Δικαστήριο στη Γαλλία αναγνώρισε για πρώτη φορά τον καρκίνο του μαστού μιας πρώην αεροσυνοδού της Air France ως επαγγελματική ασθένεια. Οι δικαστές έλαβαν υπόψη τις νυχτερινές βάρδιες, την κοσμική ακτινοβολία και το παθητικό κάπνισμα.
Η 59χρονη Σόφι Λενό, ο καρκίνος της οποίας βρίσκεται πλέον σε ύφεση, εργάστηκε για τη γαλλική αεροπορική εταιρεία επί 30 χρόνια, από το 1989 έως το 2019, αρχικά ως αεροσυνοδός και στη συνέχεια ως επικεφαλής πληρώματος σε πτήσεις μεγάλων αποστάσεων. Συνολικά, πραγματοποίησε περισσότερες από 12.600 ώρες πτήσης, εκ των οποίων πάνω από 6.500 ήταν νυχτερινές, σύμφωνα με το σχετικό δημοσίευμα του Euronews.
Μακρά δικαστική μάχη
Για την απόφασή του, το δικαστήριο έλαβε υπόψη, μεταξύ άλλων, την τακτική νυχτερινή εργασία της, την έκθεσή της στην κοσμική ακτινοβολία, καθώς και στο παθητικό κάπνισμα. Το κάπνισμα επιτρεπόταν στα αεροσκάφη της Air France έως το 2000. Το δικαστήριο σημείωσε επίσης ότι δεν εντοπίστηκε κάποιος γενετικός παράγοντας ή στοιχείο που να συνδέεται με τον τρόπο ζωής της αεροσυνοδού και θα μπορούσε να εξηγήσει την εμφάνιση της ασθένειας.
Η απόφαση ήρθε έπειτα από μια μακρά δικαστική μάχη. Δύο περιφερειακές επιτροπές που είναι αρμόδιες για την αναγνώριση επαγγελματικών ασθενειών είχαν προηγουμένως αποφανθεί ότι δεν αποδεικνυόταν ο σύνδεσμος μεταξύ της επαγγελματικής της δραστηριότητας και του καρκίνου.
Καθώς ο καρκίνος του μαστού δεν περιλαμβάνεται στους επίσημους πίνακες επαγγελματικών ασθενειών στη Γαλλία, η αναγνώριση αυτή απαιτεί μια ειδική διαδικασία, η οποία είναι συχνά μακρά και πολύπλοκη. Η πρώην αεροσυνοδός δήλωσε ότι έδωσε αυτή τη μάχη για δυόμισι χρόνια, έχοντας τη στήριξη συνδικαλιστών της CFDT.
Μια απόφαση-ορόσημο
Σύμφωνα με τη δικηγόρο της, Ελίζαμπεθ Λερού, η τελεσίδικη απόφαση, κατά της οποίας δεν ασκήθηκε έφεση, θα μπορούσε να αποτελέσει νομικό προηγούμενο και να ανοίξει τον δρόμο για αντίστοιχες προσφυγές και από άλλα μέλη πληρωμάτων αεροσκαφών.
«Είναι πραγματικά η μεγαλύτερη ευχή μου να ανοίξει αυτό τον δρόμο για άλλες γυναίκες που μέχρι σήμερα ίσως δεν τολμούσαν να μιλήσουν», δήλωσε η Σοφί Λενό.
Για την πρώην αεροσυνοδό, η αναγνώριση της ασθένειάς της ως επαγγελματικής θα της επιτρέψει, μεταξύ άλλων, να συνταξιοδοτηθεί πρόωρα.
Η Air France, η οποία δεν ήταν διάδικος στη συγκεκριμένη υπόθεση, δήλωσε ότι δεν έχει ενημερωθεί για το σκεπτικό της δικαστικής απόφασης. Η εταιρεία υπογραμμίζει ότι «η υγεία και η ασφάλεια των εργαζομένων στην εργασία αποτελούν απόλυτη προτεραιότητα».
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο καρκίνος του μαστού αναγνωρίζεται ως επαγγελματική ασθένεια στη Γαλλία. Το 2023, νοσηλεύτρια που εργαζόταν σε νυχτερινές βάρδιες επί 28 χρόνια και είχε εκτεθεί σε ακτινοβολία πέτυχε αντίστοιχη αναγνώριση. Ο καρκίνος του μαστού παραμένει ο πιο θανατηφόρος καρκίνος μεταξύ των γυναικών στη Γαλλία, προκαλώντας σχεδόν 13.000 θανάτους κάθε χρόνο.
Τα αποτελέσματα πρόσφατης μελέτης
Σε πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο JAMA Internal Medicine, οι αεροσυνοδοί και οι πιλότοι κατέγραψαν τα υψηλότερα ποσοστά θανάτων από καρκίνους που σχετίζονται με την ιονίζουσα ακτινοβολία. Η έρευνα βασίστηκε σε σχεδόν 13 εκατομμύρια πιστοποιητικά θανάτου στις ΗΠΑ από το 2020 έως το 2024 και περιέλαβε στοιχεία για 503 επαγγέλματα. Μεταξύ των θανόντων υπήρχαν περίπου 14.000 πιλότοι και 7.000 αεροσυνοδοί.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον Vishal Patel, κλινικό συνεργάτη Χειρουργικής στο Brigham and Women’s Hospital, έλαβαν υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο, η φυλή, η εθνικότητα, το μορφωτικό επίπεδο και η οικογενειακή κατάσταση.
Ο βασικός παράγοντας είναι η κοσμική ακτινοβολία. Σε μεγάλο υψόμετρο η ατμόσφαιρα παρέχει μικρότερη προστασία από την ακτινοβολία που προέρχεται από το διάστημα.
Οι εργαζόμενοι στις αερομεταφορές εκτιμάται ότι δέχονται περίπου 3 έως 6 millisieverts (mSv) ιονίζουσας ακτινοβολίας τον χρόνο, ανάλογα με τις διαδρομές και το ύψος των πτήσεων. Η έκθεση είναι πολλαπλάσια από εκείνη ενός μέσου επιβάτη που πραγματοποιεί περίπου 10 υπερατλαντικά ή διηπειρωτικά ταξίδια μετ’ επιστροφής τον χρόνο.
Ο Anupam Jena, καθηγητής Πολιτικής Υγείας στην Ιατρική Σχολή του Harvard και ανώτερος συγγραφέας της μελέτης, και οι συνεργάτες του υποστηρίζουν ότι τα ευρήματα ενισχύουν την ανάγκη να εξεταστούν μέτρα προστασίας των πληρωμάτων αεροσκαφών από την επαγγελματική έκθεση στην ακτινοβολία, ανάλογα με το επίπεδο της έκθεσής τους.
Με πληροφορίες από ERTNEWS
