Οι όγκοι του κεντρικού νευρικού συστήματος αποτελούν τη συχνότερη συμπαγή κακοήθεια της παιδικής ηλικίας και συγκαταλέγονται στις κυριότερες αιτίες θανάτου από καρκίνο στα παιδιά. Κάθε χρόνο, δεκάδες οικογένειες στην Ελλάδα έρχονται αντιμέτωπες με τη διάγνωση ενός όγκου εγκεφάλου, μια δοκιμασία που επηρεάζει βαθιά τόσο το παιδί όσο και το οικογενειακό του περιβάλλον.
Ιδιαίτερα υψηλό το επίπεδο αντιμετώπισης
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ειδικών, στη χώρα μας διαγιγνώσκονται ετησίως από 70 έως 90 παιδιά ηλικίας έως 16 ετών με όγκο εγκεφάλου. Ωστόσο, το επίπεδο αντιμετώπισης των περιστατικών χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα υψηλό και συγκρίσιμο με εκείνο κορυφαίων ευρωπαϊκών κέντρων.
Τα τελευταία χρόνια, οι εξελίξεις στη νευροχειρουργική, τη μοριακή διάγνωση, την ακτινοθεραπεία και τις στοχευμένες θεραπείες έχουν συμβάλει σημαντικά στη βελτίωση της επιβίωσης και της ποιότητας ζωής πολλών παιδιών. Παρ’ όλα αυτά, εξακολουθούν να υπάρχουν μορφές όγκων με ιδιαίτερα δυσμενή πρόγνωση, γεγονός που καθιστά επιτακτική την περαιτέρω ενίσχυση της έρευνας και της διεθνούς συνεργασίας.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η έγκαιρη αναγνώριση συμπτωμάτων, όπως οι επίμονοι πονοκέφαλοι, οι πρωινοί έμετοι, οι διαταραχές ισορροπίας, οι αλλαγές στην όραση ή στη συμπεριφορά, μπορεί να οδηγήσει σε ταχύτερη διάγνωση και αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση της νόσου.
Ελληνική παρουσία στην ευρωπαϊκή πρωτοπορία
Η ενεργή συμμετοχή των Ελλήνων επιστημόνων στη διεθνή παιδο-νευροογκολογική κοινότητα επιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι η ετήσια συνάντηση της Ευρωπαϊκής Ομάδας Παιδο-Νευροογκολογίας θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα τον Σεπτέμβριο του 2026. Πρόεδρος της τοπικής οργανωτικής επιτροπής θα είναι ο καθηγητής Αντώνης Καττάμης.
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η αντιμετώπιση των παιδιατρικών όγκων εγκεφάλου απαιτεί ολιστική προσέγγιση από εξειδικευμένες διεπιστημονικές ομάδες, στις οποίες συμμετέχουν νευροχειρουργοί, παιδοογκολόγοι, ακτινοθεραπευτές και άλλοι επαγγελματίες υγείας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Πανεπιστημιακή Ογκολογική Αιματολογική Μονάδα της Ογκολογικής Μονάδας «Ελπίδα – Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη» στο Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία», όπου η διεπιστημονική ομάδα περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, εξειδικευμένο νευρολόγο και νευρογνωσιακό ψυχολόγο.
Η μοριακή διάγνωση αλλάζει τα δεδομένα
Η πρόοδος της μοριακής βιολογίας και της γονιδιωματικής έχει μεταμορφώσει τα τελευταία χρόνια τον τρόπο ταξινόμησης και θεραπευτικής αντιμετώπισης των παιδιατρικών όγκων εγκεφάλου.
Η ακριβής μοριακή διάγνωση επιτρέπει την καλύτερη κατανόηση της βιολογίας κάθε όγκου και ανοίγει τον δρόμο για πιο εξατομικευμένες θεραπείες. Σημαντικό ρόλο σε αυτή την προσπάθεια διαδραματίζει το Μεταφραστικό Εργαστήριο Μοριακής Αιματολογίας-Ογκολογίας της Πανεπιστημιακής Ογκολογικής Αιματολογικής Μονάδας, το μοναδικό αντίστοιχο εργαστήριο στον ελληνικό χώρο.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η εξασφάλιση δημόσιας χρηματοδότησης για σύγχρονες εξετάσεις, όπως το προφίλ μεθυλίωσης, αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την παροχή υψηλού επιπέδου εξατομικευμένης ιατρικής φροντίδας.
Μήνυμα ελπίδας και στήριξης
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα κατά των Όγκων Εγκεφάλου, η «Φλόγα» τιμά τα παιδιά που δίνουν ή έδωσαν τη μάχη με τη νόσο, τις οικογένειές τους που βρίσκονται καθημερινά στο πλευρό τους, αλλά και τους επαγγελματίες υγείας και τους ερευνητές που εργάζονται για τη βελτίωση των θεραπευτικών επιλογών.
Όπως επισημαίνεται, η γνώση, η έρευνα και η συνεργασία αποτελούν τα ισχυρότερα όπλα για την παροχή περισσότερων θεραπευτικών δυνατοτήτων, καλύτερης ποιότητας ζωής και μεγαλύτερης ελπίδας στα παιδιά με όγκους εγκεφάλου.
Παράλληλα, υπογραμμίζεται η ανάγκη η Πολιτεία και η κοινωνία να στηρίξουν έμπρακτα τον αγώνα των παιδιών, των οικογενειών τους και της επιστημονικής κοινότητας, συμβάλλοντας στη δημιουργία ενός καλύτερου μέλλοντος για όλους.
