψεων και ισχυρότερες υποχρεώσεις για προμήθεια, έγκαιρη κοινοποίηση ελλείψεων και αποσύρσεων, καθώς και ενισχυμένη διαφάνεια των αποθεμάτων.
Εξετάζοντας την παρούσα κατάσταση, έχουμε ένα συντονισμένο σύστημα παρακολούθησης και μηχανισμών μετριασμού της έλλειψης που χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση των συνεχιζόμενων προκλήσεων διαθεσιμότητας.
Ο European Medicines Agency (EMA) συνεργάζεται με τις Εθνικές Αρμόδιες Αρχές, τη βιομηχανία και άλλους σχετικούς ενδιαφερόμενους φορείς με συνεργατικό τρόπο για την επίλυση των ελλείψεων. Αυτό περιλαμβάνει ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ του EMA και των Εθνικών Αρμόδιων Αρχών μέσω της ομάδας εργασίας του Ενιαίου Σημείου Επαφής.
Οι συζητήσεις με τη βιομηχανία λαμβάνουν χώρα όταν η ομάδα εργασίας εντοπίζει κρίσιμες ελλείψεις, ώστε να ληφθούν μέτρα μετριασμού – αυτό είναι πραγματικά το κρίσιμο σημείο.
Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι πρόκειται για μια πολύ λεπτή διαδικασία συνεργασίας μεταξύ διαφορετικών αρχών, εκπροσώπων των Κρατών Μελών και της βιομηχανίας.
Όπου η ομάδα εργασίας δεν μπορεί να βρει λύση για μια έλλειψη, αυτό το ζήτημα κλιμακώνεται στη Διευθύνουσα Ομάδα Ελλείψεων Φαρμάκων, η οποία περιλαμβάνει εκπροσώπηση σε επίπεδο προϊσταμένων του EMA.
Επιπλέον, τα Κράτη Μέλη πρέπει να απέχουν από τη λήψη εθνικών μέτρων που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την εσωτερική αγορά της ΕΕ και να εμποδίσουν την πρόσβαση σε φάρμακα όσων έχουν ανάγκη σε άλλα Κράτη Μέλη.
Από την άποψη αυτή, όποτε μας κοινοποιούνται μέτρα που θα μπορούσαν να έχουν τέτοιο αντίκτυπο, η Ε. Επιτροπή ζητά από το εν λόγω Κράτος Μέλος να τα ανακαλέσει.
Τελευταίο αλλά εξίσου σημαντικό, η Αρχή Ετοιμότητας και Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών Υγείας (Health Emergency Preparedness and Response Authority-HERA) θα ενισχύσει την ικανότητα της Ευρώπης να αποτρέπει, να ανιχνεύει και να ανταποκρίνεται γρήγορα σε διασυνοριακές καταστάσεις έκτακτης ανάγκης για την υγεία, διασφαλίζοντας την ανάπτυξη και τη δίκαιη κατανομή βασικών ιατρικών αντιμέτρων για την αντιμετώπιση των τρωτών σημείων της εφοδιαστικής αλυσίδας και την βοήθεια πρόληψης ελλείψεων.
Θα ήθελα να σας ενθαρρύνω να χρησιμοποιήσετε τους υπάρχοντες μηχανισμούς. Για αυτό θα είναι σημαντικό να είμαστε πιο συγκεκριμένοι σε αυτά τα φόρουμ σχετικά με τον τύπο του προϊόντος που βρίσκεται σε έλλειψη. Μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι η Ε. Επιτροπή θα σας υποστηρίξει σε κάθε τέτοια προσπάθεια.
Η Ε. Επιτροπή με τον EMA – επίσης χάρη στη νέα εκτεταμένη εντολή της για τις ελλείψεις – δεσμεύονται πλήρως να διασφαλίσουν την έγκαιρη και συνεχή παροχή φαρμάκων που σώζουν ζωές σε Ευρωπαίους ασθενείς υπό οποιεσδήποτε συνθήκες και υπολογίζουμε στη δέσμευση και τη συνεργασία σας ως προς αυτό».
