«Ο ΠΟΥ μας έκλεβε», κατήγγειλε ο Ρεπουμπλικάνος πρόεδρος υπογράφοντας το διάταγμα αυτό λίγες ώρες μετά την ορκωμοσία του, καταγγέλλοντας ότι η αμερικανική οικονομική συμβολή στον οργανισμό ήταν μεγαλύτερη από αυτή της Κίνας.

«Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας μας έκλεβε, όλοι κλέβουν τις ΗΠΑ. Δεν θα συμβαίνει πια», τόνισε ο Ντόναλντ Τραμπ υπογράφοντας το διάταγμα.

Από την πλευρά του το Πεκίνο απάντησε ότι «ο ρόλος του ΠΟΥ θα πρέπει να ενισχυθεί και όχι να αποδυναμωθεί».

«Η Κίνα, όπως έκανε πάντα, θα συνεχίσει να στηρίζει τον ΠΟΥ ώστε να μπορεί να εκπληρώνει την αποστολή του», ώστε να προωθεί «την υγεία στην ανθρωπότητα», υπογράμμισε ο Γκουό Ζιακούν εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών.

Στο διάταγμά του ο Τραμπ ζητεί από τις ομοσπονδιακές υπηρεσίες «να αναστείλουν οποιαδήποτε μεταφορά χρημάτων, στήριξη ή πόρους της αμερικανικής κυβέρνησης προς τον ΠΟΥ» και τις καλεί να «βρουν αξιόπιστους αμερικανούς και διεθνείς εταίρους» ικανούς «να αναλάβουν τις δραστηριότητες» του οργανισμού.

Οι ΗΠΑ είναι βασικός δωρητής και εταίρος του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας με έδρα τη Γενεύη. Η αποχώρησή τους από τον ΠΟΥ θα μπορούσε να ωθήσει τον οργανισμό σε μεγάλη αναδιάρθρωση και ενδέχεται να πλήξει τις παγκόσμιες προσπάθειες στον τομέα της δημόσιας υγείας, κυρίως σε ό,τι αφορά την εποπτεία και την αντιμετώπιση των επιδημιών.

Ο ΠΟΥ έχει κεντρικό ρόλο στον συντονισμό καταστάσεων παγκόσμιας υγειονομικής έκτακτης ανάγκης.

Στη διάρκεια της πρώτης του θητείας στην προεδρία των ΗΠΑ ο Τραμπ είχε προσπαθήσει να αποσύρει τη χώρα από τον ΠΟΥ, κατηγορώντας τον ότι «ελέγχεται από την Κίνα».

Ο διάδοχός του Τζο Μπάιντεν, όμως, ακύρωσε την αποχώρηση προτού αυτή τεθεί σε ισχύ, καθώς ο ΟΗΕ προβλέπει ότι πρέπει να περάσει ένας χρόνος από τη στιγμή που μια χώρα ανακοινώνει την αποχώρησή της από τον ΠΟΥ μέχρι αυτή να ισχύσει.

«Η απόφαση να αποχωρήσει από τον ΠΟΥ αποδυναμώνει την επιρροή της Αμερικής, αυξάνει τον κίνδυνο μιας φονικής πανδημίας και μας καθιστά πιο ευάλωτους», κατήγγειλε στο Χ ο Τομ Φρίντεν, πρώην αξιωματούχος υπεύθυνος για την υγεία επί προεδρίας Μπαράκ Ομπάμα.

Η αποχώρηση των ΗΠΑ από τον ΠΟΥ σημαίνει ότι θα χάσουν την προνομιακή πρόσβασή τους σε σημαντικά δεδομένα εποπτείας των επιδημιών, έχουν προειδοποιήσει πολλοί ειδικοί, γεγονός που ενδέχεται να βλάψει τις ικανότητές της εποπτείας και πρόληψης υγειονομικών απειλών από το εξωτερικό.

Παράλληλα οι αμερικανικές υπηρεσίες υγείας και οι φαρμακευτικές εταιρείες εξαρτώνται από τον ΠΟΥ «για να συγκεντρώνουν τα απαραίτητα δεδομένα για την ανάπτυξη εμβολίων και θεραπειών», τόνισε ο Λόρενς Γκόστιν καθηγητής δικαίου δημόσιας υγείας στο πανεπιστήμιο Τζορτζτάουν.

«Αντί να είμαστε οι πρώτοι που θα λαμβάνουμε εμβόλια, θα είμαστε τελευταίοι στην ουρά. Η απόσυρση από τον ΠΟΥ βλάπτει βαθιά την ασφάλεια των ΗΠΑ και το ανταγωνιστικό μας πλεονέκτημα στην καινοτομία», πρόσθεσε.

Ανήσυχη η Κομισιόν

Την ίδια ώρα η Ευρωπαϊκή Ένωση «βλέπει με ανησυχία» τις ανακοινώσεις περί αποχώρησης των Ηνωμένων Πολιτειών από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και ελπίζει ότι ο νέος αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ θα επανεξετάσει την απόφασή του, δήλωσε σήμερα εκπρόσωπος της Κομισιόν.

«Βλέπουμε με ανησυχία τις ανακοινώσεις για αποχώρηση των Ηνωμένων Πολιτειών από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (...) Είμαστε αποφασισμένοι να συνεργασθούμε με τους αμερικανούς εταίρους μας και ελπίζουμε ότι αυτή η ανακοίνωση βρίσκεται ακόμα στο στάδιο της εξέτασης», δήλωσε η εκπρόσωπος για ζητήματα υγείας Εύα Χρντσίροβα στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στις Βρυξέλλες.